Hızlı üst çene genişletme tedavisinin koku alma fonksiyonu üzerindeki etkilerinin koku fonksiyonel MR ve sniffin' sticks test ile değerlendirilmesi

Palatal süturun aralanması amacıyla yapılan hızlı üst çene genişletmesi (RME) tedavisi maksillofasiyal alanda birçok etkiye sahiptir. Bu işlemin, burun havayolundaki direnci azaltmak ve lineer akımın türbülan karaktere dönüşümünü sağlamak suretiyle koku duyusunu geliştirebileceği çalışmalarda gösterilmiştir. Çalışmamızın amacı palatal genişletme tedavisinin bireylerin koku fonksiyonu üzerindeki etkisinin Sniffn' Sticks testi ve manyetik rezonans görüntüleme ile değerlendirilmesidir. Çalışmamız üst çene darlığına sahip, palatal ekspansiyon tedavisi planlanmış 11-16 yaşlarında 6 kadın, 7 erkek toplam 13 birey üzerinde yürütülmüştür. Bireylerde hızlı üst çene genişletme işlemi akrilik 'cap splint' apareyi ile gerçekleştirilmiş ve vida günde iki kez aktive edilmiştir. Genişletme tedavisi öncesi (T0) ve 3 ay sonrasında (T1) Sniffn' Sticks testi ve fonksiyonel MR kullanılmak suretiyle koku duyusu fonksiyonu değerlendirilmiştir. Sniffn' Sticks Testi skorlamaları sonucunda bireylerin eşik değeri, koku ayırdı, koku tanıma ve toplam skor değişkenlerinin hepsinde istatistiksel olarak önemli düzeyde artış bulunmuştur. Yapılan korelasyon analizi sonucunda koku ayırt etme skoruna ilişkin olarak, her iki hemisferdeki orbitofrontal korteks ve sol etorinal voksel sayısındaki değişim arasında ilişki bulundu. Sol hemisferdeki traktus sayısı ve hacmi arasında pozitif yönde bir ilişki bulundu. Koku tanıma skoruna ilişkin olarak, sağ hemisferdeki orbitofrontal korteks ve etorinal alan voksel sayısındaki değişim arasında pozitif ilişki bulundu. Benzer şekilde toplam test skoruna ilişkin olarak, sağ etorinal alan ve voksel sayısındaki değişim arasında pozitif yönde ilişki bulundu. Sonuç olarak, RME'nin olfaktoriyal kapasiteyi arttırmak suretiyle olumlu bir etki oluşturduğu bulunmuştur.