Çadır sistem membran kalıplarındaki fire oranının yzey belirlenmesine etkisi

Yüksek teknolojili yapılar olarak bilinen ?Çekmeye Çalışan Membran Yapılar?ın ilk örnekleriolan çadırlar kolay sökülüp başka bir yerde aynı hız ve kolaylıkla kurulabilir olmalarınedeniyle göçebe toplumlar ve kavimler tarafından tercih edilmiştir. Orta Asya'daki yuvarlakçadırlar, Afganların ?yurtları?, bedevi çadırları, Anadolu'da yaygın olan yörük vekaraçadırlar, Amerikan yerlilerinin (Kızılderililerin) konik çadırları ile Roma Dönemi'ndeyelkenli gemilerden ilham alınarak yapılmış olan `Vela' adı verilen gölgelikler ilk membranyapılardandır. Bugün gelişen bilgisayar teknolojisi ile çok daha karmaşık ve gösterişliyapıların tasarım ve analizi mümkün kılınmıştır.Çekmeye çalışan membran sistemler yapılırken en önemli adımlardan biri kalıp çıkarmaktır.Membran yapıların kumaşları fabrika boyutlarında ve sabit olduğundan kalıp çıkarmasırasında mutlaka belli oranda fire çıkmaktadır. Bu çalışmada, mimari oran ve mekanarasındaki ilişki düşünülüp fire kavramı yeniden yorumlanmıştır. Matematik ve geometriyedayanarak yüzey örtülerinin alan formülleri ortaya konmuştur.Membran yapıların tasarımı, teklifi ve üretimi için yüzey alanına bağlı olarak kullanılacakörtünün toplam alanının bulunmasında; toplam malzeme alanı ile yüzey alanı arasındaki oran(fire) incelenerek ekonomik çözümler önerilmiştir. Bunun için çekmeye çalışan açık sistemmembran yapıların tanımı, tarihsel gelişimi, taşıyıcı sistem ve malzeme özellikleri, tasarım vekalıp çıkarma aşamaları incelenmiştir.Belli başlı yüzeylerin alanlarının çıkarılmasında bu formları tanımlayan yüzey ölçüleriarasındaki matematiksel oran alan formüllerinde kullanılarak basitleştirilmiştir.Anahtar kelimeler: Membran, fire, kalıp