Doğu Karadeniz'deki iskorpit (Scorpaena porcus, Linnaeus, 1758 ) balığının popülasyon yapısı ve üreme biyolojisi üzerine araştırma

Bu araştırmada Trabzon kıyılarındaki İskorpit (Scorpaena porcus, Linnaeus 1758) balıklarına ait temel popülasyon parametrelerinin (yaş, boy, eşey kompozisyonu, boy-ağırlık ilişkisi, yaş-boy ilişkisi, büyüme parametreleri, kondisyon faktörü, beslenme, HSI, GSI, mortalite, üreme özellikleri) belirlenmesi amaçlanmıştır.Bu amaçla Ocak 2012 ile Aralık 2012 tarihleri arasında toplam 1061 adet iskorpit balığı aylık örneklemeler şeklinde uzatma ağları ile yakalanıp incelenmiştir. Örnekler 6,7 cm ile 25,5 cm arasında dağılım göstermiştir. Yaş dağılımı 0-8 yaş arasında bulunmuştur. Cinsiyet tespiti sonucu 409 dişi (%38.55), 465 erkek (% 43.38), 37'si olgunlaşmamış (% 3,4) ve 157'si (14.14) cinsiyeti belirlenememiş olarak bulunmuştur. Toplam örneklerin boy gruplarına göre cinsiyetleri arasında yapılan ki-kare testi (?2=115,58; p<0,01) sonucunda önemli fark bulunmuştur. Dişilerde en küçük cinsiyeti belirlenen birey 11,7 cm, erkek bireylerde 12,8 cm olarak bulunmuştur.Tüm örnekler için ortalama boy ve ağırlık sırasıyla 15,47±2,868 cm ve 83,60±52,193 gr iken boy-ağırlık ilişkisi denklemi W= 0,0101*L3,2546 ve (r=0.96) olarak belirlenmiştir. Büyüme sabitleri L?=22,15cm, K=0,287yıl-1, t0= -1,577 yıl ve W?=446,06 gr olarak bulunmuştur. Tüm örneklerde Von Bertalanffy büyüme denklemleri Lt = 22,15*(1-e-0,287(t+1,577)) ve Wt = 240,03*(1-e-0,287(t+1,577))3,2546 olarak tespit edilmiştir. Ölüm oranlarından anlık ölüm oranı (Z)=0.503, doğal ölüm oranı (M)=0.371 ve avcılık ölüm oranı (M)=0.132 olarak hesaplanmıştır. Beslenme, kış (%33) ve ilkbaharda (%38) ağırlıklı balıklar, yaz (%57) ve sonbaharda (%50) yengeçler üzerine yoğunlaşmıştır.Üreme dönemini belirlemek için yapılan GSI, HSI ve histolojik çalışmalarla Haziran-Ekim ayları arasında gerçekleştiği bulunmuştur. Fekondite, cinsi olgunluğa ulaşmış bireylerde ortalama 153.500±95.708 olarak belirlenmiştir.Anahtar Kelimeler: İskorpit, Scorpaena porcus, büyüme parametreleri, üreme, Karadeniz.