Çocukluk çağında sekonder hiperparatiroidizm nedeniyle paratiroidektomi yapılan olguların tanı ve tedavi yöntemlerinin irdelenmesi

Çocukluklarda son dönem böbrek yetmezliğinde sekonder hiperparatirodizm nedeniyle parartiroidektomi yapılan olgular literatürde az sayıda bildirilmiştir. Başkent Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Hastaneleri; bir transplantasyon merkezi olması nedeniyle son dönem böbrek yetmezliği olgu sayıları diğer merkezlere oranla daha fazladır. Bu çalışmada, merkezimizde son dönem böbrek yetmezliğine sekonder hiperparatiroidizm tanısı ile paratiroidektomi yapılan olguların tanı ve tedavi yöntemlerinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Çalışmaya Başkent Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Hastaneleri Çocuk Cerrahisi kliniklerinde, 1999-2010 yılları arasında, sekonder hiperparatiroidizm tanısı ile ameliyat edilmiş 16 çocuk hasta dahil edildi. Hastaların demografik verileri, ameliyat öncesi ve sonrası laboratuvar bulguları, görüntüleme yöntemleri incelendi. Ameliyat sırasında paratiroid bezlerinin bulunması için Tc-99m-MIBI (Teknesyum-99mMetoksiizobütilizonitril) verilmesi sonrası yapılan gama prob ile dedeksiyon işleminin bütün paratiroid bezlerinin bulunmasına olan katkısı değerlendirildi. Paratiroid sintigrafisi ve ultrasonografisinin %75 olguda paratiroid patolojisini tanımlarken ayırıcı tanıda yetersiz olduğu görüldü. Ameliyatta olgulardan 9'unda 4 paratiroid bezi de bulunurken, 7'sinde 3 paratiroid bezi bulundu. Ameliyat sırasında gama prob kullanılan 11 olgunun 8'inde (%73) 4 paratiroid bezi, 3'nde de 3 paratiroid bezi bulundu. Dört bezi de bulunan 1 hastaya subtotal paratiroidektomi, geri kalan 8 hastaya ise total paratiroidektomi ve paratiroid ototransplantasyonu yapıldı. Histopatolojik inceleme ile tüm hastalar paratiroid hiperplazisi tanısı aldı. Ameliyat öncesi ve sonrası laboratuvar değerleri karşılaştırıldığında, paratiroid hormon düzeyindeki düşme ile kalsiyum düzeyindeki düşme ilişkisi istatistiksel olarak anlamlı bulundu (p<0,05). Sekonder hiperparatiroidizmli hastaların en etkili ve güvenli tedavi yöntemi; total paratiroidektomi ve paratiroid ototransplantasyonudur. Ameliyat sırasında cerraha yardımcı olması için gama prob ile dedeksiyon yapılabilir. Bu işlem cerrahın tecrübesinden sonra ameliyat başarısı ve süresinin kısaltılmasında önemli bir etmendir.