Doğaltaş madenciliğinde sanal gerçeklik tabanlı bir ciddi oyun geliştirilmesi

Bu araştırmada, maden mühendisliğinde ve mermer teknolojisi bölümlerinde okuyan ön lisans, lisans ve lisansüstü öğrencilerine doğal taş ocağında dikkat edilmesi gereken iş sağlığı ve güvenliği (İSG) kurallarının ve kesme makinalarının çalışma prensiplerinin sanal gerçeklik teknolojileri yardımıyla öğretilmesi amaçlanmıştır. Öğrencilerin öğrenme hızlarını artırmak, öğrenilen konunun daha kalıcı olmasını sağlamak amacıyla sanal gerçeklik teknolojisi vasıtasıyla doğal taş maden ocağında İSG ve blok kesme makinelerini kullanma ciddi oyunu tasarlanmıştır. Uygulamanın içerisinde kullanıcı sanal maden şantiyesinde gerekli ve uygun Kişisel Koruyucu Donanım (KKD) ekipmanı seçerek mankene giydirmektedirler. Ayrıca, ocak içerisinde İSG kuralları doğrultusunda birçok uyarı levhalarının arasından doğru yerde doğru tabelanın seçilmesi aşaması eklenmiştir. Tüm bu aşamalar bittikten sonra kazanılan puan ekrana yansıtılmaktadır. Diğer taraftan, doğaltaş ocağının üretimini sağlayan elmas tel kesme, zincirli kollu kesici ve sayalama makinalarının modelleri tasarıma eklenerek, kesme anında ilerleme ve dönüş hızlarının değiştirilmesinin, makinelerin kontrol panelindeki göstergelerinde akım, güç, ve spesifik enerji üzerindeki etkileri izlenmektedir. Bu yolla doğru hız kombinasyonlarında doğru kesim yapmak, tel aşınmasını optimuma getirerek enerji tüketimini azaltmak ve üretim kayıplarını en aza indirmek konularında uygulayıcıya sanal gerçeklik ortamında eğitim verilmesinin mümkün olduğu gösterilmiştir. Afyon Kocatepe Üniversitesi Maden Mühendisliği bölümü öğrencilerinden 22'si, ön lisans Mermer Teknolojisi bölümü öğrencilerinden 13'ü ve Avustralya Queensland Üniversitesi Maden ve Makine Mühendisliği öğrencilerinin 22'si bu uygulamaya gönüllü katılarak, sonrasında uygulamaya ilişkin hazırlanan anket sorularına cevap vermişlerdir. Sonuç olarak, SG teknolojisi yardımıyla verilen uygulamalı eğitimin kullanılabilirliği demografik değişkenlerden bağımsız olarak, benzer düzeyde değerlendirilmiştir. Bu bulgu, geliştirilen eğitim yönteminin farklı cinsiyetler-uzmanlık-deneyim düzeylerinden kullanıcılar için, "eşit derecede erişilebilir ve anlaşılır" olduğunu ortaya koymaktadır. Bu yönüyle, kapsayıcı bir kullanıcı deneyimi sunma hedefini başarıyla karşılamaktadır.