Yetişkin yaş grubu Tetanos Bilgi Ölçeğinin geliştirilmesi: Geçerlilik ve güvenilirlik çalışması

Bu çalışmanın amacı, yetişkin yaş grubunda tetanos bilgi düzeyini ölçmek üzere geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı geliştirmektir. Veri toplama süreci, Şubat 2025–Haziran 2025 tarihleri arasında Edirne ili merkez ilçesindeki Aile Sağlığı Merkezlerine başvuran 18 yaş ve üzeri toplam 400 katılımcı ile gerçekleştirilmiştir. Veri toplama işlemi sosyodemografik değişkenlerin yer aldığı 13 soru ve Yetişkin Yaş Grubu Tetanos Bilgi Ölçeğine ait 40 soru olmak üzere toplam 53 sorudan oluşan anket formu ile gerçekleştirilmiştir. Ölçek geliştirme sürecinde, içerik geçerliği Lawshe tekniği ile değerlendirilmiş, kapsam geçerlik oranı hesaplanarak ölçeğin kapsam geçerlik indeksi 0,94 bulunmuştur. Yapı geçerliği için veri seti ikiye ayrılmış; 200 kişilik ilk veri grubuna açımlayıcı faktör analizi, diğer 200 kişilik gruba doğrulayıcı faktör analizi uygulanmıştır. Açımlayıcı faktör analizi sonucunda ölçek 7 alt boyut ve 23 maddeden oluşmuştur ve faktör yükleri 0,40'ın üzerinde saptanmıştır. Doğrulayıcı faktör analizinde 7 alt boyut ve 22 maddenin uyum indeksleri kabul edilebilir düzeyde bulunmuştur. Güvenirlik analizlerinde Cronbach Alfa katsayısı, madde-toplam korelasyonları, % 27'lik alt-üst grup karşılaştırmaları ve İkiye Bölme Güvenirliği yöntemleri kullanılmıştır. Ölçeğin tamamı için Cronbach Alfa katsayısı 0,87 olarak bulunmuş, alt boyutların Cronbach Alfa değerleri de kabul edilebilir sınırlar içinde yer almıştır. İkiye Bölme Güvenirliği analizinde Spearman-Brown katsayısı 0,92 olarak hesaplanmıştır. Ölçek maddelerinin madde-toplam korelasyonlarının tümü 0,30'un üzerinde olup, %27'lik alt-üst grup karşılaştırmaları istatistiksel olarak anlamlıdır (p<0,001). Geliştirilen "Yetişkin Yaş Grubu Tetanos Bilgi Ölçeği"nin geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu belirlenmiştir. Ölçek, halk sağlığı alanında tetanos bilgi düzeyinin değerlendirilmesi ve eğitim programlarının planlanması amacıyla kullanılabilir niteliktedir.