
277
Archived Theses
0
DOIs Assigned
0%
DOI Rate
Archived Theses
Kocaeli senatörleri ve Cumhuriyet senatosundaki faaliyetleri
1961 Anayasası'nda çift meclis sistemi ile oluşturulan yasama organı TBMM; Millet Meclisi ve Cumhuriyet Senatosu olarak iki kanatta çalışmalarını sürdürmüştür. Denetleme görevi yapması amacıyla oluşturulan Cumhuriyet Senatosu 19 yıl boyunca çalışmalarına devam etmiştir. Cumhuriyet Senatosunun üyeleri günümüz tek sistemli meclisindeki gibi sadece halk tarafından seçilen üyelerden oluşmamaktadır. Bu Meclis; Tabii Üyeler, Cumhurbaşkanınca Seçilen Üyeler ve Genel Oyla Seçilen Üyeler olmak üzere üç üye grubundan oluşmaktadır. 1961-1980 yılları arasında toplam 26 Tabii Üye, 60 Kontenjan Üyesi, 412 Genel Oyla Seçilen Üye senatör görev yapmıştır. Kocaeli senatörlerinin tamamı genel oyla seçilen dört senatörden oluşmaktadır. A, B, C seçim grupları arasında B Grubu seçim bölgesinde yer alan Kocaeli her yasama yılında 2 senatörle temsil edilmiştir. Kocaeli senatörlerinin faaliyetlerinin incelendiği bu tez çalışmamda yerelden çok Türkiye geneli faaliyetler üzerinde durulduğu görülmüştür. 27 Mayıs İhtilali sonrası ülkede baş gösteren başta siyasi bunalımlar olmak üzere, toplumsal, sosyal, ekonomik, iç ve dış sorunların yaşandığı 19 yıllık bu süreçte Kocaeli senatörü olarak Lütfü Tokoğlu, Fatma Hikmet İşmen, Abdullah Köseoğlu ve Rifat Özdeş çeşitli konularda görüş bildirmiş ve faaliyetlerde bulunmuştur.
Ötken Künler romanı örneğinde Özbek Türkçesi
Bu çalışmada Abdulla Kadirî'nin 1926 yılında Semerkant-Taşkent'te kitap olarak yayımladığı "Ötken Künler" romanının dil özellikleri Çağatay Türkçesi ve Çağdaş Özbek yazı dilinin dil özellikleri ile karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Çalışma giriş bölümü dışında toplamda üç bölümden oluşmaktadır. Çalışmanın giriş bölümünde Özbekler, Özbek Türkçesi, imla ve yazar hakkında bilgiler verilmiştir. Özbekler hakkında bölümde Özbeklerin etnik kökeni ve Özbek adının nereden geldiği hakkında bilgiler bulunmaktadır. Özbek Türkçesi hakkındaki kısımda ise Özbek Türkçesinin yazı dili oluşumu ve siyasî müdahalelere, Özbek yazı dilinin, Türkçe ve yabancı kelimelerin yazımı hakkında bilgilere yer verilmiştir. İmla ve yazar hakkında bölümünde de eserin imla özellikleri ve yazarın hayatı, eserleri hakkında bilgiler bulunmaktadır. Çalışmanın birinci bölümünde eserin ses özellikleri, Çağatay Türkçesi ile Çağdaş Özbek yazı dilinin ses özellikleri karşılaştırılmalı olarak incelenmiştir. Ayrıca ıslah edilmiş Özbek Arap alfabesindeki, birinci Latin alfabesindeki, Kiril alfabesindeki ve bağımsızlık sonrası kabul edilen Latin alfabesindeki ünlü ve ünsüzler hakkında bilgi verilmiştir. İkinci bölümde de eserin şekil özellikleri yani kelime türleri, yapım ve çekim ekleri Çağatay Türkçesi ve Çağdaş Özbek yazı dilinin şekil özellikleri ile karşılaştırmalı olarak incelenmiştir. Üçüncü bölüm de ise, eser üzerinde cümle bilgisi açısından inceleme yapılmıştır. Kelime grupları ve cümle türleri üzerinde durulmuştur. Anahtar Kelimeler: Çağatay Türkçesi, Özbek Türkçesi, Özbek Türkçesinin Yazımı, Özbek Yazı Dili Ses Bilgisi, Özbek Yazı Dili Şekil Bilgisi, Özbek Yazı Dili Cümle Bilgisi, Özbekler
Eğitim sisteminde yenilik yönetimi: Kazakistan Milli Eğitim Sistemi örneği
Kazakistan'da eğitim standartları çerçevesinde belirlenen eğitim sonuçlarına ulaşılmasında yenilikçi yönetim uygulamalarının rolü ve öneminin tartışıldığı bu çalışma, eğitimde yenilikçi yönetim uygulamalarıyla ilgili sorunları tespit ederek, bu sorunlara çözüm önerileri sunmayı amaçlamaktadır. Kazakistan'da ve diğer ülkelerde eğitim standartlarının nasıl geliştirildiğine ait teorik bilgilerle desteklenen çalışmada, konuyla ilgili bilimsel konferanslar, anketler, diğer teorik çalışmalar, okul müfredatları, istatistiksel veriler, eğitim materyalleri, kişisel gözlemler ve röportajlardan da yararlanılmıştır. Kavramsal yaklaşımla, okul yönetimi ve milli eğitimin standartlaşması, öğretmenlerin inovasyon faaliyetleri konularında, yabancı ve Kazak araştırmacıların teorik ve pratik uygulamaları incelenmiştir. Kazakistan Cumhuriyeti Eğitim ve Bilim Bakanlığı'nın belirlemiş olduğu eğitim standartları çerçevesinde, eğitim sürecinin iyileştirilmesine yönelik olarak 207 Kazak öğretmen ve idareciye anket uygulanmış ve eğitim sürecinin organizasyonu hakkında çeşitli görüş ve tavsiyeler elde edilmiştir. Bu görüş ve tavsiyeler doğrultusunda ise çeşitli bulgulara ulaşılmıştır. Araştırma bulgularına göre ders planı ve kitabın, eğitim sürecinin organizasyonunda derslik ve program faktörlerinden daha öncelikli olduğu tespit edilmiştir. Yine organizasyonla ilgili olarak kurumla uyumlu bir ders planı geliştirmenin temelinin öncelikle eğitim yetkililerinin talimatlarına daha sonra ise devlet standartlarına bağlı olduğu belirlenmiştir. Ayrıca müfredat geliştirirken en çok dikkate alınan kaynağın ebeveyn tavsiyeleri olduğu ve eğitim standartlarını uygularken en çok kullanılan metodolojik destek kaynağının ise okul kütüphanesi olduğu sonuçlarına ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Kazakistan, Eğitim Standardı, Yönetim, Yenilik
Sivil toplum örgütlerinin engellileri sosyalleştirme çalışmalarına dair bir alan araştırması: Niğde ili örneği
Engellilik insanlık tarihinin ilk çağlarından itibaren anlamlandırılmaya çalışılmış, çok boyutlu bir olgudur. Birçok disiplin açısından önemle üzerinde çalışılan kitlesel bir sorun olarak da yer almıştır. Sosyoloji biliminin bir alt araştırma alanı olan Engellilik Sosyolojisi alan literatürüne baktığımızda engelliliğin birden fazla kavram ve tanımının olduğu dikkat çekmektedir. Bu kavram ve tanımlamaların belli tarihsel süreçlerde kabul görmüş olduğu, günümüzde ise bu tanımların hak ve birey temelli insan hakları bağlamında irdelendiği görülmektedir. Öte taraftan sosyolojiden önce diğer disiplinlerin insana yaklaşımları farklılık gösterdiğinden, engelliliğin her coğrafyada genel geçer evrensel bir tanımını yapmak oldukça güç olduğu açık bir gerçek olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu yüksek lisans tezinin temel amacı, Türkiye'de engelli hak ve kazanımları konusunda tarihsel bakımdan önemli rol oynamış sivil toplum örgütlerinin engellilikle ilgili izlediği sosyal politikaları incelemek, bu politikaları sosyolojik açıdan değerlendirmektir. Engellilik kavramı, engelli bireylerin engelli olma halinin yarattığı sosyal dışlanma boyutu, geçmişten günümüze yapılmış çalışmaları içeren literatür taramasıyla ana hatlarıyla açıklanmıştır. Engellilerin toplumsal hayata tam katılım ve sosyal bütünleşmenin sağlanması konusunda Niğde ilinde engellilere yönelik faaliyet gösteren derneklerin yaptığı çalışmalar incelenmiştir.
Mehmed Nâmî Efendi Dîvânının tahlili
Nâmî'nin asıl adı Mehmed, şiirlerinde kullandığı mahlas ise Nâmî'dir. Kaynaklarda doğumuyla ilgili bilgi tespit edilememiştir fakat vefatına düşülen tarihten 1604 olduğu anlaşılmaktadır. Sultan III. Murad ve Sultan III. Mehmed dönemlerinde yaşamıştır. Sultan III. Murad'ın şehzade III. Mehmed için tertip ettirdiği görkemli sünnet düğününe şahit olmuş, yazmış olduğu kasidelerde o dönemin önemli devlet adamlarını da methetmiştir. Babası Mîrek Mustafa'nın hem Osmanlı sarayında hekimlik yaptığı hem de bir şair olduğu birçok kaynakta belirtilmektedir. Bu çalışmada şairin divanının edebî yönden incelenmesi hedeflenmiştir. Bu tezi hazırlarken 1996 yılında Cemal Kurnaz tarafından hazırlanan Hayâlî Bey Divânı'nın Tahlili, 2001 yılında Harun Tolasa tarafından hazırlanan Ahmet Paşa'nın Şiir Dünyası, 1971 yılında Mehmet Çavuşoğlu tarafından hazırlanan Necâti Bey Dîvânının Tahlili, 2001 yılında Mustafa Nejat Sefercioğlu tarafından hazırlanan Nev'i Dîvânı'nın Tahlili esas alınmıştır. Sonuç olarak Nâmî'nin hem kendi dönemi içindeki yeri ve orijinalliğini hem de kendinden sonraki şairlerle ortak ve farklı yönlerini araştıracak çalışmalar için bir basamak oluşturulmaya çalışılmıştır.
Kar amacı gütmeyen kuruluşlara sağlanan vergi avantajları: Tarım kredi kooperatiflerinde bir araştırma
Ülkemizde tarımsal üretime katkı sunulması, finansal destek ve diğer tarımsal destekler sağlanarak çiftçilerin tarımsal üretim konusunda teşvik edilmesi, tarımsal girdi ihtiyaçlarının karşılanması ve toplumun ekonomik ve sosyal gelişimine destek olunması amacıyla faaliyet gösteren Tarım Kredi Kooperatifleri (TKK), temel olarak Türk tarımının güçlenmesini hedeflemektedir. Bu durum, TKK'nın kamu otoritesi tarafından vergisel açıdan desteklenmesini gerekli kılmaktadır. Bu çerçevede çalışmanın amaçları, TKK'ya tanınan vergi avantajlarının kârlılık performansı üzerindeki etkisinin tespit edilmesi, TKK personeli ile TKK ortaklarının, TKK'ya tanınan vergi avantajları hakkındaki farkındalıklarının, görüş ve önerilerinin tespit edilmesi olarak sıralanabilir. Bu kapsamda anket çalışması gerçekleştirilmiştir. TKK'ya tanınan vergi avantajları, verilere erişim imkânı nedeniyle Mersin Bölge Birliği verileri üzerinden incelenmiştir. Bu çerçevede kurumlar vergisi, katma değer vergisi, banka ve sigorta muameleleri vergisine yönelik TKK Mersin Bölge Birliğine tanınan vergi muafiyet ve istisnalarının, 2010-2021 döneminde kurumun dönem net kârı, aktif kârlılığı rasyosu, öz kaynak kârlılığı rasyosu ve satışların karlılığı üzerinde istatistiksel olarak yüksek düzeyde anlamlı ve pozitif bir etki yarattığı tespit edilmiştir. Ölçek çalışmasında ise anket katılımcısı TKK personeli, vergi avantajlarının TKK'nın finansal tablolarına katkıda bulunduğunu, ancak TKK ortaklarının bu finansal tablo ve vergi avantajlarından haberdar olmadığı, yine ortakların sağlanan vergi avantajlarını ekonomik olarak hissetmedikleri sonucuna ulaşılmıştır. TKK ortakları vergi avantajlarının doğrudan kendilerine katkı sağlamasını istemektedir.
İşyeri nezaketsizliğinin örgütsel vatandaşlık davranışına etkisinde psikolojik sözleşme ihlali ve ahlaki çözülmenin aracılık rolü
Bu çalışmanın amacı, iş yeri nezaketsizliğinin örgütsel vatandaşlık davranışına etkisinde psikolojik sözleşme ihlali ve ahlaki çözülmenin aracılık rolünü tespit etmektir. Bu amaçla araştırmaya Konya Ovası Projesi (KOP) içinde yer alan illerde kamu kurumlarında görev yapan 509 çalışan katılmıştır. Araştırmaya ait değişkenler arasındaki ilişkiler korelasyon analizi ve Yapısal Eşitlik Modeli (YEM) ile incelenmiştir. Değişkenler arası doğrudan ve dolaylı etkilerin belirlenebilmesi için aracılık testi yapılmıştır. Sonuçlar, iş yeri nezaketsizliğinin psikolojik sözleşme ihlali ve ahlaki çözülme üzerinde etkili olduğunu göstermiştir. Aynı zamanda psikolojik sözleşme ihlali ve ahlaki çözülmenin iş yeri nezaketsizliğinin sosyal ve kurumsal örgütsel vatandaşlık davranışı üzerindeki etkisinde aracılık rolü olduğu tespit edilmiştir. Ulusal ve uluslararası yazında araştırmaya konu olan değişkenlerden bazılarının birlikte incelendiği sınırlı sayıda çalışma mevcuttur. İş yeri nezaketsizliği, psikolojik sözleşme ihlali, ahlaki çözülme ve örgütsel vatandaşlık davranışı değişkenlerinin tümü arasındaki ilişkiyi ilk kez ele alan bu çalışmanın gelecekteki araştırmalar için temel oluşturması öngörülmektedir.
Kitle fonlaması ve Türkiye uygulaması
Üretim faktörlerinin bir araya getirilerek girişimin faaliyete geçirilmesi ülke ekonomilerinin ekonomik ve sosyal olarak gelişimleri açısından önem arz etmektedir. Bir girişimin hayata geçmesi ve devam edebilmesi için finansmana ihtiyaç duyulmaktadır. Finansman ihtiyacını karşılayamayan girişimler bir fikir olarak kalmakta uygulamaya geçememektedir. Fikir aşamasında olan projelere geleneksel finansman kaynaklarından fon sağlanması zor olmakta, finans kuruluşları başlangıç aşamasındaki girişimlere geri dönme riski yüksek olduğu için fon sunmakta çekinceli davranmaktadır. Söz konusu durumda girişimcilerin proje fikirlerine fon sağlamak için alternatif finansman kaynaklarına yönelmeleri gerekmektedir. Alternatif finansman kaynakları proje aşamasındaki girişimlerin hayata geçirilmesi ve ülke ekonomilerine katkıda bulunması açısından önemlidir. Alternatif finansman kaynakları içerisinde yer alan "Kitle Fonlaması" girişimcilerin ve yatırımcıların son zamanlarda en çok dikkatini çeken yöntem olarak karşımıza çıkmaktadır. Ulaşım, iletişim ve bilişim sektöründe ki gelişmelere bağlı olarak internetin yaygınlaşması kitle fonlamayı belirli bir mekana ve/veya coğrafyaya bağlı kılmamış, farklı coğrafyalardaki kitlelere ulaşarak fon toplamalarını sağlamıştır. Dünya'da alternatif finansman kaynaklarının en etkin şekilde kullanıldığı ve ülke ekonomisinin güçlü bir konuma getirilmesi için katkı sunduğu ülke Çin'dir. Çin dışında birçok ülke alternatif finansman kaynaklarını etkin ve verimli şekilde kullanarak girişimlerin hayata geçmesi ile ekonomilerinin kalkınmasına katkı sağlamaktadır. Türkiye'de finansal kaynakların yetersiz olması, tasarrufların az olması ve alternatif finansman kaynakları ile ilgili bilgilendirmelerin olmaması nedeniyle söz konusu yöntemlerden aktif olarak faydalanılması gecikmiştir. Çalışmanın amacı, girişimciler için alternatif bir finansman kaynağı olan kitle fonlama modelinin ve kitle fonlamanın bir alt modeli olan paya dayalı kitle fonlamasının Dünya ve Türkiye'deki uygulamalarını incelemek, avantaj ve dezavantajlarını irdelemek, Türkiye'de paya dayalı kitle fonlamasının gelişimi için öneriler sunmaktır. Sonuç olarak, Türkiye'nin kitle fonlamasının güvenli bir şekilde uygulanabilmesi için gerekli yasal zemini oluşturma çabaları içerisinde olduğu söylenebilir. Türkiye'de yasal zemine yatırımcıların daha önce internet üzerinden toplanan fonların dolandırıcılık gibi vakalarla sonuçlanmasından dolayı ayrıca bir önem verilmektedir. Bununla birlikte platformlar üzerinden girişimcilerin denetlemek adı altında aşırı bir bürokratik bir yapı oluşturulmaması da önemlidir. Paya dayalı kitle fonlaması modeli Türkiye gibi gelişmekte olan ülkeler de hem finansman sağlama hem de mülkiyetin tabana yayılması için önemli bir fırsat olabilecektir.
Kazakistan'da toy, tören ve kutlamalar
Türk milletinin farklı kolları, çeşitli coğrafyalarda ve zor şartlar altında yaşamalarına rağmen gelenek, görenek, örf ve âdetlerini korumayı başarmıştır. Yüzyıllar boyunca nesilden nesile aktarılan bu gelenekler, Türk kültürünün çatısını oluşturmuş ve Türkleri diğer milletlerden farklı kılmıştır. Bu çerçevede gelenek, göreneklerin yaşatıldığı toy, tören ve kutlamalar Türk toplumunun temel değerlerindendir. Dolayısıyla çalışmada Kazakların toy, tören ve kutlamaları ele alınmıştır. Çalışmanın amacı Kazak toy, tören ve kutlamalarıyla ilgili uygulamaların tespitini yapmak, başından sonuna kadar sırasıyla açıklamak, toylarda yapılan uygulamalar ile gelenek ve görenekleri gözlemleyerek bilim dünyasına kazandırmak, Kazak toy, tören ve kutlamalarının bölgelere göre farklılıklarını ortaya koymaktır. Kazak kültürünün en canlı ve önemli bir bölümünü oluşturan toy, tören ve kutlamaların incelenmesi amacıyla hazırlanan bu çalışmada ayrıca toyların işlevleri hakkında da bilgi sunulmuştur.
Teknolojik değişimlerin üretim maliyetine etkisi ve bir uygulama
İçinde bulunduğumuz dönemde teknoloji baş döndürücü bir hızla değişmekte ve gelişmektedir. Teknolojik değişimler ve gelişmelerle birlikte üretim süreçlerinde de köklü değişimler yaşanmaktadır. Genel olarak bu değişim incelendiğinde, işletmelerde kas gücünün yerini makine ve robotlara bıraktığı görülmektedir. Yaşanan teknolojik değişim ve gelişmeler üretim işletmelerinin maliyet kalemlerinde de dengelerin değişmesine ve maliyet düşüşlerine neden olmaktadır. Bu çalışmada teknolojik değişimlerin üretim maliyetlerine etkisi esas alınarak tekstil sektöründe faaliyet gösteren bir üretim işletmesinin verileri incelenmiştir. Veriler muhasebe biriminde çalışan personel ile yüz yüze görüşme yapılarak toplanmıştır. Çalışmada üretim işletmesinin teknolojik değişim öncesi ve sonrası üretim maliyetleri karşılaştırılmıştır. Bu doğrultuda teknolojik değişimin üretim maliyetlerine etkisinin ne yönde olduğu değerlendirilmiştir. Çalışmada yeni teknolojiyle yapılan üretim, eski teknolojiyle yapılan üretim ile karşılaştırıldığında, genel anlamda endirekt işçilik maliyetleri ve amortisman maliyetleri hariç diğer üretim maliyeti unsurlarında düşüş yaşandığı tespit edilmiştir. Bu durumda teknolojik değişikliğin üretim maliyetlerini azaltıcı yönde etki ettiği sonucuna ulaşılmıştır. Anahtar Kelimeler: Maliyet, Teknoloji, Teknolojik Değişim, Üretim Maliyetleri.