Vergi kaçırmanın etiği: Irak Zakho Üniversitesi üzerinebir uygulama

En genel anlamda vergi ödememek ya da daha az vergi ödemek amacıyla vergi kanunlarına aykırı hareket etmek olarak tanımlanabilen Vergi Kaçakçılığı günümüzde tüm ülkelerin üzerinde durdukları önemli bir konu olmaya devam etmektedir. Tüm dünyada vergi kaçakçılığını ortadan kaldırmak ya da azaltmaya yönelik çalışmalar devam etmektedir. Bu çalışmalardan biri de vergi kaçakçılığın ahlaki boyutu üzerinedir. Vergi ahlakı vergi kaçırmanın aksine bireylerin davranışlarını değil tutumlarını ölçer. Yani vergi ahlakı, vergi kaçakçılığı ya da kayıt dışı ekonomi gibi bir sonuç değişken değildir. Dolayısıyla vergi ahlakı, vergi ödemeye yönelik ahlaki bir zorunluluk ya da vergi ödeyerek topluma katkıda bulunma inancı olarak da düşünülebilir. Vergi ahlakını etkileyen birçok faktör bulunmaktadır. Bu faktörler sonucunda birey vergiye karşı ahlaklı davranır ve vergisini öder. Peki, bireylerin vergi ahlakına sahip olmasına neden olan faktörler nelerdir. Bu faktörler; vergi ödeme gücünün etkinliği, mükellefin eğitim düzeyi, mükellefin devlete olan bağlılığı, mükellefin gelir düzeyi, vergi afları vatandaşlık bilinci, siyasi iktidarı kabul düzeyi, mensubu olduğu dini inanç cinsiyet, yaş, içinde yaşamış olduğu çevrenin tutum ve davranışları ve vergi bilinci şeklinde sıralanabilir.Bu çalışmada vergi kaçakçılığının ahlaki boyutu incelenmiştir. Kuzey Irak Zakho Üniversitesi öğrenci ve öğretim elemanları üzerine yapılan çalışmada anket yöntemi kullanılmıştır. Yapılan çalışma sonucunda katılımcıların vergi kaçakçılığına bakışları ve ahlaki boyutuna ilişkin anlamlı sonuçlar elde edilmiştir.