Demans dostu girişimleri hayata geçirme: paydaşların algıladıkları bariyerler ve kolaylaştırıcılar üzerine bir durum araştırması

Amaç: Demans dostu girişimler, demansı olan kişilerin ve bakım verenlerinin yaşam kalitelerini artırmak amacıyla toplumda farkındalık yaratmayı ve uygun destek hizmetlerini sunmayı hedefler. Demansı olan kişilerin ve onlara bakım verenlerin topluma dahil edilerek saygın bir şekilde hayatlarına devam edebilmeleri için Türkiye'de de demans dostu girişimleri hayata geçirme yönünde paydaşların görüşlerini değerlendirmeye ihtiyaç vardır. Bu doğrultuda bu çalışmanın amacı demans dostu girişimlerin oluşturulmasında paydaşların algıladıkları bariyerlerin ve kolaylaştırıcıların ortaya konulmasıdır. Yöntem: Demans dostu girişimlerin oluşturulmasında paydaşların algıladıkları bariyerlerin ve kolaylaştırıcıların ortaya konulması amacıyla nitel araştırma yöntemi seçilmiştir. Demans dostu girişimlerin hayata geçirilme sürecine dair spesifik detayların ve etkileşimlerin ortaya çıkarılmasına odaklanıldığı için de nitel araştırma türlerinden olan durum araştırması bu çalışma için seçilmiştir. Yarı yapılandırılmış sorular profesyoneller, informal bakım verenler ve sivil toplum örgütü üyelerinden oluşan 3 ayrı odak grup görüşmesinde toplam 15 katılımcıya yöneltilmiştir. Toplanan veriler ATLAS.ti nitel veri analizi uygulamasında tematik analiz yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular: Verilerin tematik analizinden elde edilen 3 ana tema araştırmanın bulgularını oluşturmuştur: farkındalığı güçlendirici araçlar, desteği arttırmak: kurumlar ve paydaşlar, demansın sosyal boyutu: koruyucu çevre. Sonuç: Bu çalışma, demans dostu girişimlerin hayata geçirilmesinde farkındalık yaratmanın ve eğitimin en önemli kolaylaştırıcılar olduğunu, finansal zorluklar ve paydaşlar arasındaki iş birliği eksikliğinin ise en büyük bariyerler olduğunu ortaya koymuştur. Ayrıca, birey merkezli bakım perspektifi ve bakım verenlerin destek alabileceği alanların varlığı, demans dostu uygulamaların başarısını artırmak için kritik öneme sahiptir. Toplumda demans konusunda anlayış, saygı ve hoşgörünün artırılması, bu girişimlerin başarısını destekleyecek diğer önemli faktörler olarak ortaya çıkmıştır. Anahtar Kelimeler: Yaşlılık, Demans Dostu Girişim, Demansı Olan Kişiler