Akıllı şehirlerde vasıflı işgücünün insan odaklı bir yaklaşımla incelenmesi

Bu tez çalışması, akıllı şehirler bağlamında insan ve işgücü dinamiklerini ele alarak, dijitalleşmenin toplumsal ve ekonomik boyutlarına odaklanmaktadır. Araştırmanın tasarım aşamasında, kır ve kent bölgeleri arasındaki dijital eşitsizliklerin farklı boyutlarını anlamak hedeflenmiştir. Ancak, veri toplama süreci ilerledikçe, örneklemdeki firmaların vasıflı işgücüne erişim konusunda yaşadığı zorluklar çalışmanın odağına yerleşmiştir. Başlangıçta kır-kent ayrımını temel alarak akıllı şehir yatırımlarını inceleme amacı güdülmüşken, görüşmelerden elde edilen bilgiler doğrultusunda araştırma amacı yeniden şekillenmiştir. Çalışma, Sakarya'daki büyük işletmelerde çalışan vasıflı bireylerin şehirle ilişkilerini incelemektedir. Bu çalışmada nitel yönelimli keşifsel bir yaklaşım benimsenmiştir. Sakarya ilindeki büyük endüstri kuruluşlarını ve bu firmaların yüksek vasıflı çalışan bulma konusundaki sorunlarını incelemeye odaklanan araştırmada, çoklu durum araştırma deseni ve amaçlı örnekleme tekniği tercih edilmiştir. Örneklem, yüksek vasıflı çalışanların iş ve şehirle olan etkileşimlerini anlamayı hedefleyen bir perspektifle belirlenmiş olup, en az 3 yıldır Sakarya'da yaşayan ve büyük şehirlerden göç etmiş mühendisler ile insan kaynakları uzmanlarını içermektedir. Bu kapsamda 8 firmadan 12'si insan kaynakları uzmanları ve 12'si mühendisler olmak üzere görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Araştırma sürecinde tümevarımsal bir yönelimle saha verilerinden kurama doğru bir ilerleyiş izlenmiştir. Veriler, katılımcı görüşmeleri ve ilgili dokümanların analizi yoluyla toplanmış; bu sayede akıllı şehirlerin işgücü üzerindeki etkileri derinlemesine incelenmiştir. Kodlama sürecinde veri analiz tekniği olarak tematik analiz tercih edilmiş ve elde edilen bulgular literatürdeki teorik yaklaşımlarla ilişkilendirilerek yorumlanmıştır. Bu araştırmanın ana amacı, akıllı şehirlerin sunduğu olanakların, vasıflı işgücünün bu şehirlerdeki yaşam deneyimlerine nasıl yansıdığını incelemektir. Araştırma, "vasıflı işgücünün akıllı şehirlerdeki yaşam deneyimleri nelerdir?" sorusuna cevap aramayı hedeflemektedir. Çalışma, sosyal olanakların işgücünün akıllı şehirlerdeki yaşam koşullarını nasıl etkilediğini analiz ederek, bu etkileşimlerin bireyler ve kurumlar üzerindeki olumlu ve olumsuz sonuçlarını değerlendirmektedir. Araştırmacı, akıllı şehirleri, teknolojinin bir araç olarak kullanıldığı; temel dinamiğini bireylerin zekası, yaratıcılığı ve iş birliğiyle şekillenen bir yaşam ve düşünce ekosistemi olarak tanımlamaktadır. Kodlama sürecinde tematik analiz yöntemi uygulanarak elde edilen bulgular literatürdeki teorik yaklaşımlarla ilişkilendirilmiş ve yedi tema belirlenmiştir: Sosyal ve kültürel imkânlar, fiziki-teknolojik altyapı imkânları ve ulaşım, yönetişim, aile, akraba ve arkadaş ilişkileri, istihdam olanakları, doğal güzellikler ve çevre. Bu temalar, vasıflı işgücünün akıllı şehirlerdeki yaşam deneyimlerine dair önemli iç görüler sunmuş ve araştırmanın temel bulgularını oluşturmuştur. Araştırma bulguları, vasıflı işgücünün kent yaşamındaki toplumsal ve ekonomik sınırlılıklardan etkilendiğini göstermiştir. Katılımcılar, şehrin doğal güzellikleri, altyapısı ve düşük yaşam maliyeti ve trafik yoğunluğunun az olmasından memnuniyet duyarken, sosyal imkânların sınırlılığı konusunda fikir birliğine sahiptir. Bu doğrultuda, araştırma sosyal olanakların geliştirilmesinin ve bu eksikliklerin giderilmesinin akıllı şehir kapasitesinin geliştirilmesi adına elzem olduğuna kanaat getirmiştir.