Yara iyileşmesinde kalsiyum kobesilat etkisi

Amaç: Doku bütünlüğünde meydana gelen bozulma (yara) vücut tarafından onarılmaya çalışılır. İyileşmeye başlayan yarayı birçok faktör etkiler. Yara iyileşmesi konusundan çok çeşitli çalışmalar yapılmıştır. Çalışmamızda; çeşitli hastalıklarda klinik kullanımı olan kalsiyum dobesilatın, yara iyileşmesi üzerine etkisini incelemeyi planladık. Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, Adıyaman Üniversitesi Deney Hayvanları Araştırma Merkezi Hayvan Deneyleri laboratuvarında yerel etik kurul onayı ile gerçekleştirilmiştir. Deney için 24 Wistar albino sıçan rastgele her biri 8'er kişilik 3 gruba ayrıldı: Genel anestezi ve antisepsi sağlandıktan sonra sırt bölgesi derisine 2 cm'lik kesi yapılarak yaralar sekonder iyileşmeye bırakıldı. Kalsiyum dobesilat 21 gün süre ile grup 2'ye 100 mg/kg/gün, grup-3'e 200 mg/kg/gün gavaj yoluyla verildi. Cerrahi işlem sonrası yara yüzey alanı küçültme oranı; 3., 5., 7., 10., 14. ve 21. günlerde ölçüldü ve Walker Formülü ile hesaplandı. 21. günün sonunda tüm ratlara genel anestezi uygulandı ve yara bölgesi ortada bırakılarak histopatolojik ve biyokimyasal inceleme için yaklaşık 4x3 cm tam kalınlıkta deri eksize edildi. Daha sonra hayvanlar yüksek doz anestezik ilaçlarla sakrifiye edildi. Yara iyileşmesi incelemesinde inflamasyon, anjiyogenez, granülasyon ve reepitelizasyon parametreleri kullanılarak histopatolojik değerlendirme yapıldı. Değerlendirmemizde Ehrlich ve Hunt tarafından modifiye edilen Philips Skalasını kullandık. İstatistiksel analiz için Statistical PackagefortheSocialSciences (sürüm 25. 0, SPSS, Chicago, IL, ABD) kullandık Bulgular: Çalışmamız sonucunda; yara yüzey alanlarının küçülme oranında, cerrahi sonrası ilk 10 günlük ölçümlerde gruplar arasında anlamlı bir farklılık yoktu fakat: 14.ve 21. günlerdeki ölçümlerde grup-3'te diğer gruplara göre anlamlı derecede azalma gözlemledik. KD'nin yara iyileşmesinde inflamasyon ve anjiyogenezi doza bağımlı olarak baskıladığına, granülasyon ve reepitelizasyonu üzerinde herhangi bir etkisinisin olmadığına dair bulgular elde ettik. Biyokimyasal analizde, KD'nin hidroksiprolin düzeyini, doza bağlı olarak arttırdığını gözlemledik. Sonuç: KD'nin, yara iyileşmesinde inflamasyon ve anjiyogenezi baskılarken; granülasyon ve reepitelizasyonu etkilemediğini; ayrıca hidroksiprolin miktarını arttırdığını ve yara yüzey alanında daha büyük oranda küçülme sağladığını söyleyebiliriz. Anahtar Kelimeler: Yara iyileşmesi, Sıçan, Kalsiyum Dobesilat, hidroksiprolin, Anjiyogenez, İnflamasyo