A content analysis on the curriculum of teaching Turkish as a foreign language and the mediation embodied in instructional materials

Tyler'in bir röportajda açıkça belirttiği gibi "Eğitim olduğu müddetçe programın da olması gerekir." ve ayrıca eğitim materyalleri programın en önemli bileşeni olarak kabul edilir. Yabancı dil müfredatı literatüründe, içerikleriyle ilgili çok az araştırma yapıldığı görülmüştür. Ancak Türkçenin Yabancı Dil Olarak Öğretimine ilişkin öğretim materyalleri ve programlarının derinlemesine araştırılmasında hâlâ eksikliklerin olduğu göze çarpmaktadır. Bazı çalışmalar, programın ve öğretim materyallerinin önemini göstermektedir nitekim bu alanda araştırmaların yetersiz olduğu görünmektedir. Dolayısıyla, mevcut çalışmanın amacı, MEB Talim ve Terbiye Kurulu tarafından Kasım 2020'de onaylanan Türkiye Maarif Vakfı'nın (2020) hazırladığı Yabancı Dil Olarak Türkçe programının CEFR (2018; 2020) ile B1 düzeyindeki konuşma ve yazma becerilerinin kazanımları bakımından ne ölçüde örtüştüğünü ortaya çıkarmaktır. Araştırmanın ikinci bölümü, CEFR'de kalibre edilen Aracılık kazanımlarına ilişkin Gazi Üniversitesi TÖMER (2019) tarafından hazırlanan Yabancı Dil olarak Türkçe ders kitaplarında yer alan konuşma ve yazma etkinliklerini keşfetmeyi amaçlamaktadır. Bu betimsel araştırma için nitel veri toplamak amacıyla Ankara Gazi Üniversitesi TÖMER'in ders kitaplarında yer alan konuşma ve yazma etkinlikleri açısından müfredatın betimleyici kazanımları üzerine doküman analizi yapılmıştır. Ayrıca nitel verilerin toplanması için North ve Piccardo (2016) tarafından yapılan araştırmanın yardımıyla modifiye edilen bir aracılık ölçeği kullanılmıştır. Bulgular, CEFR'ın dil öğretimi için öneriler sunan bir rehber rolü nedeniyle daha genel kazanımlar tanımladığını, TMF'in ise bu referanslardan geliştirilen ve çıkarılan tanımlayıcılarıının daha fazla ayrıntı sağladığını ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, TMF ile elde edilen tanımlayıcıların sayısının, CEFR'a kıyasla arttığı görülmektedir. Fakat, kazanımların hangi ölçüde bağlantılı olduğunu gösteren çarpıcı sonuçlar da var. Ayrıca ders kitaplarının analizinden elde edilen sonuçlar aracılığın hem konuşma hem de yazma etkinliklerinde bulunabileceğini ancak özellikle yazma bölümlerinde hâlâ eksiklik olduğunu ortaya koymaktadır. Aracılık, "dil öğreniminde bireysel ve sosyal düzey arasındaki etkileşim ve sürekli hareket neticesinde anlamın inşası" ile ilgilidir (CEFR, 2020, p. 36). Bu nedenle yakın gelecekte Yabancı Dil olarak Türkçe programı ve öğretim materyalleri hakkında daha fazla araştırma yapılmalıdır. Bu, standart düzeydeki kazanımları içeren daha iddialı dil öğretim programları gerçekleştirmek ve 21. yüzyıl becerilerine katkı olarak her fırsatta aracılık etkinlikleriyle dolu ders kitaplarını elde etmek için hayati önem taşıyacaktır. Anahtar Kelimeler: Öğretim Programı, Yabancı Dil olarak Türkçe, CEFR, TMV, Aracılık, yabancı diller eğitimi, öğretim materyali