Uyarıcı ve sunum türünün beyin fırtınasında yaratıcılığa etkisi

Literatürde uyarıcı türlerinin bilişsel etkileri üzerine; çağrışımsal bellekte düşünce arama (Nijstad ve diğ., 2010), ikili kodlama (Paivio,1986,1991) ve bilişsel uyarılma (Paulus,2000) gibi bazı modeller bulunmasına rağmen bu modellerin verilen görsel uyaranların yaratıcılık üzerindeki etkisini açıklama da yetersiz kaldığı görülmektedir. Yapılan bu araştırmada katılımcılara Bolu ile ilgili bilgiler (göller, tarihi yerler ve yerleşim yerleri) görsel, yazılı ve hem görsel hem yazılı olmak üzere üç şekilde sunulmuştur ve katılımcılar Bolu'da turizmi geliştirmek için neler yapılabileceği ile ilgili 12 dakikalık beyin fırtınasına tabi tutulmuşlardır. Araştırmanın sonuçları resim ve yazının birlikte verildiği koşullarda yalnızca yazı ve yalnızca resim verilen koşullara göre katılımcıların daha fazla özgün düşünce ürettiklerini göstermektedir. Öte yandan resim koşulunda bulunanlar ile hem resim hem yazı koşulunda bulunanlar arasında anlamlı bir fark bulunamamaktadır. Verilen bilgi türlerinin de anlamlı bir etkisi bulunmamaktadır. İkinci araştırmada ise sunum türü sabit tutularak uyarıcı türünün etkisinin ne kadar geçerli olduğu bir kez daha incelenmiştir. Birinci araştırmadan farklı olarak ikinci araştırmada uyarıcı türleri hem resim hem yazı ve sadece yazı şeklinde ikiye düşürülmüştür. Ayrıca bu araştırmada uyarımların oturumun başlangıcında ve ortasında verilmesinin etkisi de incelenmiştir. Oturumun başında yer alan katılımcılar uyaranları 10 saniye aralıklarla inceledikten sonra beyin fırtınası yönergesini okumuş ve 12 dakikalık süre içerisinde düşüncelerini yazmışlardır. Oturumun ortasında yer alan katılımcılara ise uyaranlar 6. dakikanın sonunda verilmiştir. Katılımcılar uyaranları 10 saniye aralıklarla incelemişler ve sonrasında beyin fırtınasına tabi tutulmuştur. Araştırmanın sonuçları resim ve yazının birlikte verildiği koşullarda, sadece yazı verilen koşullara göre katılımcıların daha fazla sayıda özgün düşünce ürettiklerini göstermektedir. Buna ek olarak uyaranların oturumun ortasında verildiği katılımcılar, uyaranların oturumun başında verildiği katılımcılara göre daha fazla sayıda özgün düşünce üretmişlerdir. Bulgular ilgili literatürün ışığı altında tartışılmıştır.