Anadolu'da baş biçimlendirmesi: Nitel ve nicel bir araştırma

Dünya üzerinde birçok çalışma, farklı yöntemler uygulayarak, istemli kafa şekillendirmenin farklı yönlerini araştırmış ve özellikle son yıllarda, standartlaştırılmış nicel analiz yöntemlerini oluşturmaya çalışılmıştır. Anadolu'daki araştırmalar ise biçimsel gözlemlere dayanan yaklaşımlarla sadece en yaygın morfolojik kafatası değişikliklerini tanımlayarak, yaygın olarak tarih öncesi dönemlere ait belirgin yuvarlak kafa şekillendirmesi vakalarına odaklanmıştır. Bu çalışma ise uygulamanın nedenleri, anlamı ve baş şekillendirme tekniklerini belirlemeyi amaçlamaktadır. Ayrıca, şimdiye kadara yapılan çalışmaların neredeyse tamamı yetişkin bireylere ait iyi korunmuş kafatası verilerini kullanırken, eski Anadolu iskelet kalıntılarının parçalanmış durumu ve bazı kronolojik dönemler için çok sayıda çocuk iskeletin varlığı, bu konunun bu coğrafi bağlamda araştırılması için alternatif bir yaklaşım ihtiyaç duyulmuştur. Esasen, çocuklara ilişkin verilerinin ileri derecede bilgi sağlayacak potansiyel sahip olmasına rağmen, bu yaş grubunun kafatası gelişiminin tamamlanmamış olması, nicel araştırmaları güçlestirmektedir. Bu çalışma, Neolitik'ten Orta Çağ sonrasına kadar tarihlenen on farklı arkeolojik alandan gelen hem yetişkinler hem de çocuklar üzerine toplanan metrik ve morfolojik verilerin istatistiksel analizlerine dayanmaktadır. Morfolojik ve metrik değişikenlerle Anadolu'da tanımlanan farklı kafa şekillendirme tiplerinin tanısını koymakla kalmayıp, aynı zamanda ilk kez yapay kafatası değişiklikleri ile wormian kemiklerinin gelişimi, metopism, kraniosinostoz ve porotik hiperostoz gibi patolojik durumlar arasındaki ilişkiyi açıklamayı amaçlamaktadır. Bununla birlikte, bu çalışmanın en önemli katkısı, birbirleritle ilişkili metrik verilerden hesaplanan oransal verilerin ilk kez uygulanmasıyla, hem çocuklar hem de yetişkinleri içeren işlem görmemiş, yuvarlak ve yassılaşmış kafatası şekillendirmeleri yüksek bir doğruluk oranıyla ayırabilecek n nicel bir yöntem geliştirilmesini hedeflemektedir.