Determination and modeling of emission factors using a highway tunnel

Karbon monoksit, azot oksitler, partikül maddeler, toplam askıda partikül maddeler ve naftalen, asenaftelen, asenaften, fluoren, fenantren, antrasen, fluoranthene, piren, benz (a) antrasen, chrysene, benzo (b) fluoranhene, benzo (k) fluoranthene, benzo (a) piren, indeno (1,2,3,cd) piren, dibenz (a,h) antrasen, benzo (l,g,h,i) perilen gibi on altı poli aromatik hidrokarbon bileşikleri İzmir Karşıyaka tünelinde incelendi ve emisyon faktörleri örnekleme ölçümleri ve MOVES modeli ile hesaplandı. Karşıyaka tüneli örneklemeleri tünelin girişi ve çıkışı olmak üzere iki örnekleme bölgesinde yapılmıştır ve örneklemeler yaz ve kış aylarında tekrarlanmıştır. Yapılan ölçümler sonucunda karbon monoksit için bir kilometre de araç başına düşen ortalama emisyon faktörü 2263,34 ve azot oksitler için bir kilometre de araç başına düşen ortalama emisyon faktörü 1047,1 miligram olarak hesaplanmıştır. İzmir Büyükşehir Belediyesine ait araçla ölçülen parametreler içerisinde en yüksek emisyon faktörü karbon monoksite aittir. Gaz ve partikül fazdaki poli aromatik hidrokarbon konsantrasyonları toplam olarak göz önüne alındığında, taranan 16 poli aromatik hidrokarbon bileşiği içinde bir kilometre de araç başına düşen en yüksek emisyon faktörü 110,27 mikrogram ile naftalen dir. Aerodinamik çapı 10 mikrometre den küçük partikül maddenin bir kilometre de araç başına düşen ortalama emisyon faktörü ise 67,11 miligramdır. Toplam askıda partikül maddenin bir kilometre de araç başına düşen ortalama emisyon faktörü ise 159,99 miligramdır. Örneklerin sonuçları ile modelleme sonuçları arasındaki fark ortalama yüzde 6dır. Anahtar Kelimeler: Azot oksitler, emisyon faktörleri, karbon monoksit, motorlu taşıt emisyon simülatörü (MOVES), poli aromatik hidrokarbonların emisyon faktörleri