II. Meşrutiyet döneminde öncü kadınlar ve kadın yazarlar

Bu çalışma, Osmanlı Devleti'nde matbaanın gelişimi, basın hayatı ve özellikle kadın yazarların toplumsal ve kültürel alandaki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. Basın kavramı, başlangıçta gazete ve dergi gibi belirli aralıklarda yayımlanan eserler için kullanılmış, Arapça "matbuat" terimi ile eş anlam taşımaktadır. Matbaanın Osmanlı coğrafyasına gelişi, XV. yüzyılın sonlarında İspanya'dan göç eden Yahudiler aracılığıyla gerçekleşmiş ve İstanbul'da David ve Samuel ben Nahmias kardeşler tarafından İbrani harfleriyle ilk basımlar yapılmıştır. XVIII. yüzyılda İbrahim Mütefferika'nın öncülüğünde kurulan Türk matbaası ise Osmanlı entelektüel dünyasında bilgiye erişimi artırarak modernleşme hareketlerinin temelini oluşturmuştur. XIX. yüzyılda, özellikle Tanzimat ve II. Meşrutiyet dönemlerinde Osmanlı basını hızlı bir gelişim göstermiş, gazeteler ve dergiler toplumsal ve kültürel meseleleri ele alarak kamuoyunu etkilemiştir. Bu süreçte kadın yazarlar, gazeteler ve hanımlara mahsus dergiler aracılığıyla toplumsal tartışmalara katılmış, eğitim, aile, hak ve gündelik yaşam gibi konuları kamuoyuna taşımıştır. Askeri matbuatın da katkısıyla kadınların yazınsal görünürlüğü artmış ve erkek egemen alanlarda varlık göstermeleri mümkün olmuştur. Çalışma, Osmanlı basınında kadınların var olma çabalarını, toplumsal ve siyasi koşullar bağlamında ele almakta; kadınların hürriyet ve vatan mücadelesindeki duruşlarını incelemektedir. Araştırmada ayrıca, dönemin önde gelen kadın yazarları ve eserleri örneklenmiş, yüksek lisans ve doktora tezleri üzerinden Osmanlı kadın basınında eğitim, modernleşme ve toplumsal rollerin nasıl tartışıldığı ortaya konulmuştur. Böylece çalışma, Osmanlı basını ve kadın yazarlığın tarihsel gelişimi ile toplumsal dönüşüm ilişkisini sistematik biçimde ortaya koymayı hedeflemektedir.ldurulacaktır