Deneysel katarakt modelinde ghrelin ve melatoninin etkisi

Katarakt, dünyada görme azlığı yapan nedenler arasında ilk sırada yer almakta ve insidansı yaş ile artmaktadır. Bu çalışmada sodyum selenitle oluşturulan deneysel katarakt modelinde ghrelin ve melatoninin kataraktı önleyici etkisini araştırmak amaçlanmıştır. Çalışmada, 35 adet Spraque Dawley türü rat randomize olarak beş eşit gruba ayrılmıştır. Kontrol grubu olarak belirlenen grup I hariç yavru ratlara doğumlarının 10. gününde subkutan sodyum selenit enjeksiyonu yapılmıştır. Postpartum 8-15. günler arası sham I olarak belirlenen ikinci gruba 2 mg/kg/gün serum fizyolojik, sham II olarak belirlenen üçüncü gruba %1?lik etanol-serum fizyolojik, melatonin ve ghrelin grubu olarak belirlenen dördüncü ve beşinci gruplara ise sırasıyla 10 µg/g/gün melatonin ve 20 ng/kg/gün ghrelin intraperitoneal olarak uygulanmıştır. Katarakt evrelemesi yapıldıktan sonra lensler kapsülleriyle beraber çıkarılıp glutatyon (GSH), malondialdehit (MDA), total antioksidan (TAS), total oksidan (TOS) ve total nitrit (TN) seviyeleri analiz edilmiştir. Ortalama katarakt evreleri sham I, sham II, melatonin ve ghrelin grubunda sırasıyla 1.71±1.06, 1.78±1.12, 0.35±0.39, 1.64±1.21 olarak saptanmıştır. Melatonin grubunun katarakt evresi ortalaması kontrol grubu hariç diğer grupların ortalamalarından istatistiksel olarak düşük bulunmuştur (p<0.05). Melatonin grubunda ortalama lens GSH, TAS ve TN seviyeleri diğer gruplardan anlamlı olarak yüksek bulunurken, MDA ve TOS seviyeleri ise sham I-II ve ghrelin gruplarına göre anlamlı olarak düşük bulunmuştur (p<0.05). Ghrelin grubunun lens biyokimyasal analizleri sham gruplarıyla karşılaştırıldığında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmamıştır (p>0.05). Melatonin grubunda lens MDA ve TOS seviyelerinin sham I-II ve ghrelin gruplarına göre daha düşük, GSH, TAS ve TN seviyelerinin ise daha yüksek olması, melatoninin kataraktı önleyici etkisini desteklemektedir. Ghrelinin ise kataraktı önlemede melatonin kadar etkili olmadığı görülmüştür. Ghrelinin katarakt oluşumunu önlemede etkin olan dozunun saptanabilmesi için farklı dozlar ile yapılacak ileri çalışmalara ihtiyaç vardır. Anahtar Kelimeler: Sodyum selenit, deneysel katarakt, melatonin, ghrelin