10
Arşivlenen Tez
0
DOI Atanmış
0%
DOI Oranı
Anabilim Dalı
Okul öncesi ve sınıf öğretmenlerinin ev ziyaretlerinde karşılaştıkları sorunlar
Ülkemizde eğitime başlamanın erken yaşlara çekilmesi ile temel eğitim programlarında yer alan aile katılımı çalışmaları daha da önemli hale gelmiştir. Aile katılım çalışmaları arasında yer alan ev ziyaretleri öğrenci, aile, öğretmen ve okul açısından büyük öneme sahip bir etkinliktir. Ancak uygulayıcıları olan öğretmenlerinin ev ziyaretlerinde karşılaştıkları bazı sorunlar bu faaliyetin işlevselliğini etkileyebilmektedir. Okul öncesi ve sınıf öğretmenlerinin ev ziyaretlerinde karşılaştıkları sorunları belirlemeyi amaçlayan bu araştırma tarama modelinde betimsel bir araştırmadır. Araştırmanın çalışma evrenini 2012-2013 eğitim öğretim yılında Artvin İl Merkezinde bulunan okul öncesi ve sınıf öğretmenleri oluşturmaktadır. Araştırma sonunda okul öncesi ve sınıf öğretmenlerinin ev ziyaretlerinde, en fazla sorunu öğrenci velisinin çalıştığı ailelere ziyaret düzenlemekte yaşadıkları, ev ziyaretlerinin mesai sonrası yapılmasından ve bazı durumlarda sürenin uzamasından rahatsız oldukları, ziyaretlere yalnız gitmekten dolayı güvenlik noktasında tedirgin oldukları, ziyaretlerde ulaşım ve adres bulmada sorunlar yaşadıkları bulgularına ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Öğretmen, Aile, Okul, Okul Aile İşbirliği, Aile Katılımı, Ev Ziyareti
Sosyal bilgiler öğretimi kapsamında ilköğretim öğrencilerinde nedensellik kavramının gelişimi
Bu çalısma, sosyal bilgiler ögretimi kapsamında ilkögretim 4., 5., 6. ve 7. sınıf ögrencilerinin nedensellik kavramına iliskin bilgi ve becerilerinin ne düzeyde oldugu ve bunun sınıf, cinsiyet, okul (sosyo-ekonomik çevre) ve okul öncesi egitimi alma durumuna göre degisip degismedigini betimlemek amacıyla yapılmıstır. Çalısmada ?betimleyici arastırma? yöntemi kullanılmıs ve veriler hem nicel hem de nitel yöntemlerle elde edilmistir. Sınırlandırılmıs evren kullanılan bu çalısmada, nicel yöntemin örneklemini 465 ögrenci, nitel yöntemin örneklemini 160 ögrenci olusturmustur. Çalısmada veri toplama araçları arastırmacı tarafından gelistirilmis ve güvenirlik katsayıları .81 ile .89 arasında hesaplanmıstır. Arastırmada özetle asagıdaki sonuçlara ulasılmıstır. 1. Çocuklarda nedensellik kavramına iliskin toplam basarı puanları sınıf düzeyine göre aritmetik ortalamaları, 4. sınıflarda X =21,86; 5. sınıflarda X =25,88; 6. sınıflarda X =25,83 ve 7. sınıflarda X =28,67 seklindedir ve çocukların nedensellik kavramına iliskin toplam basarı puanları ile sınıf düzeyleri arasındaki fark anlamlıdır (F(3-461)=15,707, p<.01). Anlamlı fark; 4. sınıflar ile 5. sınıflar, 6. sınıflar ve 7. sınıflar arasında ikinciler lehinedir. 2. Çocuklarda nedensellik kavramına iliskin toplam basarı puanları ve nedensellik kavramına iliskin becerilerde (nedenini belirleme, sonucunu belirleme, tanımlama, iliskilendirme, sıralama ve sınıflama) sosyo-ekonomik çevreye göre anlamlı fark bulgulanmıstır. Anlamlı fark üst sosyo-ekonomik çevre lehinedir. iv 3. Çocuklarda nedensellik kavramına iliskin toplam basarı puanları ve nedensellik kavramına iliskin becerilerde (sonuç bulma becerisi dısında) cinsiyete göre anlamlı fark yoktur. Sonuç bulma becerisinde kız çocukları lehine anlamlı fark vardır. 4. Çocuklarda nedensellik kavramına iliskin toplam basarı puanları ve nedensellik kavramına iliskin becerilerde (nedenini belirleme, sonucunu belirleme, tanımlama, iliskilendirme, sıralama ve sınıflama) okul öncesi egitimi alma durumuna göre anlamlı fark vardır. Anlamlı fark okul öncesi egitimi alan çocuklar lehine gerçeklesmistir. 5. Bütün sınıf düzeylerinde ortak nedensellik testi basarı puanları ve neden, tanımlama, iliskilendirme, sıralama ve sınıflama sorularına iliskin basarı puanları ile kendi sınıf düzeyindekiler arasında ortak olanlar lehine anlamlı fark vardır. Sonuç sorularına iliskin anlamlı fark 5. ve 7. sınıflarda ortak sonuç soruları basarı puanları lehinedir. 6. Çocuklarda neden, sonuç, tanımlama, iliskilendirme, sıralama ve sınıflama becerilerine iliskin toplam basarı puanları sınıf düzeylerine göre anlamlı fark bulgulanmıstır. Neden bulma becerisinde anlamlı fark; 4. sınıflar ile 6. sınıflar ve 7. sınıflar arasında ikinciler lehinedir. Sonuç bulma becerisinde anlamlı fark; 4. sınıflar ile 5. sınıflar ve 7. sınıflar arasında ikinciler lehinedir. Tanımlama becerisinde anlamlı fark; 4. sınıflar ile 5. sınıflar, 6. sınıflar ve 7. sınıflar arasında ikinciler lehinedir. liskilendirme becerisinde anlamlı fark; 4. sınıflar ile 6. sınıflar ve 7. sınıflar arasında ikinciler lehinedir. Sıralama becerisinde anlamlı fark; 4. sınıflar ile 5. sınıflar, 6. sınıflar ve 7. sınıflar arasında ikinciler lehinedir. Sınıflama becerisinde anlamlı fark; 4. sınıflar ile 7. sınıflar arasında ikinci lehinedir. 7. Çocukların genel nedensellik testi basarı puanı ile nedenini bulma, sonucunu bulma, tanımlama, iliskilendirme, sıralama ve sınıflama becerilerine iliskin toplam basarı puanları arasında pozitif ve anlamlı iliski vardır. 8. Çocukların degisim ve süreklilik kavramı için degisimi süreklilikten daha iyi ifadelendirdikleri bulgulanmıstır.
İlköğretim altıncı sınıf sosyal bilgiler dersinde yer alan kavramların kazandırılması düzeyi (Konya örneği)
ÖZET Zihnimiz, çeşitli nesne, olay, fikir ve davranışların ortak özelliklerini bularak sınıflandırır. Kavramlar, bu sınıflamaların soyut temsilcileridir. İlköğretim Sosyal Bilgiler derslerinin temel amacı, öğrencilerin yaşadıkları toplumu bir bütün olarak algılamalarını ve benimsemelerini sağlamaktır. Sosyal Bilgiler dersinde kavram öğretimi öğrencilerin sosyal ve akademik gelişimleri için çok önemlidir. Bu çalışmada, 6. sınıf Sosyal Bilgiler dersinde yer alan bazı kavramların kazandırılma düzeyi tespit edilmeye çalışılmıştır- Bu amaç doğrultusunda, 6. sınıf Sosyal Bilgiler dersinde yer alan 45 tane kavram seçilmiştir. Bu kavramlarla ilgili olarak, öğrencilere uygulanmak üzere 49 maddelik bir anket formu düzenlenmiştir. Hazırlanan anket formu, Konya ili Meram ilçesi ve Altmekin ilçesinde yer alan 15 ilköğretim okulunda, 686 ilköğretim 6. sınıf öğrencisine uygulanmıştır. Anketlerin değerlendirilmesi sonucunda şu sonuçlara ulaşılmıştır: Demokrasi ve meslek kavramlarının yüksek oranda kazandırıldığı görülmektedir. Ülkemizde devamlı olarak demokrasinin yeterince anlaşılamıyor olmasından şikayet edilmesi de dikkat çekici bulunmaktadır. Eşitlik, muhalefet, devlet, vatandaş, vatan, kanun millet, bağış, mevsim, kavramları ise iyi seviyede Yani % 70- 85 arasında ki oranlarda kazandırıldığı görülmektedir. Hürriyet, milli egemenlik, kamuoyu, iktidar partisi, vergi, anayasa, coğrafya, evren, zanaat, meridyen, ada, yıl, coğrafi konum, matematik konum, israf, sultan, ticaret, tarım resmi dil, medrese ve başkent kavramlarının ise, orta seviyede, yani %50-70 arasında kazandırıldığı görülmektedir.Nükleer enerji, ekvator, kıta, okyanus, deniz, paralel, özel konum, doğal kaynak, gezegen, beylik, haçlı savaşı, kuşatma ve fetih kavramlarının kazandırılma düzeyinin ise % 50'nin altında olduğu görülmektedir. Seçilen kavramların öğrencilere kazandırılma düzeyi, ortalama olarak % 58.4'tür. Ancak bu oran kavramlar arasında farklılık göstermektedir. Bu farklılıklar, ailelerin gelir durumları, ailelerin eğitim seviyeleri ve öğrencilerin yaşadıkları yerleşim birimine göre değişiklik göstermektedir. Anahtar kelimeler: Eğitim, Sosyal Bilgiler, Kavram
İlköğretim sosyal bilgiler dersinde tarım öğretiminin değerlendirilmesi, ilgili harita ve grafiklerin geliştirilmesi
"İlköğretim Sosyal Bilgiler Derslerinde Tarım Öğretirninin değerlendirilmesi, ilgili Harita ve Grafiklerin Geliştirilmesi" adlı tez çalışmamın en önemli amacı, İlköğretim Sosyal Bilgiler Ders kitaplarında adı geçen tarım ürünlerinin belirlenip bu tarım ürünlerinin son verilere dayalı, güncel harita ve grafiklerin çizilerek eğitimde kullanılmasıdır. Bu çalışmamın diğer amaçlan ise şunlardır: Sosyal Bilgiler Derslerinde tarım ürünleri ile ilgili öğretimin eksik ve yeterliliklerim ortaya koymak, taran ürünleri ile ilgili öğretimin seviyesini değerlendirmek ve öğrencilerin tarım konularım öğrenmelerinin daha kolay sağlanmasına yardımcı olmaktır. MEB yayınlarına ait İlköğretim Sosyal Bilgiler Ders Kitapları ( 4., 5., 6. ve 7. sınıf) incelenmiştir. Bu inceleme sırasında, hayvancılık tarımın bir kolu olmasına rağmen ele alınmamıştır, sadece tarım ürünleri ( zirai ürünler ) ele alınmıştır. Çünkü, ders kitaplarının çoğu yerinde tarım konuları, hayvancılıktan ayrı tutularak ele alınmıştır. Taran konularında adı geçen toplam 52 taran ürünü tespit edilmiş olup bu ürünlerin illere göre dağılımım gösteren grafik ve harita çizilmiştir. Grafikler bütün illeri kapsamayıp, sadece en çok üretimin yapıldığı ilk 10 (on) il gösterilmiştir. Haritalar ise tarım ürüıüerinin üretim miktarına göre, iller farklı renklere boyanarak oluşturulmuştur. Haritalarda, hiç üretim olmayan yerler boş bırakılmış yani beyaz renk ile gösterilmiş olup, en çok üretimin yapıldığı iller ise mavi renge boyanmıştır. Her tarım ürününün üretim miktarlarına göre belirli üretim miktarı aralığı (6adet) belirlenmiş ve her üretim miktarı aralığı, aşağıda belirtildiği gibi, farlı renklere boyanmıştır. 1- Hiç üretim yapılmayan iller boş bırakılarak, beyaz renk ile gösterilmiştir. 2- Çok az miktarda üretimin yapıldığı iller açık sarıya boyanmıştır, dolayısıyla açık san ile gösterilmiştir.IV 3- Üretimin biraz daha fazla olduğu, normal miktarda üretimin yapıldığı iller diyebileceğimiz yerler de koyu san ile gösterilmiştir. 4- Üretimin normalden fazla, yani çok üretimin yapıldığı iller turuncu renge boyanarak turuncu renk ile gösterilmiştir. 5- Daha çok üretimin yapıldığı iller ise kahverengi ile gösterilmiştir. 6- En çok üretim yapılan iller ise mavi renge boyanarak bu iller mavi renk ile gösterilmiştir. Tez de harita ve grafikler ayrı ayrı düşünülmemiş, bir bütün olarak düşünülmüştür. Bundan dolayı herhangi bir tanm ürününün ( örneğin, buğday ) dağılışını gösteren haritaya yer verildikten hemen sonra, bir sonraki sayfada aynı tanm ürününe ait ( buğday ) grafiğe yer verilmiş ve grafiğin altına da adı geçen tanm ürününe ait yorumlara yer verilmiştir. Bu yöntem bütün tarım ürünleri için uygulanarak bilgilerin dağınık olmasının önüne geçilmiştir. Harita ve Grafiklere ait önemli bir özellik de, istatiksel bilgilerin güncel, yani son veriler olmasıdır. Üretim miktarlarına ait veriler DİE' den temin edilmiştir. İlköğretim Sosyal Bilgiler Ders Kitaplan doğrululuk, sadelik, dil, yardımcı materyallerin yeterliliği, doğruluğu ve kolay anlaşılır olması gibi özellikleri itibariyle incelenerek çeşitli sonuçlara ulaşılmıştır. Bu arada, Ankara merkez, İl, Üçe ve Köy-Kasaba İlköğretim Okullarında görev yapan Sosyal Bilgiler Öğretmenlerine yönelik bir anket uygulaması yapılmıştır. Üç bölümden oluşan " Öğretmen Anket Formu'nda " ilk bölümde öğretmenlere kişisel sorular yöneltilmiştir. İkinci bölümde ise öğretmenlere " Öğretim Yöntemleri ve Araç-Gereç Kullanımı " ile ilgili sorular sorulmuş ve son bölüm olan üçüncü bölümde de öğretmen arkadaşlarımızın önerilerine yer verilmiştir. Toplam 36 Sosyal Bilgiler Öğretmenine anket uygulanmış ve veriler bilgisayar ortamında SPSS paket programı ile çözümlenmiştir. ^ «§B* aa^ak^tis.i
Sosyal bilgiler öğretiminde çalışma kitapları kullanımına dair öğrenci görüşlerinin değerlendirilmesi: Afyonkarahisar ili örneği
Bu araştırmanın temel amacı Sosyal Bilgiler öğretiminde çalışma kitaplarının öğrencilere somut yaşantılar sağlayarak, ders öğretimini etkili şekilde gerçekleştirmek için ders içerisinde kullanılan sosyal bilgiler çalışma kitapları hakkındaki öğrenci görüşlerinin incelenmesidir. Bu bağlamda 2017 yılı Mart ve Nisan aylarını kapsayacak şekilde Afyonkarahisar İli Merkez İlçesinde bulunan Şemsettin Karahisari Ortaokulu, Kadınana Ortaokulu, Hamidiye Ortaokulu, Mecidiye İmam Hatip Ortaokulu, Çayırbağ Ortaokulu, Erenler Ortaokulu, Şehit Sami Çiftçi Ortaokulu 6. ve 7. sınıfta öğrenim gören öğrenciler örneklem olarak seçilmiştir. Araştırmaya toplam 731 öğrenci katılmıştır. Bunlardan 367 si altıncı sınıf öğrencisi, 364 ü yedinci sınıf öğrencisidir. Burada öğrencilerden veriler toplanırken daha önceden oluşturulmuş sınıf seviyelerine uygun likert tipi anket kullanılmıştır. Öğrencilerden alınan anket sonuçlarının incelenmesi ile birlikte öğrencilerin Sosyal Bilgiler dersini daha fazla görsel, işitsel öğelerle işlemek istedikleri ve daha fazla alan gezileri ile birlikte Sosyal Bilgiler Çalışma kitaplarının bu alanlarda gözleme dayalı sorulardan oluşması ve çalışma kitaplarının aktif öğrenmelerde kullanılması gerektiği sonucuna varılmıştır. Çok fazla görsel ve işitsel öğeye ihtiyaç duyulan Sosyal Bilgiler derslerinde çalışma kitaplarında gözleme dayalı alan gezileri ile birlikte öğrencinin aktif olduğu etkinliklere daha fazla yer vererek öğrencileri bilgiyi yapılandırabileceği alanlar oluşturulmalıdır. Böylece kalıcı öğrenmeler artırılabilir ve öğrencilerin düzeylerine göre kendi öğrenme stillerini oluşturabilecekleri ortamların oluşmasına katkıda bulunulabilir.
İlköğretim II. kademe sosyal bilgiler derslerinde coğrafya konularının öğretimi: Problemler- öneriler
iiYÜKSEK L SANS TEZ ÖZETLKÖĞRET M II. KADEME SOSYAL B LG LER DERSLER NDECOĞRAFYA KONULARININ ÖĞRET M : PROBLEMLER-ÖNER LERNuray SAGAYlköğretim Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Anabilim DalıAfyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler EnstitüsüMayıs- 2007Danışman: Doç. Dr. Özer YILMAZBu araştırmanın temel amacı ilköğretim II. kademe Sosyal Bilgiler derslerindecoğrafya konularının öğretiminde karşılaşılan problemleri Afyonkarahisar ili lköğretimokulları öğretmenlerinin görüşleri doğrultusunda tespit ederek, bu problemleri ortadankaldırmak için neler yapılabileceğini ortaya koymaktır.Araştırmanın çalışma evrenini oluşturan Afyonkarahisar ili sınırları içinde yeralan 66 ilköğretim okulunda 2005- 2006 eğitim öğretim yılında 6 ve 7. sınıf sosyalbilgiler derslerine giren 74 sosyal bilgiler öğretmenine 60 sorudan oluşan bir anketuygulanmıştır.Anket üç bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm öğretmenlerin kişiselbilgilerini, ikinci bölüm program, süre, uygulama, araç gereç ve yöntem öğelerineilişkin sorunları belirlemeye yönelik soruları içermektedir. Üçüncü bölüm ise okullarınaraç gereç konusunda mevcut durumunu tespit etmek amacıyla hazırlanmıştır.Anket sonuçları bilgisayarda SPSS istatistik programı yardımıyla frekans,yüzde, t ve f testi teknikleri kullanılarak çözümlenmiştir. Anlamlılık testlerinde α: 0.05düzeyi esas alınmıştır.Araştırma sonucunda sosyal bilgiler dersleri coğrafya konularının öğretimindeprogram, süre, yöntem ve araç gereç açısından bazı sorunlar ortaya konmuş ve çözümönerileri getirilmeye çalışılmıştır.
Sosyal bilgiler eğitimi öğretmen adaylarının bloom taksonomisine göre soru yazmaya ilişkin başarı düzeylerinin değerlendirilmesi
"Sosyal Bilgiler Eğitimi Öğretmen Adaylarının Bloom Taksonomisine Göre Soru Yazmaya İlişkin Başarı Düzeylerinin Değerlendirilmesi" adlı bu çalışmada, Sosyal Bilgiler Öğretmenliği öğrencilerinin "Özel Öğretim Yöntemleri II", "Program Geliştirme" ve "Ölçme ve Değerlendirme" derslerine ilişkin harflik sistemdeki ders başarı düzeylerini ve öğrencilerin demografik özelliklerine göre nasıl farklılık ve ilişki gösterdiğini ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. Aynı zamanda öğrencilerin almış oldukları her bir derste bilişsel alanın basamaklarına göre belirlenen kazanımları ne düzeyde gerçekleştirdikleri saptanmaktadır. Araştırma bu yönüyle betimsel bir araştırmadır. Bu araştırma, Ahi Evran Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sosyal Bilgiler Öğretmenliği bölümünde öğrenim gören ve Özel Öğretim Yöntemleri II, Program Geliştirme ve Ölçme ve Değerlendirme derslerini almış olan 59 öğretmen adayı ile gerçekleştirilmiştir. Veri toplama aracı olarak, İlköğretim 6. sınıf Sosyal Bilgiler ders kitabında yer alan 'Doğal Enerji Kaynaklarımız' konu başlıklı bir okuma metni seçilerek, öğrencilerden bu metne dayalı 10 adet soru oluşturmaları ve belirtilen üç derse ait harflik sistemdeki ders başarı düzeylerini belirtmelerinin istendiği bir araştırma formu kullanılmıştır. Elde edilen veriler kategorik veriler olduğundan dolayı frekans ve yüzdeye dayalı olan non-parametrik test istatistikleri kullanılmıştır. Üniversite öğrencilerinin demografik özelliklerine ilişkin ve ders başarılarının harflik sistemdeki dağılımlarına ilişkin frekans analizi yapılmıştır. Bilişsel alan basamaklarına göre her bir derste harflik sistemdeki dağılımları incelemek için çapraz dağılım tablosu kullanılmıştır. Üniversite öğrencilerinin demografik özelliklerine göre üç derse ait harflik sistemdeki başarılarının değişim düzeyleri arasındaki farklılık 'Ki-Kare' analizi ile incelenmiştir. Öğrencilerin demografik özellikleri ile üç derse ait harflik sistemdeki başarıları arasındaki ilişkiye 'Cramer's V' analizi ile bakılmıştır. Araştırma sonucunda öğretmen adaylarının bilişsel alanın analiz ve sentez basamakları gibi bilgi ve kavrama basamaklarından daha üst seviyelere ait soru yazabilme becerilerini, üç derse ait düşük başarı düzeylerinde bile gerçekleştirebildikleri görülmüştür. Buna karşılık uygulama ve değerlendirme basamağına ait hiçbir öğrencinin soru yazamamış olması, bu üç derse ait yüksek başarı düzeyine erişmiş olan adayların bile bilişsel alanın alt düzeyindeki uygulama ve üst düzeydeki değerlendirme basamakları ile ilişkili kazanımlara ait soru yazma becerilerini ortaya koyamadıklarını göstermiştir.
Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının toplumsal katılımla ilgili hakların kullanımına ilişkin görüşleri
Toplumsal katılımı güvence altına alan haklar, insan hakları içerisinde önemli bir bölümü oluşturmaktadır. Bunlar hukuk sözleşmelerine dayanan, insanların karar verme ve yönlendirilme sürecine dahil olmasını, bir başka ifade ile aktif vatandaş olmasını sağlayabilecek haklar olarak düşünülmelidir. Bu araştırmayla, Türkiye'de ilköğretim düzeyinde insan hakları eğitimi verecek olan sosyal bilgiler öğretmen adaylarının toplumsal katılımla ilgili hakların kullanımına ilişkin görüşlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amacı gerçekleştirmek için alan ve ölçme değerlendirme uzmanlarının görüşleri alınarak ve 11 öğretmen adayı ile pilot uygulama yapılarak anket geliştirilmiştir. Anket 2011-2012 güz eğitim öğretim döneminde, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Programı dördüncü sınıf öğrencilerine (80 öğretmen adayına) uygulanmıştır.Betimsel araştırma yöntemlerinden tarama modeli ile gerçekleştirilen bu çalışmada, verilerin analizinde içerik analizi tekniği kullanılmıştır. Verilerin analizi sırasında geçerlik ve güvenirliğin sağlanması için başlıca iki yol izlenmiştir. İlk olarak, araştırmacı anketlerden rastgele seçilen 10 tanesini uzmanla birlikte kodlamıştır. Kodlamalar arasında tutarlılık sağlanmıştır. İkinci olarak, ankette yer alan açık uçlu sorulara verilen yanıtlardan elde edilen verilerin kodlanması sırasında, daha önce uzmanla kodlanan anketleri dolduran on kişi ile yüz yüze görüşülerek, onlara oluşan kodlar kontrol ettirilmiş ve katılımcı düşüncelerini yansıtıp yansıtmadığı konusunda görüş alınmıştır. Katılımcılardan alınan görüşler sonucunda kodların katılımcıların ankette belirttikleri görüşlerini yansıttığı görülmüştür.Çalışmanın bulgularına bakıldığı zaman, bu çalışmayla ilk olarak katılımcıların %88'inin düşünce, vicdan ve din özgürlüğünü toplumsal katılımı garanti altına alan haklar olarak ifade ettikleri belirlenmiştir. Katılımcıların %82'si de dernek kurma ve derneğe katılma/ derneğe girmeye zorlanmama ile kültürel yaşama, bilimsel gelişmeye katılma ve güzel sanatlardan serbestçe yararlanma haklarını katılım hakkı olarak ifade etmişlerdir. Bunun yanında, katılımcıların %71'i seçme ve seçilme hakkını katılım hakları olarak belirtmişlerdir. İkinci olarak, alan yazınla paralel bir şekilde, katılımcıların toplumsal katılımlarının en fazla gerçekleştiği konuların siyaset (seçim ve siyasi partiler) olduğu ortaya çıkmıştır. Üçüncü olarak, katılımcıların en sık kullandıkları toplumsal katılım biçiminin %76'lık bir oranla oy verme olduğu bulgusu elde edilmiştir. Son olarak, katılımcıların toplumsal katılımları önünde en fazla engel oluşturan unsurun, %67'lik bir oranla onların gelir durumunu ve toplumsal katılımı güvence altına alan haklarla ilgili bilgi karmaşıklığını yansıtan sosyo-ekonomik ve sosyo-kültürel düzey olduğu bulgusuna ulaşılmıştır.Araştırma bulgularının ışığında ve bu çalışmanın alan yazınında sıklıkla geçen nitelikli bir öğretmen olmak için sadece akademik derslere katılımın yeterli olmadığı bilgisi göz önünde bulundurularak ilgili programlarda, lisans derslerinin yanında toplumsal, sosyal, siyasal, akademik, kültürel ve sanatsal vb etkinliklere katılımın önemi üzerinde durulması gerektiği önerisi geliştirilebilir. Bu konuda üniversitelerde gerçekleştirilen etkinliklerin ücretlerinde öğrenci dostu bir yaklaşım izlenebilir. Ayrıca sosyal bilgiler lisans programında sunulan İnsan Hakları ve Demokrasi, Vatandaşlık Bilgisi, Temel Hukuk gibi zorunlu derslerde toplumsal katılımın dayanağı olan ilgili uluslararası sözleşmeler ve bu sözleşmelerdeki hakların uygulamadaki örnekleri konularında yer alan içerikler geliştirilebilir. Bu derslerde, eğitim, siyaset, çevre, kültür-sanatla ilgili sivil toplum kuruluşları tanıtılabilir ve toplumsal katılımda onların oynadığı rol üzerinde durulabilir. Son olarak, uzmanlarca öğretmen adaylarının katılımları önündeki engelleri ortadan kaldırmaya dönük seminerler gerçekleştirilebilir.Anahtar Kavramlar: Sosyal Bilgiler Öğretmen Adayları, İnsan Hakları, Katılım Hakları, Toplumsal Katılım, Toplumsal Katılım Biçimleri, Toplumsal Katılımı Engelleyen Durumlar.
Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük dersinde işbirlikli öğrenme yönteminin erişiye kalıcılığa ve derse karşı tutuma etkisi
İlköğretim 8. sınıf Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük dersi ?Çağdaş Türkiye Yolunda Adımlar? ünitesinde işbirlikli öğrenme yönteminin (öğrenci takımları başarı bölümleri tekniği) erişiye, kalıcılığa, derse karşı tutuma etkisini belirlemek bu araştırmanın amacıdır. Çalışma, 2012?2013 eğitim-öğretim yılında, Afyonkarahisar ilinde bulunan MEB?e bağlı bir ilköğretim okulunda öğrenim gören toplam 54 öğrenci ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmada, öntest?sontest kontrol gruplu deneysel desen kullanılmıştır. 8. sınıfların biri deney grubu, diğeri ise kontrol grubu olarak belirlenmiştir. Deney grubunda 29, kontrol grubunda 25 öğrenci bulunmaktadır. Deney grubunda dersler işbirlikli öğrenme yöntemi ile kontrol grubunda ise geleneksel öğretim yöntemiyle yürütülmüştür. Araştırmada veri toplama aracı olarak, Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük dersi Akademik Başarı Testi ve Türkiye Cumhuriyeti İnkılap Tarihi ve Atatürkçülük dersi Tutum Ölçeği kullanılmıştır. Elde edilen veriler SPSS 18.00 paket programı ile analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda; her iki grupta akademik başarı açısından uygulama süresince kendi içinde gelişme gösterirken, grupların sontest puanları karşılaştırıldığında işbirlikli öğrenme yönteminin, öğrencilerin ders başarısını artırmada geleneksel öğretim yöntemine göre daha etkili olduğu görülmüştür. İşbirlikli öğrenme yöntemiyle ders işleyen öğrencilerin öğrendikleri bilgilerin kalıcılığı, geleneksel yöntemle ders işleyen öğrencilere göre daha etkili olmuştur. Ayrıca işbirlikli öğrenme yönteminin uygulandığı deney grubu öntest-sontest tutum puanlarına bakıldığında öğrencilerin derse karşı olan tutumları olumlu yönde artmıştır. Geleneksel öğretim yönteminin uygulandığı kontrol grubu öntest-sontest tutum puanlarına bakıldığında, öğrencilerin derse karşı tutumlarında herhangi bir değişiklik meydana gelmediği görülmüştür. İki grubun sontest tutum puanları karşılaştırıldığında ise anlamlı düzeyde bir farklılık olmadığı görülmektedir. Anahtar Kelimeler: İşbirlikli Öğrenme Yöntemi, Geleneksel Öğretim Yöntemi, Öğrenci Takımları Başarı Bölümleri Tekniği, Erişi, Tutum.
Sosyal bilgiler dersinde kültürel miras eğitimine ilişkin öğrenci ve öğretmen görüşleri
Sosyal Bilgiler dersinde kültürel miras konusuna ne düzeyde yer verildiğine ilişkin yapılan bu çalışmada, öğrenci ve öğretmenlerin kültürel miras hakkındaki görüşleri ortaya konulmuştur. Nitel araştırma yöntemi ile yapılan bu çalışmada içerik analizi kullanılmıştır. Araştırma, 2013-2014 eğitim öğretim döneminde Ankara'da bulunan 15 ortaokulda gerçekleştirilmiştir. Bu çalışma, 7. sınıfta öğrenim gören 40 öğrenci ve 34 Sosyal Bilgiler öğretmeninin görüşlerini ortaya koymuştur. Öğretmen ve öğrencilerin cevaplandırmaları için 10 açık uçlu sorudan oluşan görüşme formları oluşturulmuştur. Bu sorulara verilen yazılı yanıtlardan, öğretmen ve öğrencilerin konu hakkındaki bilgileri ve farkındalık düzeyleri ile ilgili sonuçlara ulaşılmıştır. Araştırma sonucunda, öğrenci ve öğretmenlerin kültürel miras konusuna önem verdikleri görülmüş ve kültürel miras konusunun Sosyal Bilgiler dersi kapsamında yer almasının önemli olduğu sonucuna varılmıştır. Kültürel miras eğitiminin uygulamada yetersiz kaldığı, kültürel mirasa sahip çıkılması ve kültürel mirasın korunması konusunda henüz istenilen düzeye gelinmediği görülmüştür. Dersin işlenilmesinde; görsellerin kullanılması, afişlerin hazırlatılması, sunum ve slayt çalışmalarına ağırlık verilerek, dersin anlatılmasının, kültürel miras konusunun anlatımında yararlı olacağı sonucuna varılmıştır. Ayrıca müze ve ören yeri gezilerine ağırlık verilerek, kültürel miras öğelerinin yerinde görülmesi gerektiğini belirten öğrenci ve öğretmen görüşleri öne çıkmıştır. Araştırmadan elde edilen verilere göre, öğretmen ve öğrencilerin kültürel miras hakkında genel bilgilere sahip oldukları görülmüştür. Öğrencilerin görüşlerine göre kültürel miras; geçmişten kalan yaşantı, kültürel değerler, geçmişten kalan eserler, gelenek ve göreneklerdir. Öğretmenlerin görüşlerine göre ise kültürel miras; bir milletin geçmişten günümüze gelen maddi-manevi değerleri, geçmişten günümüze kalmış eserler, tüm uygarlıklardan alınmış değerler bütünüdür. Öğretmen ve öğrencilerin görüşlerine göre, kültürel miras eğitiminin uygulanmasında kullanılan yöntem ve tekniklerin başında, ders kitaplarından yararlanıldığı ve sunuş yolu tekniğinin kullanıldığı görüşleri öne çıkmıştır. Kullanılan yöntem ve tekniklerin arttırılması ve zenginleştirilmesi halinde kültürel miras eğitiminin daha anlamlı hale geleceği görülmüştür. Öğretmenlerin görüşlerine göre, Sosyal Bilgiler programında kültürel miras konularının ve eğitiminin yeterli olmadığı sonucu ortaya çıkmıştır. Özellikle programda yapılacak düzenlemeler ve zenginleştirmeler ile kültürel miras konularının daha etkili öğretilebileceği sonucuna ulaşılmıştır.