Antropometrik indekslerin prediyabet ve diyabet ile ilişkisi

Giriş ve Amaç: Çalışmamızda, prediyabet ve yeni tanı tip 2 DM tanısı alan hastalarda antropometrik indekslerin ve metabolik parametrelerin değerlendirilmesi, antropometrik indekslerin ve metabolik parametrelerin karbonhidrat metabolizma bozukluğu derecesi ile ilişkisinin değerlendirilmesi, antropometrik indekslerin karbonhidrat metabolizma bozukluğu derecesini ayırt etme yönünden birbirleriyle karşılaştırılması ve bu ayrımdaki sınır değerlerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza 01.01.2021 ve 04.01.2023 tarihleri arasında Celal Bayar Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları ve Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları polikliniklerine başvuran 87 izole BAG, 232 izole HbA1c yüksekliği, 31 izole BGT ve BAG+BGT, 188 BAG+HbA1c yüksekliği, 38 BGT+HbA1c yüksekliği, 81 BAG+BGT+HbA1c yüksekliği, 198 yeni tanı tip 2 diyabet olmak üzere toplam 855 hasta ve 100 normoglisemik sağlıklı kişi dahil edilmiştir. Sağlıklı kontrol grubu herhangi bir nedenle başvuran olgular arasından AKŞ, HbA1c ve 75 g OGTT sonucu normal değerler arasında olan olgulardan oluşturulmuştur. Hastaların demografik, özgeçmiş ve soygeçmiş öykü bilgileri not edildi. Poliklinikte antromopetrik ölçümleri yapıldı ve not edildi. İstatistiksel değerlendirmeler Mann Whitney U testi, Ki-kare testi ve Kruskal Wallis testi ile yapılmıştır. Gruplar arasında ayırım yapacak sınır değerler ROC analizi ile araştırılmıştır. Bulgular: Kan şekeri yüksekliği olduğunu bilerek polikliniğimize başvuran hasta sayımız tüm olgularımızın beşte birini oluşturmuştur. Sağlıklı kontrol grubu, prediyabet alt grupları ve aşikar diyabet grupları arasında antropometrik indeksler açısından istatistiksel olarak anlamlı birçok farklılık gözlenmiştir. Prediyabet ve T2DM ayırmada en değerli antropometrik indeksler LAP ve BKO olarak bulunmuştur. Çoğu antropometrik indekste İzole BAG ve izole HbA1c, prediyabetin diğer alt gruplarından iyi yönde ayrılmıştır ve BAG+BGT+HbA1c grubu, T2DM grubuyla beraber hareket etmiştir. İzole BAG ve izole HbA1c grupları ile diğer prediyabet hastaları arasında BSI dışındaki diğer antropometrik indeks ve AST, ALT, GGT, CRP, LDL-K, HDL-K, trigliserid, hemoglobin, ürik asit ve HOMA-IR skoru bakımından farklılık bulunmuştur. Bu ayırımın gerçekçi bir ayırım olacağı kanaatine varılmıştır. Antropometrik indeksler ve HOMA-IR diyabet tanısı koymada güvenilir bulunmamıştır. Tüm antropometrik indeksler, HOMA-IR ile istatistiksel olarak anlamlı şekilde korelasyon göstermişlerdir. En anlamlı korelasyonu gösteren indeks LAP olmuştur. Sonuç: Çalışmamızda prediyabetin çok heterojen bir grup olduğu anlaşılmıştır. Antropometrik indeksler ve metabolik parametreler aracılığıyla izole BAG ve izole HbA1c gruplarının prediyabetin metabolik durumu daha iyi özellikte olanlarını oluşturduğu gösterilmiştir. BAG+BGT+HbA1c hastalarının T2DM hastaları kadar metabolik yönden risk altında oldukları gösterilmiştir. Antropometrik indekslerin T2DM tanısı koymak için geçerli parametreler olmadıkları anlaşılmıştır. Ancak çalışmamızda yer almayan birçok antropometrik indeks bulunmaktadır ve bu antropometrik indekslerin de dahil edildiği daha kapsamlı geniş katılımlı prospektif izlem çalışmalarına ihtiyaç vardır. Anahtar kelimeler: Diabetes mellitus, Prediyabet, BAG, BGT, Antropometrik ölçümler.