Doğu Karadeniz Bölgesi'nde fındık kurdu ile mücadelede kullanılan karbamat grubu insektisitlerin, bazı balıklar üzerindeki akut toksikolojik çalışmaları

ÖZET Bu çalışmada, Doğu Karadeniz Bölgesi'nde yoğun olarak kullanılan karbamat grubu insektisitlerden Karbaril, Metiyokarp ve Karbosülfan'ın gökkuşağı alabalık yavrulan (Oncorhynchus mykiss) ve lepistes balıklan (Poeciîia reticulata) üzerindeki toksik etkileri deneysel olarak incelenmiştir. Gökkuşağı alabalık yavruları ile (2.0176 ±0.05 g, 5.626 ±0.383 cm, n = 630) yapılan toksikolojik çalışmalarda, test sularının özellikleri, sıcaklık (15.36 ±1.04°C), çözünmüş oksijen (9.41 ±0.133 mg/1), pH (7.26 ±0.185) ve toplam sertlik (99 ±5.29 mg/1, CaCCb) olarak sabit tutulmuştur. Lepistes balıklan ile (0.494 ±0.034 g, 3.53 ±0.135 cm, n = 630) yapılan çalışmalarda test sularının özellikleri, sıcaklık (20 ±0.82°C), çözünmüş oksijen (8.94 ±0.08 mg/1), pH (7.01 ±0.07) ve toplam sertlik (108.67 ±18.58 mg/1, CaCOs) olarak belirlenmiştir. Her iki tür balıkla yapılan çalışmalarda, aynı toksik madde konsantrasyonları kullanılmıştır. Karbaril ile (1,1.8, 3.2, 5.6 ve 10 mg/1), metiyokarp ile (5.6, 10, 18, 32 ve 56 mg/1) ve karbosülfanla ise (0.125, 0.625, 1.25, 6.25 ve 12.5 mg/Tlık) konsantrasyonlar kullanılmıştır. Deney sonunda elde edilen ölüm oranlarından LC50 (letal konsantrasyon) değerleri Probit yöntemine göre belirlenmiştir. LC50 değerlerine göre toksik maddelerin balıklan etkileme düzeyleri Karbosülfan > Karbaril > Metiyokarp olarak bulunmuştur. Bu çalışmada, lepistes balıklarının gökkuşağı alabalık yavrularına göre daha hassas oldukları gözlenmiştir. Anahtar Kelimeler: Gökkuşağı Alabalığı, Lepistes, Toksik, Etki, Probit, LC50, Karbaril, Metiyokarp, Karbosülfan.