4
Arşivlenen Tez
0
DOI Atanmış
0%
DOI Oranı
Anabilim Dalı
Kadirli ovası Kesiksuyu sulama işletme alanında taban suyu değişimleri ve sorunları
Bu çalışma, DSİ-Kesiksuyu Sulama İşletme Alanında mevcut tabansuyu sorunlarının kapladığı alanların ve taban- suyu sorununa neden olan faktörlerin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Çalışmada, brüt 8230 ha. alana yayılmış vaziyette bulunan 79 adet gözlem kuyusundan Ekim-1983 / Ekim-1984 su yılında alınan tabansuyu gözlemleri, bu gözlemlerden faydalanarak çizilen harita ve hidrograflar, diğer verilerin de yardımıyla yorumlanmıştır. Sonuç olarak, Kesiksuyu Sulama Şebekesi'nin güney batı yarısında tabansuyunun yüksek olduğu, ortalama 1025 ha. alanda birinci derecede tabansuyu sorunu olup tabansuyunun 0-1 m. derinlikte olduğu belirlenmiştir. Tabansuyu yükselmesinin en önemli nedenleri etkinlik sırasına göre yağışlar, çeltik sulaması ve yüksek araziler den yüzey akış ve sızma olarak gelen sular olduğu anlaşıl maktadır. Mevcut yüzey drenaj kanallarında rüsubat ve yabancı ot sorunu olması nedeniyle fonksiyonunu tam olarak yapamamakta, tabansuyunu istenilen seviyeye düşürmeye yeterli olmamaktadır. Akarsuların, kanal sızmalarının ve çeltik sulaması dışında yapılan diğer sulamaların sorun olan kesimde taban- suyuna önemli bir etkileri yoktur.Gözlem ağının sıklaştırılması, tahrip kuyuların onarılması, yüzey drenaj kanallarının temizlenmesi, çeltik alanlarının sınırlandırılması ve daha detaylı çalışmaların, toprak altı drenaj etüdlerinin yapılması gerekmektedir.
Harran Ovasında pamuk bitkisinin sulama mevsimi uzunluğunun saptanması üzerine bir araştırma
Araştırmada Harran ovasında pamuk bitkisinin sulama mevsimi uzun lukları karşılaş tırılmıştır. Deneme konularına ilk su ekimden 35 gün sonra uygulanmıştır. Son sulamalar 10 gün aralıklarla farklı zamanlarda verilmiştir. Araştırmadan elde olunan sonuçlara göre, pamukta sulama mevsimi uzunluğu 80 gün bulunmuştur. Mevsimlik su tüketimi 1146 mm olarak belirlenmiştin Pamuk bitkisini mevsim boyu 10 günde bir 9 kez sulanması durumunda 333 kg/da ile en yüksek kütlü verimi elde edilmiştir.
Adana-Ceyhan-Doruk köyü topraklarında arazi toplulaştırmasının sınır kayıpları, yol uzunluğu ve buna bağlı olarak parsel içi ile, işletme-parsel arasında meydana gelen enerji-iş gücü kaybı ve kültürteknik yatırımlarına etkisi üzerine bir araştırma
Bu çalışmanın amacı Çukurova koşullarında toplulaştırmanın sınır kayıpları, yol uzunluğu, işletme İle parsel arasında meydana gelen enerji ve işgücü kaybı ile tarla içi sulama sistemlerinin maliyeti üzerine etkileri ortaya koymaktır. Bu nedenle Adana, Ceyhan Doruk Köyünde toplam 15986,230 dekarlık bir arazide göreceli alarak toplulaştırma yapılmıştır. Proje alanı olarak seçilen yer Aşağı Ceyhan Sulama Projesi içerisinde kalmakta ve "Arazi Kullanım Kabiliyetine" göre I, ve II. sınıf arazilerden oluşmaktadır. Kadastro haritasında 796 adeti özel şahısların, 1 adeti hazinenin olmak üzere toplam 797 adet parsel görülmektedir. Sonradan yapılan bölünmelerle mevcut parsel sayısını 1691 olduğu ve kadastro haritası üzerinde yapılan sayım sonucuna göre 797 adet parselden ancak 526,;sının <% 66) dikdörtgen veya dikdörtgene yakın şekillerden oluştuğu, geriye kalan 271 (% 34) parselin makinalı tarım için uygun olmayan geometrik şekillere sahip olduğu belirlenmiştir, işletmelerin % 92,63' ünün 2-22 adet arasında değişen parsel sayısına sahip olmaları işletmelerin yıl içinde katetmeleri gereken yol uzunluğunu oldukça artırmaktadır. Parçalanma nedeniyle proje alanında bulunan parsellerin ortalama büyüklüğü 9, 132 dekar bulunmuştur. 1681 parselden 708 adeti yollardan, 995 adeti sulama kanallarından, direk yararlanırken geriye kalan parsellerin ulaşım ve sulama gereksinimi diğer parseller üzerinden yapılmaktadır. Araştırma alanında yapısal düzenleme amacıyla bir toplulaştırma projesi hazırlanarak mevcut durum ile uygulanan projenin karşılaştırılması olanağı bulunmuştur. Toplulaştırma ile toprak sınıfları arasında derecelerine göre geçiş yapılarak işletmelerin sahip oldukları araziler tek parça halinde planlanırken, her parselin yaldan ve sulama kanallarından doğrudan yararlanmalarına özen gösterilmiştir.Toplulaştırmadan sonra oluşturulan 448 parselin alan olarak büyüklük ortalaması 32,534 dekar'a ulaşırken tümü dikdörtgen olarak projelenen parsellerin en/boy oranının makina iş verimi açısından en uygun olan 1/5 oranına uygun olarak yerleştirilmesine özen gösterilmiştir. Yeni yerleşim şekliyle müşterek tesislerin kapladıkları alanlarda 499,380 dekar azalma olurken işlenen alanlarda da aynı miktarda artış olmuştur. Yeniden düzenlenen parsel şekillerini parsel içi makina iş verimini artırmasından dolayı 1814 dekar arazinin işlenmesine eşit miktarda parsel içi makina iş veriminde artış olmuştur, işletmelerin parsel-işletme arasında katetmeleri gereken yol miktarında 3792,4 Km İlk bir azalma olmuştur. Parsellere pamuk veya soya ekilmesi halinde işletme-parsel arasındaki yolda bir yılda 11460073 Mj eşdeğerinde enerji tasarrufu sağlanmaktadır. Ayrıca tarla içi sulama tesisi inşaat bedelinde % 17,15'lik azalma olduğu belirlenmiştir.
Çukurova koşullarında yağmurlama yöntemiyle farklı düzeylerde sulanan ikinci ürün soyada su-verim ilişkilerinin belirlenmesi
-III- ÖZ Bu çalışma, Çukurova koşullarında ikinci ürün soyada su-verim ilişkilerini belirlemek amaciyle yürütülmüştür. Araştırma yağmurlama yöntemiyle farklı düzeylerde sulanan beş ayrı konu üzerinde yürütülmüş ve deneme konularının dane verimleri istatistiksel olarak birbirlerinden farklı bulunmuştur. En yüksek verim 251.2 kg/da ile büyüme mevsimi boyunca su eksikliği hissetmeyen 1. konusundan sağlanmıştır. Su almayan konuda ise verim 69.2 kg/da olarak gerçekleşmiştir. Deneme konularında soyanın bindane ağırlıkları sulanan konularda istatistiksel olarak aynı ancak kurudaki konudan farklı bulunmuştur. Maksimum bindane ağırlığı 154.7 gr ile lı konusundan, en düşük değer ise 95.3 gr İle sulanmayan İs konusundan elde edilmiştir. Denemede, en yüksek ürün alınan konuda soya bitkisinin mevsimlik su tüketimi 542.34 mm olarak belirlenmiştir. Ortalama en yüksek günlük su tüketimi 7.2 mm ile Ağustos ayında meydana gelmiştir. Su tüketimi ile verim arasında önemli doğrusal bir ilişki elde edilmiştir. Oransal su tüketimi eksikliği ile oransal verim azalması arasındaki ilişkiden elde edilen verim etmeni (ky> faktörü 0.8 olarak belirlenmiştir. Su kaynaklarının çok sınırlı olduğu koşullarda, mevsim boyunca tam su alan konuya göre sulama suyunda yapılacak % 68 oranındaki kısıntı ile, sulamasız üretime göre % 227 oranında önemli miktarda verim artışının olacağı saptanmıştır. Uygulanan sulama suyundaki kısıntı nedeniyle verimde meydana gelen düşüşün en önemli nedenlerinin danelerin tam dolgunlaşmadan olgunlaşmaları ve meyve dökülmelerinden kaynaklandığı belirlenmiştir. Yaprak alanı indeksi Anahtar Kelime: Soya = Soybean ; Su tüketimi = Water consumption ; Verim = Yield ; Yağmurlama yöntemleri = Sprinkler methods ; İkinci ürün = Secondary crop