2022 yılında çok okunan gençlik romanlarını anlamak için bilinmesi gereken sözcük sayılarının belirlenmesi

Ailede başlayan sözcük öğretimi ile birlikte çocukların küçük yaşta edebi eserlerle karşılaştırılması çocuğun dinleme becerisini kullanarak sözcük dağarcığını geliştirmesine olanak sağlamaktadır. Bu süreç, çocuğun okul döneminde okumaya başlamasıyla birlikte, Türkçe ders kitapları aracılığıyla dört temel dil becerisinin (dinleme, konuşma, okuma, yazma) geliştirilmesini hedeflemektedir. Çocukların dil bilgisi becerileri yanında sözcük bilgilerinin yeterli düzeye çıkarılması gerekmektedir. Bütün bunları gerçekleştirirken çocuğun nitelikli edebi eserlerden meydana gelen çocuk edebiyatından yararlanılması sağlanmalıdır. Çocuk edebiyatındaki eserler çocuğa okuma kültürünün yanında okuma sevgisini de geliştirici yönde olmalıdır. Çocuklarda okuma kültürünün gelişmesi için gerçek hayattan hikâye, roman türünde yazılı metinler; çocukların hayal güçlerini geliştirici yönde, iletişim becerilerine olumlu katkı sağlayan eserlerden yararlanılması gerekmektedir. Çocukların ve gençlerin; çocuk edebiyatındaki eserleri ve Türkçe ders kitaplarındaki metinleri anlamaları için sözcüklerin büyük çoğunluğuna hâkim olmaları gerekmektedir. Bu eserlerde geçen sözcüklerden, anlamı bilinmeyen sözcüklere çocukların maruz kalmaması için çocuk edebiyatındaki eserlerin içinde yer alan büyük çoğunluktaki sözcüklerin bilinmesi gerekmektedir. Çocukların, eserlerdeki bilinmeyen sözcükleri de eserdeki bağlama göre tahmin etmesi beklenmektedir. Bu sebeple çocuğun sözcük dağarcığının gelişmiş olması gerekmektedir. Bu araştırmanın amacı; çocuğun okuduğu edebi eserleri anlayabilmesi için sıklık sözcüklerindeki ilk kaç sözcüğü bilmesi gerektiğini saptamaktır. Araştırmanın evreni 2022 yılında Çok Satanlar Listesinde yer alan Gençlik Kitapları olarak belirlenmiştir. Araştırmanın örneklemini, toplam 10 çocuk edebiyatı eseri oluşturmaktadır. Bu eserler şunlardır: Portakal Çiçekleri (Özgür Balpınar), Dünyanın Bütün Kedileri (Çetin Öner), Momo (Michael Ende), Çöplük (Andy Mulligan), Annemin Kelimeleri (Sarah Weeks), Bunun Adı Findel (Andrew Clements), Çizgili Pijamalı Çocuk (John Boyne), Kiraz Ağacı (Paula Peretti), Patlamış Mısır Sevenler Sinemaya Koşsun (Mavisel Yener) ve Limon Kütüphanesi (Jo Cotterill). Bu çalışmada, Gençlik Edebiyatındaki eserleri anlamak için bilinmesi gereken sözcüklerin sayısı hakkında betimleme yapılacağı için tarama deseni yeğlenmiştir. Bu listedeki sözcükler ''Yazılı Türkçenin Kelime Sıklığı Sözlüğü'' (Göz,2003) ve "Türkçe Sıklık Sözlüğü: Öğrenenler için Temel Sözcük Bilgisi" (Aksan, Aksan, Mersinli ve Demirhan, 2017) adlı sıklık sözcükleri ile karşılaştırılmış ve bu listedeki sözcüklerin kaç oranlarında kapsadıkları saptanmıştır. 2022 Yılı Çok Satanlar listesinde yer alan Portakal Çiçekleri - Özgür Balpınar adlı romanda 6.968 sözcük çeşidi; Dünyanın Bütün Kedileri- Çetin Öner adlı romanda 1.683 sözcük çeşidi; Momo- Michael Ende adlı romanda 8.876 sözcük çeşidi; Çöplük- Andy Mulligan adlı romanda 8.672 sözcük çeşidi; Annemin Kelimeleri- Sarah Weeks adlı romanda 6.946 sözcük çeşidi; Bunun Adı Findel- Andrew Clements adlı romanda 4.272 sözcük çeşidi; Çizgili Pijamalı Çocuk- John Boyne adlı romanda 5.778 sözcük çeşidi; Kiraz Ağacı- Paula Peretti adlı romanda 5.075 sözcük çeşidi; Patlamış Mısır Sevenler Sinemaya Koşsun- Mavisel Yener adlı romanda 614 sözcük çeşidi; Limon Kütüphanesi-Jo Cotterill adlı romanda 6.989 sözcük çeşidi olmak üzere toplam 10 romanda 21.004 sözcük çeşidi saptanmıştır. Araştırmanın sonunda Gençlik Romanlarını anlayabilmek için Göz'ün sıklık sözlüğündeki ilk 14000+ ve Aksan vd.'nin sıklık sözlüğündeki 5000+ sözcüğün bilinmesi gerektiği saptanmış ve elde edilen bulgulardan hareketle önerilerde bulunulmuştur.