II. Meşrutiyet dönemi eğitim politikalarında modernleşme: Beyânü'l-Hak Gazetesi örneği

II. Meşrutiyet Dönemi Türk modernleşmesi açısından yeni bir aşamayı temsil etmektedir. Bu dönemde meydana gelen gelişmeler, bir yönü ile Osmanlı Devleti'nin son evresini göstermesi diğer yönüyle de erken Cumhuriyet Dönemi'nin habercisi olması bakımından ayrıca önemlidir. Beyânü'l-Hak Gazetesi, II. Meşrutiyet Dönemi'nde yayım hayatına başlamış ve yazar kadrosu büyük oranda Osmanlı ilmiye sınıfına mensup kişilerden oluşmaktadır. Türk eğitim hayatında modernleşme her ne kadar çok daha erken bir devirde başlamış olsa da klasik Türk eğitim kurumu olan medreselerin modernleşmesi oldukça geç sayılabilecek II. Meşrutiyet Dönemi'nde mümkün olabilmiştir. II. Meşrutiyet Dönemi eğitim politikalarında modernleşme yönelimini ortaya koymayı amaçlayan bu çalışma, Beyânü'l-Hak Gazetesi'nde yer alan makaleler çerçevesinde gazete yazarlarının modern eğitimin politik nitelikleri olan merkezi, laik, zorunlu, ücretsiz, standart, denetlenen, disiplinli, senkronize ve uzmanlaşmış eğitim konularında görüşlerini ortaya koymaktadır. Çalışmada nitel araştırma yöntemlerinden tarihsel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Çalışmada Beyânü'l-Hak Gazetesi yazarlarının eğitim politikalarına dair görüşlerini, Fransız devriminin kavramları olan hürriyet, eşitlik, kardeşlik gibi kavramları kendi ideolojik bağlamlarında yeninden üreterek oluşturdukları iddia edilmektedir. Buna bağlı olarak Beyânü'l-Hak Gazetesi yazarları merkezi, zorunlu, ücretsiz, standart, denetlenen, disiplinli, senkronize ve uzmanlaşmış eğitim konularında müspet bir tavra sahipken laik eğitim bahsinde farklı bir görüş içerisindedir. Araştırma, Türk eğitim sisteminin modernleşme tecrübesine gelenek ve modern arasında sentez arayışını temsil etmesi ve araştırmacıların döneme ilgisini artırması bakımından alana katkı sağlayacaktır. Anahtar Kelimeler: II. Meşrutiyet, Beyânü'l-Hak Gazetesi, Modern Eğitim, Medrese, İslamcılık.