6
Arşivlenen Tez
0
DOI Atanmış
0%
DOI Oranı
Anabilim Dalı
Anadolu uygarlıklarında temizlik kavramı ve uygulamalarının evrimi
Anadolu Uygarlıklarında Temizlik Kavramı ve Uygulamalarının Evrimi "Anadolu Uygarlıklarında Temizlik Kavramının ve Uygulamalarının Evrimi" isimli bu çalışma genelde sağlık ve sağlıklı yaşamla, özelde ise tıpla yakın ve çok yönlü ilişkisi olan temizlik kavramının Anadolu'da Hitit İmparatorluğu, iyon Kolonileri- Hellenistik Dönem ve Roma Çağı açılımlarını konu edinmektedir. Temizlik kavramı açılımları ve uygulamaları antik döneme ait metinler ve arkeolojik bulgular çerçevesinde ele alınmıştır. Anadolu Uygarlığı kapsamında Hitit İmparatorluğu, Yunan uygarlığı (İyon Kolonileri) - Hellenistik Dönem ve Roma Çağında temizlik kavramının açılımları ve uygulamalar, sağlık, hukuk, kent armatürleri, ve teknik bilgiler araştırılarak, Anadolu coğrafyasında meydana gelen değişim, gelişme ve uygulamalar ve bu uygulamaların Avrupa kıtasına etkisi değerlendirilmiştir. Hitit, İyon-Helen ve Roma çağlarında Anadolu'da temizlik kavramının ve uygulamaların evrimleşmesinin ilk aşaması inançlara dayalı olarak yapılan kişisel temizlik uygulamalar, ikinci aşaması rasyonel düşünce sonucu olarak yapılan kişisel, çevresel ve tıbbi temizlik uygulamaları, üçüncü aşaması merkezi otoritenin kontrolünde kişisel, çevresel ve tıbbi temizlik uygulamalarının yanı sıra temizlikle ilgili hamam, sarnıç, drenaj kanalları, su depoları, kanalizasyon sistemleri gibi mimari ortak yapıların kurulması ile karakterizedir. Antik çağda Anadolu'da gerçekleştirilen söz konusu uygulamaların değişimi ve gelişimi insanın sosyal ve bilişsel evriminin bir cephesini de ortaya koymaktadır. Anahtar sözcükler: Hitit, İyon-Hellenistik, Roma, evrim, temizlik.
Kozan yöresi florasındaki tıbbi bitkiler ve bunların halk tıbbında kullanılışı
Çalışmamız Kozan bölgesindeki, özellikle Anavarza çevresindeki, tıbbibitkilerin kayda geçirilmesi, bu bitkilerin halk tarafından tedavi içinkullanılışlarının ortaya çıkartılması amacını taşımaktadır. Toplanan verilerbotanik, farmakognozi ve tıp tarihi literatürleri ile bağlantılı olarak irdelenmiştir.Yöre halkının tıbbi bitkilerden, özellikle çok ciddi olmayan sağlıksorunlarında yararlandığı ve bu yararlanışın Anavarzalı hekim Dioskorides'in (MSI. Yüzyıl) reçeteleriyle kısmen uyumlu olduğu saptanmıştır.ANAHTAR SÖZCÜKLER: Doğu Toros Dağları Florası, Folklorik Tıp, Tıbbi Bitkiler.
Çukurova üniversitesi fen edebiyat fakültesi ve egitim fakültesi öğrencilerinin temel biyoetik konuları hakkındaki görüşleri
Bu çalışma, Çukurova Üniversitesi'nde sosyal bilimler ve fen bilimleri alanlarında eğitim görmekte öğrencilerin, dört temel biyoetik konusu hakkında görüşlerini belirlemek ve karşılaştırmalı olarak değerlendirmek amacıyla gerçekleştirilmiştir. Tezin araştırma bölümünde 16 soruluk bir anket formuyla toplam 527 öğrencinin görüşleri derlenmiş; bu bulgular hem kendi içinde kız-erkek ve fen alanı-sosyal alan karşılaştırması yapılarak hem de literatürde yer alan farklı araştırmaların sonuçlarıyla karşılaştırılarak tartışmaya açılmıştır. Araştırma sonuçlarının oturacağı kuramsal çerçeve, ele alınan biyoetik konularının felsefi ve tarihsel boyutları hakkındaki bilgilerden oluşturulmuştur.
Kırım Savaşı'nda hasta bakımı ve hemşirelik
Bu çalışmada, Osmanlı Devleti ile Rus Çarlığı arasında Ekim 1853'te başlayan İngiltere'nin, Fransa'nın ve Piyemonte (Sardunya) Krallığı'nın Osmanlı Devleti ile ittifak yaparak katıldığı Kırım Savaşı'nın (1853?1856), hasta bakım hizmetlerine dolayısıyla hemşireliğin meslekleşmesine olan katkıları incelenmiştir. Bu çerçevede Osmanlı askeri belgelerini de içeren kapsamlı bir literatür taraması yapılmış ve konu ile ilgili mekanlar ziyaret edilerek incelenmiştir.Konuya genel bir çerçeve oluşturma bağlamında, hem savaşın ortaya çıkış nedenleri ve savaş süreci hem de XIX. yüzyılda ortaya çıkan bilimsel-teknolojik-endüstriyel gelişmelerin genelde tıbbın özelde Osmanlı tıbbının modernleşmesine katkıları değerlendirilmiştir. Modern hemşireliği temellendirme açısından, ele alınan dönemin öncesine gidilerek kadının hasta bakımındaki konumu üzerinde durulmuştur. Kırım Savaşı boyunca tüm orduların ortak düşmanı olmuş ve silah yaralanmalarından daha fazla can kaybına yol açmış olan epidemik ve endemik hastalıklar ile özellikle Osmanlı hekimlerinin koruyucu tıp uygulamaları üzerinde de geniş olarak durulmuştur. Savaşın tıbbi boyutu hakkında, tüm tarafları göz önüne alan genel ve karşılaştırmalı bir değerlendirmeye gidilmiştir.Daha önceki savaşlarda olduğu gibi Kırım'da da, tüm ordularda, sağlık memuru, tımarcı veya cerrah olarak adlandırılan erkek hasta bakım elemanları görev yapmıştır. Önemli bir yenilik olarak Osmanlı ordusu dışında hasta bakımında kadınlar da rol almış, bir başka deyişle müttefik ordularda hasta bakımında kadının aktivite göstermesi söz konusu olmuştur. Rus saflarında askeri hemşireliğin temelleri atılmış, cephe gerisinde Fransız rahibe hemşireler başarılı çalışmalar yürütmüş, Seacole adlı bir İngiliz kadın halk hekimliğini cephe koşullarına uyarlama yönünde bir arayışa girmiş ve nihayet İstanbul'da gelişerek günümüze kadar gelecek olan Nightingale hemşireliği ortaya çıkmıştır.
Sağlık profesyonellerinin etik kavramından anladıkları ve kuramsal etik çalışması yapanlardan bekledikleri
Bu çalışma, sağlık profesyonellerinin etik kavramına yüklediklerianlamı belirlemek ve kuramsal tıp etiği çalışması yapanlardan ne gibibeklentileri olduğunu saptamak amacıyla gerçekleştirilmiştir. Tezinaraştırma bölümünde 27 soruluk bir anket formuyla CumhuriyetÜniversitesi Tıp Fakültesi Araştırma ve Uygulama Hastanesi'nde, I. İzzettinKeykavus Devlet Hastanesi'nde ve Sivas Devlet Hastanesi'nde çalışan 192doktorun ve 192 hemşirenin görüşleri derlenmiş; bu bulgular hem ikimeslek grubu arasında hem de literatürde yer alan farklı araştırmalarınsonuçlarıyla karşılaştırılarak tartışmaya açılmıştır. Çalışma sonucundaaraştırmaya katılan sağlık profesyonellerinin, genel olarak etiği uygulamalıetiklere indirgeme eğilimi taşıdıkları, özel olarak tıp etiğini sağlıkcamiasına özgü minyatür bir hukuk gibi algıladıkları; bir başka deyişle tıpetiğinin felsefi ve hukuki açılımlarından ikincisine daha fazla ilgigösterdikleri saptanmıştır. Katılımcılar, tıp etiği alanında kuramsal çalışmayapanlardan, öncelikle gündelik tıp uygulamaları sırasında yaşanansorunlara çözüm bulmada aktif görev almalarını, bu bağlamda etikkurullarda görev yapmalarını ve ikincil olarak da mezuniyet öncesi vesonrası eğitimdeki rollerini ağırlığını arttırarak sürdürmelerinibeklemektedir.Anahtar Sözcükler: Tıp Etiğinin Kuramsal ve Uygulamaya Aitboyutları, Tıp Etiği Çalışmacıları, Sağlık Profesyonelleri, Tıp Etiği
Soranus'dan Sabuncuoğlu'na Anadolu'da kadın hastalıkları ve doğum hekimliği
Çalışmamız günümüzde bir uzmanlık dalı olan kadın hastalıkları ve doğum hekimliğinin çağdaş bilgi düzeyine erişiminde Anadolu'da doğan ve yetişen hekimler ve Antik Çağ'dan itibaren Anadolu'da yazılan tıbbi eserlerin etkilerini belirleme amacını taşımaktadır.Klasik tıp paradigmasının erken ve geç dönem temsilcileri Soranus ve Sabuncuoğlu'nun eserlerinde bulunan kadın hastalıkları ve doğumla ilgili bilgiler, kullanılan ilaçlar, aletler ve uygulamalar klasik tıp literatürüne ait diğer eserlerle bağlantılı olarak irdelenmiştir.Soranus'un döneminden Sabuncuoğlu'nunkine kadar geçen uzun dönemde tıbba özgü bilgi birikiminde sınırlı bir artış olduğu, her iki hekimin eserleri arasındaki farkların, dönemleri arasındaki ilerlemeyi yansıtmak açısından önemli olduğu belirlenmiştir.