İlköğretim altıncı sınıf Türkçe dersi öğretim programı okuma alanının öğretmen görüşlerine göre değerlendirilmesi

Bu araştırmanın amacı, 2006-2007 öğretim yılında uygulanan altıncı sınıf TDÖP (Türkçe Dersi Öğretim Programı) okuma alanını öğretmen görüşleri doğrultusunda değerlendirmektir.Araştırma tarama modelinde betimsel bir çalışmadır. Araştırma evrenini Adana ili merkez ilçelerindeki (Seyhan ve Yüreğir) resmi ve özel ilköğretim okullarında görev yapan ve altıncı sınıflara giren Türkçe öğretmenleri oluşturmaktadır. Araştırmada veriler, nicel ve nitel veri toplama yöntemleri kullanılarak toplanmıştır. Bu nedenle örneklem seçimi de iki aşamada yapılmıştır. Nicel verilerin elde edildiği örneklem, olasılığa dayalı küme örnekleme yöntemi ile belirlenmiştir. Evrendeki her bir okul bir küme kabul edilerek yansız küme örnekleme yoluyla belirlenen 129 ilköğretim okulundan, amaçlı örnekleme yöntemi kullanılarak, altıncı sınıf derslerine giren 214 Türkçe öğretmeni seçilmiştir. Nitel verilerin toplandığı, 17 Türkçe öğretmeninden oluşan örneklem ise kolay ulaşılabilir durum örneklemesi kullanılarak belirlenmiştir.Araştırmada nicel veriler araştırmacı tarafından geliştirilen ?İlköğretim Altıncı Sınıf Türkçe Dersi Öğretim Programı Okuma Alanını Değerlendirme Anketi? kullanılarak, nitel veriler ise öğretmen görüşme formu kullanılarak toplanmıştır. Öğretmenlere uygulanan anket sonucunda elde edilen veriler, betimsel istatistik tekniklerinden frekans ve yüzde kullanılarak analiz edilmiştir. Yapılan görüşmeler sonucunda elde edilen nitel verilerin analiz edilmesinde ise içerik analizi tekniği kullanılmıştır.Araştırmanın sonucunda, altıncı sınıf TDÖP okuma alanına yönelik olarak belirlenen amaç ve kazanımlar, temalar, etkinlikler, programda kullanılması önerilen yöntem ve teknikler, araç-gereçler ve ölçme-değerlendirme ögesi hakkında öğretmen görüşleri öğrenilerek, programın okuma alanı değerlendirilmiştir. Araştırmaya katılan öğretmenlerin tamamı okuma alanına yönelik amaçları, toplumun beklenti ve ihtiyaçlarına uygun bulurken, tamamına yakını altıncı sınıf seviyesindeki öğrencilerin okuma becerisi ile ilgili ihtiyaçlarına uygun bulmuştur. Aynı zamanda, öğretmenler amaç ve kazanımların açık ve anlaşılır bir şekilde ifade edildiğini, okuma kurallarını uygulama, okuduğu metni anlama ve çözümleme ve söz varlığını zenginleştirme amaçlarına farklı ölçülerde olmakla birlikte, ulaşıldığını belirtmişlerdir. Ancak okuduğu metni değerlendirme ve okuma alışkanlığı kazanma amaçlarına ise az sayıda olmakla birlikte hiç ulaşılmadığını düşünen öğretmenler bulunmaktadır. Öğretmenlerin tamamı, okuma alanı yönelik olarak belirlenen amaçları, büyük çoğunluğu da temaları yeterli bulmuştur. Temaları yeterli bulmayan öğretmenlerin eklenmesini önerdikleri temalar; ahlaki değerler, milli değerler, yardımseverlik, bilimsel gelişmeler, Türk halk kültürü ürünleri, aile sevgisi, dostluk ve saygı temalarıdır. Öğretmenlerin çoğu, Türkçe Dersi Öğretim Programı ile birlikte okuma alanına yönelik olarak yapılması önerilen etkinliklerin ve kullanılması önerilen yöntem-tekniklerin okuma çalışmalarını olumlu yönde etkilediğini düşünmektedir. Öğretmenlerin en çok kullandıkları araç-gereçler öğretmen kılavuz kitabı, ders kitabı ve öğrenci çalışma kitabı olmakla birlikte, yarısından çoğunun, okuma alanına yönelik olarak yeterince araç ve gereç kullanmadıkları, bunun en önemli nedeninin okullarındaki araç-gereç eksikliği olduğu saptanmıştır. Araştırmaya katılan öğretmenlerin tamamı tarafından kullanılan ölçme araçlarının ise yazılı sınavlar, performans ve proje ödevleri olduğu saptanmıştır. Öğretmenler, program doğrultusunda kullanılan ölçme araçlarının okuma alanının değerlendirilmesini olumlu yönde etkilediği gibi, kendilerine yük de getirdiğini, ölçme-değerlendirmenin daha karmaşık ve zor hale geldiğini belirtmişlerdir.Sonuç olarak, araştırmaya katılan öğretmenlerin tamamı okuma alanında yapılan birçok değişikliği olumlu bulduklarını ve okuma alanının uygulanabilir olduğunu ifade etmişlerdir. Ancak daha etkili ve verimli uygulanabilmesi için sınıf mevcutlarının azaltılması, ölçme-değerlendirmede kullanılan form sayısının azaltılması, okulların teknolojik imkânlarının geliştirilmesi gibi koşullar öne sürmüşleridir.