Yapay zekâ desteği ile mikro sigortalama sistemi için blok zinciri uygulaması

Sigorta sistemi, kişi ve kurumlara verdiği ekonomik ve sosyal destekle toplumsal refaha katkı sağlayan önemli hizmetler sunmaktadır. Sigorta sisteminin kişi ve kurumlara sunduğu temel hizmetler arasında kolay kredi ve tasarruf, huzurlu ve güvenli toplumsal dayanışma ortamı, etkin risk yönetimi sağlama bulunmaktadır fakat günümüz geleneksel merkezî sigorta sistemi bu hizmetleri yerine getirmekte zorlanmaktadır. Bu bağlamda sigorta sistemi başta güven olmak üzere birçok sorunla karşı karşıyadır. Özellikle tarım sigortasındaki hizmetlerde sigorta kapsamının dar olması, yüksek sigorta primleri, uzun hasar ödeme süresi, hasar tespitinde görevlendirilen eksperlerin verdiği sübjektif kararlar ve toplumun sigorta hizmetlerine güvensizliği temel sorunlar arasında yer almaktadır. Bu sorunlar beraberinde çiftçilerin sadece yüzde yirmisinin sigorta kapsamına dâhil olmasına zemin oluşturmakta ve tarım sigortalarından yararlanan çiftçi sayısının düşük olması da tarımın sürdürülebilirliğini tehdit etmektedir. Özellikle Covid-19 pandemi sürecinde tarımın sürdürülebilirliğinin insan yaşamının sürdürülebilirliği ile doğrusal bağına ilişkin farkındalık yükselmiştir. Bu sayede sürdürülebilir tarım için üretim zincirinin başlangıç noktasında değer yaratan aktörlerin yani çiftçilerin, üretimlerinin sigorta ile güvence altına alınması için sigortaya erişimlerinin artırılmasının önemi yeniden ortaya çıkmıştır çünkü sigorta ile güvence altına alınacak üretim, tarım ekosistemi ile ilişkisi olan tüm paydaşlara sürdürülebilir bir gelecek sağlayacaktır. Bu tez çalışmasının amacı, geleneksel sigortalama sistemindeki tarım sigortaları branşı için blok zinciri, yapay zekâ ve IoT teknolojilerinin entegre kullanılması ile yeni nesil merkezî olmayan ve sürdürülebilir mikro sigorta modeli tasarlamak ve geliştirmektir. Tez kapsamında sunulan modelin değer önerisi; yapay zekâ destekli hava tahmini sayesinde iklim değişikliği ve görülme sıklığı artan doğal afet zararlarına karşı önleyici sigorta yaklaşımı ile düşük gelirli küçük çiftçileri hasarlara karşı korumak ve sigorta firmalarının hasarlara ilişkin yüksek tazminat bedelleri ödemesinin önüne geçmektir. Tez kapsamında ayrıca akıllı sözleşme kullanımıyla çiftçilerin düşük sigorta primleri ödeyerek sigortaya erişimlerini kolaylaştırmak, sigorta firmalarının tazminat ödeme süresini düşürüp çiftçilerin gelir kayıplarını azaltarak üretimlerini güvenle gerçekleştirmelerine destek olmak, tarım sigortalarında şeffaflığı artırarak tarım sigortalarına ilişkin olumsuz görüşlerin azaltılmasını sağlamak, IoT desteğiyle de veri ile karar verme ve sigorta suistimallerini önleme konusunda sigorta firmalarına destek sunmak hedeflenmektedir. Sigorta sistemine güvenin artması, yeni nesil merkezî olmayan sürdürülebilir mikro sigortacılığı yaygınlaştırarak sigortadaki pazar payını çoğaltacaktır. Bu durum da sigortanın sosyoekonomik etkisinin güçlenmesine ve toplumsal refahın artmasına katkı sağlayacaktır.