Çelik kolonlu ve içi beton doldurulmuş çelik tüp kompozit kolonlu yapıların karşılaştırmalı tasarımı

Günümüzde gelişmekte olan yapı teknolojisiyle birlikte farklı yapı malzemelerinin birlikte kullanılması üzerine birçok araştırmalar ve çalışmalar yapılmaktadır. Kompozit yapılarda beton ve çelik birlikte kullanılmaktadır. Kompozit elemanlı yapılara genellikle yüksek katlı yapılarda rastlamak mümkündür. Dünyada birçok kompozit elemanlı yapı örnekleri mevcuttur. Aynı zamanda gün geçtikçe kompozit elemanlı yapıların önemi ve kullanımı daha da artmaktadır. Bu tez çalışmasında kompozit yapı elemanlarıyla ilgili bilgiler ve AISC (American Institute of Steel Construction) yönetmeliğinde yer alan hesap kuralları anlatılmıştır. Kompozit yapı elemanlarının avantajlarından ve dezavantajlarından bahsedilmiştir. Öncelikle üç katlı çelik yapının ETABS programı kullanılarak tasarımı gerçekleştirilmiştir. Daha sonrasında eksenel yük ve moment etkileri altında en çok zorlanan kolonlar belirlenmiştir. Delphi programı ile eşdeğer uygun kompozit kolon kesitlerinin bulunması için bir program geliştirilmiştir. Eşdeğer kompozit kolonların belirlenmesinin ardından üç katlı kompozit kolonlu yapının tasarımı ETABS programı ile gerçekleştirilmiştir. Aynı işlem sırası ile altı katlı , dokuz katlı ve on beş katlı çelik kolonlu ve kompozit kolonlu yapıların tasarımı için gerçekleştirilmiştir. Tasarımı gerçekleştirilen çelik kolonlu ve kompozit kolonlu her bir yapı kendi arasında yapı kat deplasmanları, yapı toplam ağırlığı ve taban kesme kuvvetleri bakımından karşılaştırılmıştır. Maliyetin büyük bir bölümünü oluşturan taşıyıcı kirişler ve kolonlar göz önüne alınarak dokuz ve on beş katlı yapılar için maliyet hesabı gerçekleştirilmiş ve karşılaştırmalar yapılmıştır. Bu karşılaştırmalardan sonra elde edilenler sonuçlar bölümünde verilmiştir.