Bedri Rahmi Eyüboğlu'nun resimlerindeki yöresel motiflerin ikonografik olarak yorumlanması

Bedri Rahmi Eyüboğlu Türk ressam, yazar ve şairdir. 1911 yılında Görele'de doğmuş, 21 Eylül 1975'te İstanbul'da vefat etmiştir. Resimlerinde yöresel motifleri sıklıkla kullanarak Anadolu halk kültürünü sanatına yansıtan, halk kültüründe yer alan unsurları özgün bir biçimde eserlerine aktaran önemli bir sanatçıdır. Sanatçının eserlerini yaratırken kullandığı temel öğe ve ilkeler eserin bütününü oluşturacak kuramsal temellere dayansa da, sanatçının bu kavramlara yüklediği anlamlar zaman zaman değişebilmekte ve yeni yorumlara imkân tanımaktadır. Sanat eserlerinin ve sanatçının ilettiği mesajın algılanabilmesi için farklı eleştirel yaklaşımlar bulunmaktadır. Bu yöntemler ışığında hem eseri hem sanatçıyı daha iyi anlamak mümkün olmaktadır. Sanatçının yaşadığı dönem, içinde bulunduğu kültürel, sosyolojik, tarihsel ve ekonomik koşullar ile renk, biçim, leke ve form gibi plastik unsurların birlikte ele alınması önemlidir. Bu çerçevede Panofsky'nin ikonografik yöntemi, sanat eseri incelemelerinde etkili bir çözümleme imkânı sunmaktadır. Bu çalışmada, Bedri Rahmi Eyüboğlu'nun yöresel motifler içeren dokuz eseri, ikonografik yöntem doğrultusunda incelenmiş; sanatçının bu motifleri kullanırken nelerden beslendiği ve hangi anlam katmanlarını oluşturduğu ortaya konulmaya çalışılmıştır. Analizler, Eyüboğlu'nun yöresel motifleri yalnızca dekoratif ögeler olarak değil, kültürel kimliği görünür kılan simgesel bir dil olarak kullandığını işaret etmektedir.