Arap dilinde fiilimsiler

VIII ÖZET YÜKSEK LİSANS TEZİ ARAP DİLİNDE FİİLİMSİLER Y. Seracettin BAYTAR Danışman: Yrd. Doç. Dr. İbrahim YILMAZ 2001- SAYFA: XVffl + 214 Jüri: Prof. Dr. Süleyman TÜLÜCÜ Yrd. Doç. Dr. İbrahim YILMAZ Yrd. Doç. Dr. Abbas ÇELİK Fiilimsiler, aslen fiil olmadıkları halde fiille aralarındaki bir benzerlik, bir münâsebet veya kendilerinde bulunan bir fiil mânası sebebiyle amelde aslolan fiil gibi davranıp amel eden kelimelerdir. Cümle içerisinde yaygın olarak kullanılmaları itibariyle Arap dili gramerinde önemli bir konuma sahip olan fiilimsiler, klasik gramer kitaplarında özellikle kıyâsî âmiller adı altında tasnif edilmişlerdir. Bunlar sayıca dokuz tanedirler. Çalışmamız iki ana bölümden oluşmaktadır. I. bölümde fiilimsiler sarf açısından incelenmiştir. Bu bölümde fiilimsilerin çeşitleri, tanımlan, vezinleri ve bu vezinlerin ifâde ettikleri mânalar üzerinde durulmuştur. Bunun yam sıra bu vezinlerle ortak olan diğer kelimeler açıklanmış ve bu vezinlerde yapılan morfolojik değişiklikler incelenmiştir. II. bölümde ise fiilimsilerin fiile benzeyiş yönleri ele alınmış, fiil gibi âmil olmaları hasebiyle kendilerinden sonra gelen kelimelere olan etkileri, bu kelimeler üzerinde âmil olma şartlan ayrıntılı bir şekilde açıklanmıştır. Konular işlenirken Âyet, Hadis ve şiirle örneklendirilerek desteklenmiş, bu örneklerdeki nokta-i istişhâd olan kelimeler gramer açısmdan tahlil edilmiştir. Örneklerin Türkçe'ye tercümesinde, ilgili olduklan konunun inceliklerinin de mânaya yansıtılmasına mümkün olduğunca dikkat edilmiştir.