İlköğretim 5. sınıf öğrencilerinin hikaye edici metinlerde özetleme ve ana fikir bulma becerileri üzerinde hikaye haritalarının etkisi

Bu araştırmanın temel amacı, ilköğretim 5. sınıf öğrencilerinin hikâye edici metinlerde özetleme ve ana fikir bulma becerileri üzerinde hikâye haritalarının etkisini tespit etmektir. Bu araştırma 2011-2012 öğretim yılı birinci yarıyılında, Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı Düzce İli Yığılca İlçesinde bulunan Anadolu Kalkınma Vakfı Cumhuriyet İlköğretim Okulu ve Aksaklar İlköğretim Okulu'nda, 5. sınıf öğrencilerinden oluşan iki şube ile toplam 6 haftalık bir süreçte tamamlanmıştır.Araştırmanın çalışma grubunu uygulama yapılacak okullardaki 5-A ve 5-B şubelerinde öğrenim gören toplam 55 öğrenci oluşturmaktadır. Araştırmanın çalışma grubunu oluşturan sınıflardan tesadüfî yollarla 5-A sınıfı kontrol grubu, 5-B sınıfı ise deney grubu olarak seçilmiştir.Bu araştırma yarı deneysel olarak yürütülmüş ve araştırmada ön test-son test kontrol gruplu model kullanılmıştır. Araştırmada dersler, deney grubunda hikâye haritası yöntemiyle, kontrol grubunda ise geleneksel yöntemle şubelerin sınıf öğretmenleri tarafından araştırmacının hazırlamış olduğu ders planlarına göre işlenmiştir.Araştırmada ilköğretim 5. sınıf öğrencilerinin özetleme becerilerini ölçmek amacıyla Bulut (2006) tarafından geliştirilen ?Özetleme Ölçeği?, ana fikir bulma becerilerini ölçmek amacıyla ise Pilten (2007) tarafından geliştirilen ?Okuduğunu Anlama ve Ana Fikir Bulma Ölçeği? ön test ve son test veri toplama araçları olarak kullanılmıştır.Araştırmada deney ve kontrol grupları olarak seçilecek sınıfların akademik başarılarının denk olup olmadıklarını belirlemek amacıyla tek yönlü varyans analizi (ANOVA) yapılmış, araştırmanın problem cümlesini ve alt problemlerini oluşturan değişkenler, bağımsız gruplar için t- testi (Independent Sample T- Test) ile analiz edilmiştir.Araştırmadan sonucunda, 5. sınıf öğrencilerinden oluşan hikâye haritası yönteminin uygulandığı deney grubu ile geleneksel yöntemin uygulandığı kontrol grupları arasında;1.Hikâye edici metinlerde ana fikir bulma becerileri bakımından deney grubu lehine manidar bir fark bulunmuştur.2.Hikâye edici metinlerde özetleme becerileri bakımından deney grubu lehine manidar bir fark bulunmuştur.3.Hikâye edici metinlerde hikâyenin geçtiği yeri belirleyebilme açısından deney grubu lehine manidar bir fark bulunmuştur.4.Hikâye edici metinlerde hikâyenin zamanını belirleyebilme açısından deney grubu lehine manidar bir fark bulunmuştur.5.Hikâye edici metinlerde hikâyedeki ana karakterleri belirleyebilme açısından deney grubu lehine manidar bir fark bulunmuştur.6.Hikâye edici metinlerde hikâyedeki yardımcı karakterleri belirleyebilme açısından deney ve kontrol grupları arasında manidar bir fark bulunmamıştır.7.Hikâye edici metinlerde hikâyedeki problemi belirleyebilme açısından deney ve kontrol grupları arasında manidar bir fark bulunmamıştır.8.Hikâye edici metinlerde hikâyedeki karakterlerin problem durumu için ürettikleri çözüm önerilerini belirleyebilme açısından deney ve kontrol grupları arasında manidar bir fark bulunmamıştır.9.Hikâye edici metinlerde hikâyedeki karakterlerin sonuca vermiş oldukları tepkiyi belirleyebilme açısından deney ve kontrol grupları arasında manidar bir fark bulunmamıştır.10.Hikâye edici metinlerde anlatıcının sonuca vermiş olduğu tepkiyi belirleyebilme açısından deney grubu lehine manidar bir fark bulunmuştur.11.Deney grubu öğrencilerinin hikâye edici metinlerde ana fikir bulma ve özetleme becerileri açısından ön test ve son test puanları arasında manidar bir fark bulunmuştur.12.Kontrol grubu öğrencilerinin hikâye edici metinlerde ana fikir bulma ve özetleme becerileri açısından ön test ve son test puanları arasında manidar bir fark bulunmamıştır.Anahtar Kelimeler: Hikâye, Hikâye Edici Metin, Hikâye Haritası Yöntemi, Özetleme, Ana Fikir Bulma.