Sorafenib ve lipoik asit kombinasyonunun hepatosellüler karsinom hücreleri üzerindeki sinerjistik antikanser etkilerinin in vitro analizleri

Karaciğer kanserinin en yaygın türü olan hepatosellüler karsinom (HSK), dünya çapında kanserden ölümlerin üçüncü nedenini temsil etmektedir. Karmaşık patogenezi ve moleküler heterojenliği, karaciğer kanseri vakalarında tedaviyi zorlaştırmaktadır. Bu nedenle hedefe yönelik tedavilerin geliştirilmesi ihtiyacı artmaktadır. Alfa Lipoik Asit'in (ALA) moleküler çözünürlükte hücrelerle etkileşime girebilmesi ve koruyucu etkileri nedeniyle çeşitli antineoplastik ilaçlarla birlikte kullanılmasının kanser kontrolü ve tedavisi için umut vadedeceği öngörülmektedir. Bu çalışmada ALA'nın farklı kombinasyonlarının HepG2 hücre hattı üzerine sinerjistik, anti-proliferatif ve anti-kanser etkisinin hücre canlılık testi (MTT) ve bazı genlerin ifade düzeylerinin (Tnf-α, Bax, Kaspaz-3 ve Bcl-2) belirlenmesi ve ELISA metodu ile aynı genlerin protein seviyelerinin değerlendirilmesi, bunun yanı sıra Komet testi ile muhtemel DNA hasarının tespit edilmesi amaçlanmıştır. MTT testinden elde edilen bulgulara göre, 24 saatlik uygulamada yalnızca Sorafenib uygulanan grup yaklaşık %42 oranında hücre canlılığı göstermiştir ve bu, bileşiğin tek başına anlamlı düzeyde sitotoksik etki gösterdiğini ortaya koymaktadır. Benzer şekilde, yalnızca 5 µM ALA uygulanan grupta hücre canlılığı yaklaşık %56 düzeyinde olup, ALA'nın da tek başına hücre canlılığını azalttığı gözlemlenmiştir. ALA + Sorafenib kombinasyonunun uygulanması sonucu %85 hücre canlılığı tespit edilmiştir. 48 saatlik uygulamada ise Sorafenib uygulanan grupta hücre canlılığı yaklaşık %45 olarak tespit edilirken, (5 µM ALA) uygulanan grup %47 canlılık oranı göstermiştir. ALA + Sorafenib kombinasyon grubunda ise hücre canlılığı %48'dir. Komet test sonuçlarında ise DNA hasarı Sorafenib 20 μM dozunda 24 saat için 20.33±2.52 iken ve 48 saatte 25.33±4.16 olarak tespit edilmiştir. Verilerdeki en düşük DNA hasarının 24 saatte 4.67±2.08 ile ALA dozu olduğu tespit edilmiştir. 48 saatlik ALA uygulamasında DNA hasarında bir artış gözlemlenmiş olup bu hasar 15.67±1.15 olarak belirlenmiştir. Hem 24 hem de 48 saatlik uygulamada Sorafenib'in oluşturduğu DNA hasarı kombinasyon uygulamasıyla karşılaştırıldığında düşüş göstermiştir. HepG2 hücre hattında 24 ve 48 saatlik Sorafenib ve ALA kombinasyonlarının etkileri, apoptotik ve inflamatuvar süreçlerde görev alan Bax, Bcl-2, Kaspaz-3 ve Tnf-α genlerinin ekspresyon düzeyleri incelenerek değerlendirilmiştir. Elde edilen qRT-PCR verileri doğrultusunda, her iki sürede de gen ekspresyonlarında anlamlı değişiklikler gözlenmiştir. Yine Bax, Bcl-2, Kaspaz-3 ve TNF-α gibi apoptoz ve inflamasyonla ilişkili anahtar gen ürünlerinin seviyeleri hem 24 saat hem de 48 saat uygulamalarla belirlenmiş, gen ekspresyon seviyeri ile protein ürünlerinin genellikle uyumlu olduğu tespit edilmiştir. Tüm bu çalışmalardan elde edilen bulgular, kombinasyon tedavisinin çoğu durumda tekli ajanlara kıyasla daha belirgin etkiler yarattığını ortaya koymaktadır. Özellikle Bax ve Kaspaz-3 gibi pro-apoptotik genlerin ekspresyonundaki artışlar, uygulanan ajanların hücre ölümü mekanizmaları üzerindeki etkilerini ortaya koyarken; Bcl-2 gibi antiapoptotik genlerdeki değişimler bu sürecin nasıl düzenlendiğini anlamak açısından kritik öneme sahiptir. Anahtar Kelimeler: Alfa-Lipoik Asit; Hepatosellüler Karsinoma; HepG2 Hücre Hattı; Sorafenib; Sitotoksisite, Genotoksisite, BAX, BCL-2, KASPAZ-3, TNF- α