Künt karın travması oluşturulan sıçanlarda görülen mikroskopik hematürinin karın içi organ yaralanma şiddeti ile ilişkisi

Travmatik yaralanmaların büyük bir çoğunluğu künt travma şeklindedir ve bunlarda en sık yaralanma mekanizması motorlu araç kazaları ve düşmelerdir. Künt travmalar sonucunda baş ve ekstremite yaralanmaları daha sık görülmesine rağmen karın travmaları potansiyel olarak daha ölümcül olabilmektedir. Yanlış veya gecikmiş tanı karın yaralanmalarında en ciddi mortalite ve morbidite sebebi olarak güncelliğini korumaktadır. Bu nedenle KKT olan hastalara organize, bilinçli ve belli algoritmalar çerçevesinde yaklaşım şarttır. Anahtar klinik belirtilerin saptanması ve uygun tanısal testlerin geç kalınmadan yapılması; mortalite ve morbiditeyi belirgin bir şekilde etkilemektedir.KKT olan hastalarda mikroskopik hematüri önemli bir bulgudur. Ancak literatürde mikroskopik hematürinin karın içi ekstrarenal organ yaralanması için bir belirteç olup olmadığı ve KKT'de karın görüntüleme algoritmaları içindeki yeri konusunda çelişkili bilgiler mevcuttur.Çalışmamızda daha önce tanımlanmamış bir KKT sıçan modeli oluşturularak, subletal dozlardaki KKT sonucunda ekstrarenal karın içi organ yaralanması ile hematüri arasındaki ilişkinin belirlenmesi amaçlanmıştır.Yapılan deneyler sonucunda öncelikle letal ve subletal maksimal karın travma şiddetleri belirlenmiştir. Buna göre sıçanlar gruplara ayrılarak subletal çarpma şiddetlerinde KKT oluşturulmuştur. Sıçanlarda farklı travma şiddetlerindeki, makroskopik laparotomi bulguları, histopatolojik karaciğer, dalak ve böbrek yaralanmaları ve mikroskopik hematüri miktarları belirlenmiştir.Artan travma şiddetleri ile karaciğer, dalak ve böbrekteki yaralanma düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir korelasyon olduğu bulunmuştur. Bu sonuca göre geliştirdiğimiz bu model KKT'de genel organ yaralanmaları ile ilgili yapılacak çalışmalar ve bizim çalışmamız için uygun olduğu sonucuna varılmıştır.Travma şiddeti ve makroskopik laparotomi bulgularıyla mikroskopik hematüri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki saptanmasına karşın, histopatolojik olarak karaciğer, dalak ve böbrek yaralanmalarıyla mikroskopik hematüri arasında istatistiksel anlamlı ilişki bulunmamıştır.Sonuçta mikroskopik hematüri yüksek travma şiddetinin bir göstergesi olarak kabul edilebilir ve makroskopik intraabdominal organ yaralanma şiddetiyle ilişkilidir. Bu bulgular literatür ile uyumludur.Mikroskopik hematüri saptanan KKT'li hastalarda; hasta stabil ise ileri abdominal görüntüleme metodları (öncelikle karın BT) ile tetkik edilmeli ve karın içi organ yaralanması yönünden hasta dikkatlice değerlendirilmelidir. Hasta stabil değilse laparotomi eşiği düşük tutulmalıdır. Bu sayede KKT'ye bağlı mortalite ve morbidite oranları azaltılabilir.Anahtar Kelimeler: Künt karın travması, mikroskopik hematüri, sıçan modeli