Üniversite öğrencilerinin bilişsel yansımalarına dayalı davranışsal finans önyargılarındaki farklılıklar: Ankara örneği

Bu çalışmada üniversite öğrencilerinin temel oran ihmali, aşırı güven, zihinsel muhasebe ve üssel büyüme gibi davranışsal yanlılıklarında bilişsel yansıma düzeylerine göre farklılık olup olmadığının incelenmesi amaçlanmıştır. Ayrıca üniversite öğrencilerinin bilişsel yansıma düzeylerinin ve davranışsal yanlılıklarının demografik özelliklerine göre farklılık gösterip göstermediğinin incelenmesi de amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda tanımlayıcı ve kesitsel nitelikteki bu nicel araştırma, ilişkisel tarama modelinde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini Ankara ilindeki üniversitelerde öğrenim gören öğrenciler arasından basit tesadüfi örnekleme yöntemiyle seçilen 388 katılımcı oluşturmuştur. Araştırmada, bilişsel yansıma ile temel oran ihmali, aşırı güven, zihinsel muhasebe ve üssel büyüme yanlılığı gibi davranışsal yanlılıklarla ilgili sorular içeren çevrimiçi bir anket kullanılarak birincil veri toplanmıştır. Elde edilen verilerin analizinde SPSS v26 yazılımı kullanılmıştır. Araştırma hipotezlerinin test edilmesinde ki-kare testi, t-testi ve ANOVA analizi gerçekleştirilmiştir. Analizler sonucunda bilişsel yansıması düşük sezgisel katılımcıların analitik katılımcılara göre daha fazla temel oran ihmali yanlılığı ve üssel büyüme yanlılığı sergileme eğiliminde oldukları belirlenmiştir. Öte yandan aşırı güven yanlılığı ve zihinsel muhasebe yanlılığının katılımcıların bilişsel yansıma düzeylerine göre anlamlı bir farklılık göstermediği tespit edilmiştir. Ayrıca bilişsel yansıma ve davranışsal yanlılıkların katılımcıların demografik özelliklerine göre anlamlı düzeyde farklılaşmadığı görülmüştür.