Arapça ve Türkçede cümle yapısı, yabancılara Arapça cümle öğretimi -karşıtsal çözümleme-

Bu çalışmada, Arapça ve Türkçede cümle dil özellikleri ve çeşitleri açısından ele alındı, benzer ve farklı yönleri karşıtsal çözümleme bakış açısıyla ortaya konuldu, ortak ve farklı yönlerin cümle öğretimindeki yeri ve önemi tespit edilmeye çalışıldı. Karşıtsal dilbilim/çözümleme, anadili ile hedef dil arasındaki benzerlikleri ve ayrılıkları incelemektedir. Bu incelemeler daha çok farklılıklar üzerinde yoğunlaşmaktadır. Kuşkusuz her dil kendine özgü bir yapıya sahiptir. Ana dilleri faklı olan öğrenciler Arapçayı öğrenirken faklı güçlüklerle karşılaşmaktadırlar. Arapça Türkler için yabancı bir dildir. Bunun için, amaç dil anadiliyle karşılaştırılmalı, aradaki farklar ortaya çıkarılmalı ve böylece öğrencinin karşılaşacağı güçlükler önceden saptanmalıdır. Arapça ile Türkçe arasında cümle bakımından birbirine benzerlikler olduğu gibi farklılıklar da vardır. Bu benzerlik ve farklılıkları şu şekilde özetlemek mümkündür: a) Arapçada bulunan ancak Türkçede bulunmayan cümleler. b) Türkçede bulunan ama Arapçada bulunmayan cümleler. c) Hem Arapçada hem de Türkçede bulunan cümle çeşitleri. d) İsim benzerliğine rağmen Arapça ve Türkçede farklı yapıya sahip cümleler. İki dil cümle açısından karşılaştırıldığında ortaya çıkan bu grupların kendi içerisinde öğretim bakımından olumlu ve olumsuz tarafları vardır. Benzerliklerin olması karşıtsal çözümleme teorisinin orta görüşüne göre öğretimde kolaylık sağlamaktadır. Dolayısıyla benzerlik ve farklılıklar ortaya konduktan sonra bu iki özelliğe göre öğretimi gerçekleştirmek yararlı olacaktır.