Form punta (Clınchıng) yöntemiyle birleştirilmiş ince sac levhaların mekanik özelliklerinin araştırılması

Form punta yöntemi; herhangi bir bağlantı elemanı olmadan sac levhaları lokal bölgede meydana getirilen bir deformasyonla birleştirme işlemidir. Özellikle farklı malzemelerin birleştirilmesinde oldukça iyi sonuçlar vermektedir. Geleneksel birleştirme yöntemlerinin teknik ve ekonomik yönden yetersizlikleri vardır. Form punta yöntemi bu olumsuzlukları ortadan kaldıran bir tekniktir.Bu araştırmada, form punta yöntemiyle birleştirilmiş ince sac plakaların mekanik özellikleri araştırılmıştır. Çalışmanın amacı; form punta yöntemi ile yapılan bağlantıların dayanımlarının kalınlığa ve seçilen malzemelerin özelliklerine göre değişimini incelemektir. Form punta yöntemiyle bağlantılar için özellikle otomotiv endüstrisinde kullanılan galvanizli (St1314-St1312) çelik ve alüminyum (Al5754) plakalar seçilmiştir. Numunelere, sırasıyla TS EN ISO 14270 ve TS EN ISO 14273 standardına uygun olarak çekme deneyleri ve ayırma deneyleri uygulanmıştır. Birleştirilen sac kalınlıklarının düşmesiyle genel olarak dayanımın da düştüğü görülmüştür. Galvanizli çelik sac- alüminyum sac bağlantılarında; alüminyum plakaların altta olduğu durum, üstte olduğu duruma göre daha iyi sonuç vermiştir. Kalınlıkları ve malzeme özellikleri birbirine yakın olan malzemelerle yapılan bağlantılarda daha iyi değerler ölçülmüştür. Çok ince sac parçaların nispeten daha kalın saclarla yaptığı bağlantılarda çatlamalar görülmektedir.