Yargıtay Kararlarının mülkiyetin müsadere edilmesi bağlamında incelenmesi

5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu'nda öngörülen tedbirler kamu düzenini sağlamak üzere suçlarla mücadele etmeyi amaçlamaktadır. Bu tedbirler uygulanırken insan haklarına müdahale edilmesi de kaçınılmazdır. Devletin suçla mücadele ve kamu düzenini sağlama yükümlülüğü yanında, bireyin haklarını koruma yükümlülüğü de vardır. Bu nedenle öngörülen tedbirler uygulanırken, insan haklarına yapılan müdahalenin hukuka uygun olması gerekmektedir. Bu hususta devletin yargı organları başta olmak üzere tüm devlet kurumları insan haklarını gözetmekle yükümlüdür. Bu çalışmada, 1982 Anayasası'nda belirtilen devletin insan haklarına saygı yükümlülüğünden yola çıkılarak, Yargıtayın müsadereye dair kararlarında yeknesak bir mülkiyet hakkı incelemesi yapıp yapmadığı araştırma konusu yapılmıştır. Araştırma konumuz, Yargıtayın müsadere usulüne ilişkin kararlarında mülkiyet hakkıdır. Konuya dair akademik çalışmalar, genel anlamda müsaderenin mülkiyet hakkına etkilerini Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) veya Anayasa Mahkemesi (AYM) kapsamında değerlendirmiş ancak spesifik bir Yargıtay incelemesi yapmamıştır. Bu nedenle çalışmamızda konu bağlamında Yargıtay kararlarına odaklanılmıştır. Amacımız ise özelde; bu örnek üzerinden bir yargı organı olarak Yargıtayın insan haklarını koruma ve saygı gösterme konusundaki tutumuna dair genel veri elde etmektir. Genelde de Türk yargılama sisteminin insan hakları perspektifine veri sunmaktır. Bu amaçla birinci bölümde; mülkiyet hakkı anlayışının tarihi gelişimi, korunması, mülkiyet hakkının özellikleri, sınırlandırılması açıklanmıştır. Mülkiyet hakkının sınırlandırılması, kanunda sayılı bazı hallerde "kamu yararına" yapılacak müdahaleler ile mümkün kılınmıştır. Müdahale araçlarından biri olarak karşımıza çıkan müsadere usulü, sınırlandırma başlığı altında ele alınmıştır. İkinci bölümde, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Anayasa Mahkemesi kararları ışığında anayasal bir hak olan mülkiyet hakkına 5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu ve 5267 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanununda düzenlenen müsadere tedbiri ile yapılan müdahalenin Yargıtay kararlarında nasıl karşılık bulduğu ele alınmıştır. Yargıtayın müsadereye ilişkin yargılamalarında; mülkiyet hakkı inceleme usulünün sistematik bir yeknesaklık sağlayıp sağlamadığı, insan hakları incelemesi yapan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ve Anayasa Mahkemesi kararlarını dikkate alıp almadığı ortaya koyulmaya çalışılmıştır. Bu bağlamda Yargıtayın müsadere konulu kararları üzerinden mülkiyet hakkı analizi yapılmıştır.