İnsan fetusu serebral korteksinde bazı adezyon moleküllerinin dağılımı

ÖZET Yaşamın devamlılığını sağlayan temel koşullardan birisi hücreler arasındaki uyumdur. Bu uyum hücre içi ve hücre dışı faktörler sayesinde gerçekleşmektedir. Bu faktörlerden birisi de adezyon molekülleri olarak bilinmektedir. Adezyon molekülleri ailesinden NCAM (nöral hücre adezyon molekülü) ve N-kaderin (nöral kaderin); gelişim sırasında nöral tüpten temel yapıların gelişiminde rol oynarken; L1CAM (L1 hücre adezyon molekülü) da merkezi sinir sisteminde birçok mekanizmanın işlemesinde görevlidir. Çalışma; bu üç adezyon molekülünün fetal insan serebral korteksindeki dağılımlarını immunohistokimyasal olarak göstermek amacıyla gerçekleştirildi. 1, 2 ve 3. trimestere ait abortus materyallerinden alınan serebral korteks doku örnekleri immunohistokimyasal tekniklerle boyandı ve ışık mikroskobunda incelendi. NCAM immureaktivitesi, serebral korteksin tüm katmanlarında hücreler arası uzantılarda ve özellikle de aksonlarda gözlendi. Bu immunreaksiyon liflerin yoğun olduğu VI. tabakada daha belirgindi. UCAM immunoreaktivitesi de NCAM'a benzerdi ancak, serebral korteksin üst tabakalarında belirgin bir immunoreaksiyon yoktur. N-kaderin immunoreaktivitesi de tüm tabakalarda hücre arası uzantılarda ve bazı çekirdeklerde görüldü. Ayrıca, damar endotelinde de N-kaderin boyanmalarına rastlanıldı. Sonuç olarak bu çalışmadan NCAM, UCAM ve N-kaderinin gelişmekte olan insan serebral kodeksinde hücre migrasyonu ve akson gelişiminin düzenlenmesinde rol aldığı, hücre katmanlarının oluşumu, akson demetlerinin organizasyonu ve astrosit endotel kontaklarının kurulmasında etkili olan faktörlerden birisi olabileceği kanaatine varıldı. Anahtar Kelimeler: İnsan, fetus, serebral korteks, NCAM, UCAM, N- kaderin, immunohistokimya. IV