Hava Trafik Kontrolörü Adaylarının Seçimi ve Türkiye'deki Uygulama

Hava ta~lffiaclhgmda hava trafIk yonetiminin yeri, hava trafIk kontrolOrilniln roW ve onemi sfuekli geli~mektedir. KontrolOrlerin performansmda, uygun bireylerin seyilerek egitilmeleri oldukya etkilidir. KontrolOr ihtiyacmm belirlenmesi ve adaylarm bulunmasl gerekmektedir. KontrolOrli1k mesleginin gerekleri i~ analizleri ile belirlenmekte ve bu gerekleri kar~I1ayacak aday ba~vuru saYlSllli artIrmak iyin medya, internet vb. araylardan yararlamlmaktadrr. Seyim uygulamalarma geymeden once uygulamalarm planlanmasl, gorev alacak personelin egitimi, fayda maliyet analizleri, seyme testleri, degerlendirme Olyutleri ve baraj puanlarillin belirlenmesi gerekmektedir. Seyim sfuecinde ye~itli yontemler ve testIer kullamlmaktadrr. Testlerde yeterli puanlarl alan, saghkll ve referanslarl uygun adaylarm seyme kararl almmahdlr. Tfukiye'de kontrolor adaylarlllin seyim sfuecinde, dilnya standartlarmda uygulamalarm pek yapllamadlgl gozlenmektedir. Bu ara~trrma ile, Tfukiye'de kontrolor adaylarillin seyim sfuecine ili~kin geryekle~tirilen uygulamalarl ve sorunlarm belirlenmesi amaylanml~tIr. Bu amaCI geryekle~tirmek ilzere Sivil Havaclhk Genel Mudfulugi1, Devlet Hava Meydanlarl i~letmesi ve Sivil Havaclhk Yi1ksekokulu'nun'nun yetkili personeli ile yUz-yilze yarl-yapllandlfllmI~ gorn~me yapllml~ ve Eurocontrol'iln uygulamalarl da incelenmi~tir. Aym zamanda hava trafIk kontrolOrlerinden, kontrolOr gorn~ anketi ile veriler toplanml~tIr. 2007 Yllmda DHMi'nin en buyi1k ve yogun be~ havalimamnda gorev yapan 261 kontrolOrden elde edilen veriler Pearson Korelasyonu, t-testi ve ANOVA testi kullamlarak SPSS Windows paket programl ile analiz edilmi~tir. Ara~tlrma sonucunda hava trafIk kontrolOrlerinin gorn~lerinde meslegin gerektirdigi bireysel nitelilder, meslege ba~vurma nedenleri, uygulanan testler, sahip olduldarl ki~isel niteliklere ve i~ yevresine ili~kin konularda okul tUrn, derece, birim, yah~llan pozisyon ve yah~llan havalimam degi~kenlerine gore anlamh farkllhldarm buhmdugu ortaya Yllam~tlr.