Batın cerrahisi geçiren hastalarda video eğitiminin egzersiz ve ağrı üzerinde etkisi

Batın Cerrahisi Geçiren Hastalarda Video Eğitiminin Egzersiz ve Ağrı Üzerinde Etkisi Amaç: Çalışma, batın ameliyatı geçiren hastalarda video eğitiminin ameliyat sonrası egzersiz ve ağrı üzerinde etkisini incelemek amacıyla planlanan yarı deneysel bir çalışmadır. Yöntem: Çalışmanın evrenini, Afyonkarahisar merkezinde bulunan Afyonkarahisar Sağlık Bilimleri Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nin genel cerrahi servisinde Haziran 2017-Haziran 2018 tarihleri arasında batın ameliyatı geçiren hastalar oluşturdu. Hasta katılımcılar; rastgele iki gruba ayrıldı. 1. gruba hemşire bazlı standart ameliyat öncesi eğitim ve 2. gruba hemşire bazlı standart ameliyat öncesi eğitim ile birlikte videolu eğitim verildi. Buna göre 45 deney ve 45 kontrol grubu olmak üzere toplam 90 hasta örneklem grubunu oluşturdu. Egzersiz yönetimi, ameliyat sonrası 0. ve taburcu olduğu gün olmak üzere iki kere değerlendirildi. Çalışmanın yürütülebilmesi için, Bilimsel Araştırma ve Yayın Etik Kurulu Başkanlığının etik onayı alındı. Hasta verileri, hasta tanıtım bilgi formu, Durumluk- Sürekli Kaygı Envanteri (STAI-I ve STAI-formu ve ağrı şiddeti ölçüm yöntemi olan VAS formu ile toplandı. Çalışmada elde edilen veriler frekans ve yüzde dağılımları, parametrik test varsayımları ve t testi ile SPSS 18.0 for Windows paket programı kullanılarak analiz edildi. Bulgular: Çalışmaya katılan hastaların demografik verilerin dağılımı incelendiğinde; kontrol grubundaki katılımcıların %51,10' inin erkekler, %48,90'unun kadınlar ve %84,40'ünün evlilerden oluştuğu görüldü. Kontrol grubundaki hastaların ameliyat sonrası 0. ve taburculuk sırasında kontrol listesinde toplam puan üzerinden değerlendirilen solunum, öksürük, dönme ve spirometre egzersiz puanlarının deney grubundaki hastaların puanlarına göre daha düşük olduğu saptandı. Her iki grup arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki olduğu belirlendi (p<0,05). Her iki grupta ağrı düzeyinin ameliyat öncesi dönemde ve taburculuk sırasında anlamlı bir farklılık göstermedi (p>0,05). Buna karşılık ameliyat sonrası 0. günde her iki grupta anlamlı bir farklılık gösterdiği (p<0,05) saptandı. Ortalamalar incelendiğinde, ameliyat sonrası 0. gün ağrı düzeyinin kontrol grubunda 2,72 puan, deney grubunda ise 2,18 puan olduğu görüldü. Sonuç: Çalışma sonucu, hastaların egzersizleri doğru yapma düzeyinde ve uygulama sıklığındaki artış, ağrı düzeyinde azalma, hastalar için ameliyat sonrası olumlu sonuçları göstermektedir. Videolu eğitimin, ameliyat öncesi egzersizlerini uygun şekilde yapmak için birebir doğrudan öğretim kadar faydalı olduğunu göstermektedir. Hemşire tasarımlı video eğitiminin hastaların bilgisi ya da becerilerini geliştirmesi için uygun bir eğitim yöntemi gibi görünmektedir. Anahtar kelimeler: Ağrı, ameliyat sonrası egzersizler, hasta eğitimi, kaygı, video eğitimi