ISH ve WHO tarafından yasalar ile manuel kan basıncı ölçülmesi yasaklanmalıdır: gerçek bir Harakiri prosedürü ve fizik egzersiz ve beyaz gömlek etkisinin birliktelikli derlenmesi

Amaç: Normal tansiyonu olduğu bilinen hastalar ve hipertansif hastalar tıbbi çevrelerle ve tıbbi cihazlarla karşılaştığı zaman daha yüksek kan basıncına sahip olmaktadır. Bu etkiye Beyaz Gömlek Etkisi veya Beyaz Gömlek Hipertansiyon diyoruz. Biz aynı etkiyi polikliniklerdeki sağlık çalışanlarında da görebilmeyi ölçmek istedik. Bu çalışma, bu konu üzerinde ilk medikal hipotezdir.Gereç ve Yöntem: 58 doktor ve hemşire birinci günde 12 hipertansif hastanın kan basıncını 10 dakikada bir klasik manuel tansiyon aleti ile ölçerken, ikinci gün yine iki saatlik dinlenme ve gevşeme anında vakalar tekrar değerlendirildi. Sistolik kan basınçlarını (SKB), diyastolik kan basınçlarını (DKB), ortalama arteriyal kan basınçlarını (OKB), nabızlarını, iki saatlik idrarda norepinefrin (NE), epinefrin (E), vanililmandelik asit (VMA), metanefrin seviyeleri ve plazmada norepinefrin, epinefrin, plazma renin aktivitesi (PRA), plazma aldosteron ve plazma anjiyotensin II (AT II) seviyeleri ölçüldü. Ek olarak plazma AT II seviyesi birinci stres tansiyon ölçme işleminden hemen öncesinde de ölçüldü.Bulgular: İlk gün ölçümleri ikinci günde sırasıyla; SKB için 127,5±10,9 mm Hg'dan 112,5±11,5 mm Hg`ye, DKB için 78,3±8,2 mm Hg'dan 71,8±8,8 mm Hg'ya, OKB için 99,7±9,1 mm Hg'dan 89,6±9,8 mm Hg'ya, nabız için 76,4±10'dan 88±9,9 vuruya düşmüştür.İki saatlik idrarda ölçülen katekolamin değerleri ilk günden ikinci güne sırasıyla ; NE değerleri için 95,8±117,8 mikrogram/L'den 59,2±105,5 mikrogram/L'ye, E değerleri için 18,6±19,2 mikrogram/L'den 6,1±4,7 mikrogram/L'ye, VMA değerleri için 4,8±2,4 mg/L'den 2,8±1,4 mg/L'ye ve metanefrin değerleri için 168,9±111,7 mikrogram/L'den 100,7±49,6 mikrogram/L'ye düşmüştür.İlk gün kan katekolamin ölçümleri ikinci günde sırasıyla; plazma NE değerleri için 561,5±444,2 ng/L'den 347,7±343,3 ng/L'ye, plazma E değerleri için 99,2±104,1 ng/L'den 62,8 ± 67 ng/L'ye, PRA değerleri için 37,8±19,8 mU/L'den 25,9±13,9 mU/L'ye, plazma aldosteron değerleri için 100,7±51,7 pg/ml'den 62,5±33,6 pg/ml'ye düşmüştür.Ancak ilginç ve beklenmedik bir şekilde; ilk gün ölçümlerinde, tansiyon ölçme işlemi öncesi AT II değerleri 33,6±8,4 pmol/L'den tansiyon ölçümü sonrasında 20,5±9,1 pmol/L'ye düşmüştür.İlginç olarak tüm basamaklardaki değişiklikler için p değerleri 0,001'den düşük, yalnızca plazma E ve AII için 0,05'in altındaydı ve plasma AII içinse 0,35 olup; çalışmada anlamsız olarak değerlendirilmiştir.Sonuç: Bu çalışmada; sağlık çalışanlarının SKB, DKB, OKB, nabız değerleri ve iki saatlik idrarda (NE, E, VMA, metanefrin) ve plazmada (NE, E) katekolamin değerleri; plazmada PRA ve aldosteron değerleri; polikliniklerdeki ilk günkü emosyonel ve fiziksel egzersiz testlerindeki değerlendirmelerde daha yüksek olarak ölçülmüştür. İlginç olarak; tansiyon ölçme işlemi sonrası AT II değerlerinin düşmesi, AT II yarılanma ömrünün (birkaç saniye) düşük olmasıyla açıklanabilir. AT II değerleri tansiyon ölçme işlemi sırasında devamlı olarak tetkik edilseydi ilk aşamada daha yüksek bulabilirdik ancak zamanla sonlanma noktasına doğru kademeli olarak azaldığı saptanabilirdi.Hipertansiyonu veya hipertansiyona yatkınlığı olan sağlık çalışanları; serebral iskemik atak, myokard infarktüsü, körlük gibi komplikasyonlarla karşı karşıya gelebilirler. Manuel olarak kan basıncı ölçme işlemi bu personeller için beyaz gömlek etkisi ve bir çeşit izometrik elle sıkma egzersiz testleri toplamı olup tehlikeli olabilir. Gelişmekte olan ülkelerde günde 150-200 hastanın tansiyonunun aynı doktor ve hemşire tarafından manuel olarak ölçülmesi kanunen yasaklanmalı ve bu ilk olarak ISH ve WHO tarafından yapılmalıdır. Bu bir insanlık vazifesidir. Sağlık çalışanları prehipertansifse; uçak yolculuğu öncesinde ve sahne korkusu hastalığında olduğu gibi ileri derecede bir ciddi hastalık oluşmadan; sabahları düşük doz beta1 bloker veya akşamları imidazolin reseptör agonisti (yoksunluğu önlemek için 50 mg atenolol sabahları erken ve de 25 mg akşamları, ya da 1mg rilmenidin) kullanılabilinir.Anahtar Sözcükler: Kan basıncı ölçümü, sempatik sinir sistemi, katekolaminler, beyaz gömlek hipertansiyonu, beyaz gömlek etkisi, emosyonel hipertansiyon, fiziksel egzersiz hipertansiyonu.