Vamık Şükrü Efendi'nin Evkâf-ı Ümem Tarihi adlı eserinde Haremeyn Vakıfları (Transkripsiyon ve değerlendirilmesi)

Müslümanlar için kutsiyet arzeden Mekke ve Medine, dini özellikleri sebebiyle Haremeyn olarak isimlendirilmiştir. Haremeyn İslâm'ın doğuşu ve yayılışı itibariyle önemli roller üstlenmiş şehirlerdir. Bu sebeple İslâm Medeniyetinin önemli müesseselerinden biri olan vakıf müessesesi aracılığıyla Müslümanlar Haremeyn'de büyük hizmetlerde bulunmuştur. Bu çalışmada, âlemde ilk vakıf, İslâm'da ilk vakıf ve tarih boyunca devam eden vakıf hizmetlerini önemli kaynaklardan yararlanarak inceleyen Vamık Şükrü Efendi'nin Evkâf-ı Ümem Tarihi isimli sekiz ciltlik eserindeki Haremeyn vakıfları ele alınmıştr. Bu kısımlarda ilk dönem İslâm Tarihi açısından önemli bilgilere ulaşılmıştır. Vakıfların ilk kurulmasından başlayıp tamiratına kadar hizmet eden kişiler ve devletler hakkında ayrıntılı bilgiler elde edilmiştir. Bu vakıfların sayıları ve çeşitleri incelenerek Müslümanların yaşadıkları dönemlere göre ihtiyaçları belirlenmiştir. Bu kapsamda Haremeyn'de yaşanan mimari gelişim ve vakıf eserlerin inşası vakıflar aracılığıyla geleceğe aktarılan kültürel miras olarak görülebilir. Ayrıca surre geleneğinin başlaması ve yaygınlaştırılması Müslüman devletlerin Haremeyn üzerindeki hassasiyetini de görmemize yardımcı olmuştur.