Irak Türklerinin değişen statüleri ve Türkiye'nin Irak'a yönelik dış politikası (1914-2003)

Irak tarih boyunca İpek Yolu'nun resmi olarak ortaya çıktığı M.S. 1 yüzyıldan itibaren büyük önem arz etmiştir. Zamanla İpek Yolu sayesinde gelişen ve ekonomik ve kültürel olarak önemli bir merkez haline gelen Bağdat'ta bu coğrafyanın merkezi olmuştur. Emeviler döneminde ilk defa Irak'a gelen ve Basra'ya yerleşen Türkler Emevi ordusunun en önemli unsurlarından olmuşlardır. Türk askerlerinin başarısı ve disiplininden ötürü her yıl Türkistan topraklarından Irak'a Türkler davet edilmeye ve gelmeye teşvik edilmelerine başlanmıştır. Abbasi döneminde ise Halife Mem'un'un tahta çıkmsında en önemli etmen olan Türk askerler sebebiyle Halife Mem'un' Türklerin Irak'a gelişini daha da hızlandırmış ve teşvik etmiştir. Musul ve Kerkük illeri bu sayede Türklerin yerleştiği yoğun yaşadığı bir yer olmuştur. Bu durum Büyük Selçuklu, Anadolu Selçuklu, Osmanlı İmparatorluğu dönemlerinde de Türk olarak kalmıştır. I. Dünya Savaşı'nda Irak'ta petrolün varlığını keşfeden İngiliz hükümeti Fransa ile imzaladığı gizli antlaşma Sykes-Picot neticesinde fiili durum yaratarak Irak'ı işgal etmiş ve Kral ilan ettiği I. Faysal ile birlikte Türklerin Musul ve Kerkük'teki varlıkları yok sayılmaya ve asimilasyon politikaları geliştirilmeye başlanmıştır. I. Dünya Savaşından itibaren geçen yüz yıllık sürede asimilasyon politikaları değişmemiş Türk yerine Türkmen kavram ortaya atılmış ve Sünnileştirme politikaları neticesinde buradaki Türkler Araplaştırılmaya çalışılmış ve Kürtler vasıtasıyla Türk Yurdu olan Musul ve Kerkük Türklerin vatanı olmaktan çıkarılmaya çalışılmıştır. Bu çalışmada Irak'ın ve Irak Türklerinin tarihi I. Dünya Savaşı'ndan günümüze detaylı olarak incelenecektir. Aynı zamanda şu sorulara cevap aranacaktır: Irak Türklerinin, Musul ve Kerkük'ün Türkiye açısında jeopolitik önemi var mıdır? Irak Türklerine asimilasyon politikaları uygulanmış mıdır? Musul ve Kerkük Türk yurdu mudur? Anahtar Kelimeler: Irak, Irak Türkleri, Musul, Kerkük, Asimilasyon