Yapay zeka uygulamalarının resim sanatı ve sanat eğitiminde kullanımının sanat eğitimcileri ve sanat öğrencileri perspektifinden değerlendirilmesi

Bu araştırma, görsel sanatlar eğitimcileri ile görsel sanatlar öğrencilerinin yapay zeka uygulamalarının sanatsal niteliğine ve sanat eğitiminde kullanılabilirliğine ilişkin görüşlerini belirlemek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Nitel araştırma yöntemlerinden "durum çalışması" deseni kullanılarak yürütülen çalışma, Bartın ilinde lisans, lise ve ortaokul düzeylerinde görev yapan toplam on dört sanat eğitmeni ile lisans ve lise düzeyinde öğrenim gören yirmi altı sanat öğrencisiyle gerçekleştirilmiştir. Araştırma verileri, görüşme ve bilgi formları aracılığıyla toplanmış; elde edilen veriler, betimsel analiz yöntemiyle analiz edilmiştir. Araştırma sonuçları, sanat eğitimcilerinin genel olarak yapay zeka uygulamalarına olumlu yaklaştıklarını ortaya koyarken, bazı eğitimcilerin bu alandaki bilgi eksiklikleri nedeniyle söz konusu uygulamalara mesafeli durdukları belirlenmiştir. Yapay zekanın sanatsal boyutunun "yapay" ve "duygusuz" olduğu yönündeki algı ile özgünlük konusundaki tartışmalar, katılımcılar tarafından sıkça dile getirilmiştir. Ayrıca, yapay zeka uygulamalarının gelecekte daha da yaygınlaşacağı öngörülmekte; buna karşın geleneksel üretim yöntemlerinin önemini koruyacağı yönünde ortak bir görüş oluşmuştur. Araştırmaya katılan sanat eğitimcilerinin, yapay zeka uygulamalarının sanat eğitimi süreçlerine entegre edilmesine genel olarak olumlu yaklaştıkları; özellikle lisans düzeyinde, öğrencilerin ilgisini çekerek ders içeriklerine güncellik kazandıracağı görüşünün öne çıktığı görülmüştür. Araştırma sonuçları, sanat eğitimi öğrencilerinin perspektifinden değerlendirildiğinde, katılımcıların büyük çoğunluğunun yapay zeka uygulamaları hakkında bilgi sahibi olduğu; ancak bilgi düzeyi yetersiz olan öğrencilerin de bulunduğu görülmüştür. Bilgi sahibi olan öğrencilerin önemli bir kısmının bu uygulamaları aktif olarak kullandığı, kullanım amaçlarının ise genellikle ders ve ödev çalışmaları ile deneme amaçlı olduğu belirlenmiştir. Ayrıca, sanat eğitimi öğrencilerinin yapay zeka uygulamalarını, sanatsal açıdan fikir ve tasarım geliştirme süreçlerini kolaylaştırarak üretim sürecini hızlandırma aracı olarak kullanabilecekleri görüşü ortaya çıkmıştır. Bununla birlikte, bazı öğrencilerin yapay zekanın yaratıcılığı köreltebileceği, bireyleri hazırcılığa alıştırabileceği ve uzun vadede sanatçıların üretim alanlarını tehdit edebileceği yönünde endişeleri de tespit edilmiştir. Bu sonuçlar doğrultusunda, sanat ve sanat eğitiminde yapay zekanın entegrasyon sürecinin, teknolojik gelişmeler doğrultusunda dikkatli planlama ve yeterli altyapı sağlanarak, kontrollü ve sistematik bir şekilde gerçekleştirilmesi büyük önem taşıdığı düşünülmektedir. Böyle bir yaklaşımın hem akademik hem de pedagojik açıdan öğrenci gelişimini destekleyerek, yaratıcı düşünme ve problem çözme becerilerinin gelişimine katkı sunacağı öngörülmektedir. Bu bağlamda, yapay zekanın sanat eğitimine dahil edilmesi, eğitim programlarının güncellenmesi ve öğretim süreçlerinin zenginleştirilmesi açısından da önemli fırsatlar yaratacağı değerlendirilmektedir.