İlkokul müfredat programının çokkültürlü eğitim açısından değerlendirilmesi ve sınıf öğretmenlerinin çokkültürlü eğitim algıları

Türkiye Cumhuriyeti kurulduğu günden itibaren çok çeşitli etnik unsurların bir arada yaşamış olduğu bir demografik yapıya sahiptir. Otuzun üzerinde etnik unsurun bir arada yaşadığı ülkemiz çok farklı kültürlerin bir arada yaşadığı bir toplumdur. Bu kadar farklı unsurun bir arada yaşıyor oluşu toplumumuzda çokkültürlü bir yapının olduğunu göstermektedir. Bu çokkültürlü yapı ülkemizin birçok noktasında kendini apaçık göstermektedir. Her bir kültürün farklı yaşayış biçimleri, dilleri, örfleri, gelenekleri ve bunun gibi birçok kendine has özelliği bulunmaktadır. İşte bu farklılıkların var oluyor oluşu çeşitli kültürlere saygıyı, empati göstermeyi ve karşılıklı olarak birbirini anlamanın bir gereklilik olduğunu karşımıza çıkarmaktadır. Ülkemiz zaten hali hazırda çokkültürlü bir yapıya sahipken kuruluş sonrası gerçekleşen olaylar ve göçlerle birlikte bu durum çok daha çeşitli bir toplum yapısını karşımıza çıkarmıştır. Çokkültürlü bir toplum yapısına sahip olmamız, doğu ile batı arasında bir geçiş noktasında olmamız, Batı Trakya, Balkanlar, Kıbrıs ve komşu ülkelerde bulunan Osmanlı İmparatorluğu mirası, ülkeler arası yapılan işçi göçleri, son yıllarda Türki Cumhuriyetlerle daha çok gelişen ilişkiler gibi sebeplerden dolayı ülkemiz için artık çokkültürlü yapıyı benimseyerek bunu eğitim sistemimize entegre etmek bir zaruret halini almıştır. İşte bu durumlardan yola çıkarak böyle bir araştırmanın yapılması ihtiyacı ortaya çıkmıştır. Ayrıca küreselleşme ile birlikte farklı ülkelerden gelen göçmenlerin uyum süreci ve eğitimi, toplumların uyumlu bir şekilde bir arada yaşaması açısından kritik bir unsurdur. Eğitim ortamı, kültürlerarası iletişimin en etkili şekilde sağlanabileceği bir platform olarak önem taşımaktadır ve öğretmenler bu sürecin en önemli yapı taşıdır. Bu araştırma öncelikli olarak nitel bir araştırmadır. Araştırma iki bölümden oluşmaktadır. İlk bölümde ilkokul düzeyinde yer alan bütün dersler çokkültürlü eğitim açısından değerlendirilmiştir. Bu değerlendirme yapılırken Castagno (2009)'nun oluşturmuş olduğu kuramsal çerçeve ve aynı zamanda Seban ve Uyanık(2016)'ın yine bu çerçeveden yola çıkarak oluşturmuş olduğu sorular kullanılarak bu çerçevede analiz edilmiştir. Araştırmanın ikinci bölümünde ilkokul düzeyinde sınıf öğretmenlerinin çokkültürlü eğitim algıları değerlendirilmiştir. Bunun için literatür taraması yapılarak araştırmaya uygun olan 8 soru hazırlanmış ve kapsam geçerliliğin sağlanması için uzman görüşü alınmıştır. Araştırma grubunu, 2022-2023 Kastamonu ilinde ilkokullarda görev yapan sınıf öğretmenleri oluşturmaktadır. Araştırmanın çalışma grubunu ilkokullarda görev yapan sınıf öğretmenleri oluşturmuştur. Araştırmaya 21-55 yaş aralığında olan 7 erkek ve 11 kadın olmak üzere toplam 18 kişi katılmıştır. Araştırmanın ilk bölümünün verileri betimsel analiz ile ikinci bölümün verileri ise içerik analizi ile çözümlenmiştir. Bu tespitlerle birlikte ülkemizde yaşayan çeşitli kültürler ve daha sonradan çeşitli sebeplerle ülkemize gelen geçici koruma statüsünde yer alan göçmenlerin yaşadığı zorlukların kökenlerine inilmesi gerektiği önemli noktalardan biridir. Eğitim sisteminin bu değişen demografik ve sosyal dinamiklere uyum sağlamasının gerekliliği ortaya çıkmaktadır. Çokkültürlülük ve beraberinde gelen sorunları ele almak ve eğitim sisteminin bu değişen ihtiyaçlara adapte olmasını sağlamak için dikkate alınması gereken önceliklerin olduğu görülmektedir.