Bazı erkek incir çeşit ve genotiplerinin tuz stresine toleranslarının saptanması

Bu tez çalışması, 2022 yılında Haziran-Ağustos ayları arasında Çukurova Üniversitesi'nde yürütülmüştür. Prima projesi (FREECLIMB TÜBİTAK-119N495) kapsamında Aydın-Erbeyli İncir Araştırma Enstitüsü'nden temin edilen, 9 erkek incir genotipinin tuz stresine tolerans durumları saptanmıştır. Stres ve kontrol bitkilerinde denemenin belli aşamalarında yapılan morfolojik (gövde çapı, bitki boyu ve yaprak sayısı) ve fotosentetik ölçüm değerleri karşılaştırılmıştır. Morfolojik ölçüm sonuçlarında Mıstık genotipi ve Hamza çeşidi en iyi performansı göstermiştir. Kızılay 1 genotipi ise en düşük değerleri almıştır. Denemede yer alan tuz stresine maruz kalmış tüm çeşit ve genotiplerin yaprak su potansiyelinde düşüş olduğu saptanmıştır. Fotosentetik parametrelerdede tuz stresine bağlı olarak düşüşler saptanmıştır. SPAD (Klorofil değeri) ölçüm değerleri Şaytan 1 ve Kızılay 1 genotipleri dışında hepsinde artış saptanmıştır. Besin elementi analizi analizi sonucunda özellikle tuza dayanıklılık üzerine önemli olan K/Na ve Ca/Na dengesi bakımından Mıstık genotipi en yüksek değeri, Kızılay 1 genotipi ise en düşük değeri almıştır. Ölçüm ve analiz sonuçlarına göre tuz stresine en dayanıklı genotip Mıstık, çeşit olarakta Hamza öne çıkmıştır. Tuz stresine en hassas genotipise Kızılay 1 olarak saptanmıştır. Diğer çeşit ve genotiplerin orta düzeyde tolerans gösterdikleri belirlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Erkek incir, tuzluluk, stres, yaprak su potansiyeli, genotip