Kardiopulmoner bypass gerektiren açık kalp hastalarında 'interlökinlerin' postoperatif morbiditeye etkileri

ÖZET KARDİOPULMONER BYPASS GEREKTİREN AÇIK KALP HASTALARINDA İNTERLÖKİNLERİN POSTOPERATİF MORBİDİTEYE ETKİLERİ Günümüzde kardiak operasyonların bir çoğu kardiopulmoner bypass kullanılarak yapılmaktadır. Anestezi, cerrahi ve perfüzyon tekniklerindeki gelişmelere rağmen kardiopulmoner bypasss uygulaması sırasında bazı proenflamatuar ajanlar ortaya çıkmakta ve bu da enflamatuar reaksiyonların oluşmasına yol açmaktadır. Post perfüzyon sendromu da denilen bu klinik durum pulmoner, renal, nörolojik ve koagülasyon bozuklukları şeklinde ortaya çıkabilmektedir.Bu ajanlar içerisinde yer alan interlökinlerin kardiopulmoner bypass da ki rolü tam anlamıyla anlaşılabildiğinde, bu ajanların kan değerlerinde sağlanacak değişimler sayesinde kardiopulmoner bypass sonrası oluşan mortalite ve morbiditede belirgin bir azalma sağlamak mümkün olacaktır. Bu prospektif çalışmada: kardiopulmoner bypass'ın interlökinlere etkisini araştırmak üzere toplam 34 hasta 17' şer hastadan oluşan iki grupta incelenmiştir;Grup 1 (Çalışma grubu): kardiopulmoner bypass ile ameliyat edilen hastalardan, Grup 2 (Kontrol grubu): Kardiopulmoner bypass kullanılmayan, akciğer lezyonu nedeni ile ameliyat edilen hastalardan oluşmaktadır. Interlökin değerleri (IL-1, IL-2, IL-4, IL-6, IL-8, İL- 10, İL- 12) bu iki grup arasında preoperatif, postoperatif 12, 24, 48. saatlerde karşılaştırıldı. Ayrıca çalışma grubu, kardiopulmoner bypass süresi, kros-klemp süresi, ekstubasyon zamanı, yoğun bakımda kalma süresi ve destek tedavi ihtiyacına göre alt gruplara bölünerek araştırıldı. Bulgularımıza göre literatürde kardiopulmoner bypass'ın tüm interlökinlere etkisinin toplu olarak ele alındığı ve morbidite ile ilişkisinin araştırıldığı bir çalışma yoktur. Diğer taraftan İL- 12 ile ilgili (bu alanda) yapılmış bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu çalışmada tüm interlökinler eş zamanlı olarak çalışılmış ve bu sayede interlökinlerin eş zamanlı değerleri gözden geçirilerek post operatif mortaliteye etkileri aydınlatılmaya çalışılmıştır. Çalışma grubunda IL-1, IL-2, IL-6, IL-8, İL- 10, İL- 12 değerleri kontrol grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek bulundu. Ayrıca alt grupların karşılaştırılmasında, kardiopulmoner bypass süresi, kros-klemp zamanı, ekstubasyon ve yoğun bakımda kalma süresi uzun olan hastalarda IL-1, IL-2, IL6, İL- 12 değerleri anlamlı derecede yüksek, destek tedavisi alan hastalarda ise IL-1, IL-2, İL- 12 seviyeleri anlamlı derecede yüksek bulundu. Bu sonuçlar post operatif morbidite için IL-1, IL-2, IL-6 ve İL- 12 nin değerli ajanlar olduğunu göstermektedir. IL-4 değerlerinde belirgin bir farklılık saptanmamış olup bu sonuç literatür bilgileriyle uyumludur. IL-8 ve İL- 10 değerleri için çalışma grubunda alt grupların karşılaştırılmasında bu sitokinlerin seviyelerinde artış veya istatistiksel olarak belirgin bir fark saptanmadı ve çalışma grubundaki hasta sayısının büyümesiyle bu sitokinlerin de rolünün daha iyi anlaşılabileceği düşünüldü. Bu sitokinlerin hangi şartlar altında artış gösterdiği ve artış mekanizmalarının anlaşılması, beraberinde postoperatif mortalite ve morbiditede azalma sağlayacak girişimsel işlemlerin gelişimini getirecektir. ANAHTAR KELİMELER: Kardiopulmoner bypass, Interlökin, Postoperatif morbidite VT t c. yükseköğretim kuku lu DOKÜMANTASYON MERKEZİ