Kızılcahamam ilçesi halk ilaçları

Türkiye'de yapılan halk ilaçları çalışmaları incelendiğinde, Ankara'nın Kızılcahamam İlçesi üzerinde ayrıntılı bir çalışma olmadığı tespit edilmiştir. Bu nedenle, 2007 ve 2008 yıllarında yöreye bilimsel geziler düzenlenerek Kızılcahamam Halk İlaçları araştırılmıştır. Sahada mülakat yöntemi kullanılarak yapılan araştırmalar neticesinde, toplam 32 familyadan 59 cinse ait 64 türün (69 takson) halk ilacı olarak kullanıldığı belirlenmiştir. Bununla birlikte, yörede az da olsa hayvansal ve diğer kaynaklı halk ilaçlarının da kullanılmakta olduğu belirlenmiştir. Kızılcahamam'da en çok Asteraceae, Rosaceae ve Lamiaceae familyalarına ait bitkilerin halk ilacı olarak kullanıldığı tespit edilmiştir. Bölgede bitkiler başlıca gastrointestinal sistem ve solunum yolu rahatsızlıklarına karşı kullanılırken, bunu ürogenital sistem, romatizma, kardiyovasküler sistem rahatsızlıklarının takip ettiği belirlenmiştir. Halk ilacı olarak kullanılan bitkilerin yaklaşık %83'ü dâhilen, kalanı ise haricen kullanılmaktadır. Bunların %32'si herhangi bir işlemden geçirilmeden (dâhilen veya haricen) kullanılmaktadır. Diğerleri ise başlıca çay şeklinde hazırlanarak (infüzyon veya dekoksiyon) kullanılmaktadır. Yörede tespit edilen bitkilerden 8 tanesinin, yurdumuzda halk ilacı olarak ilk kez Kızılcahamam'da kullanıldığı belirlenmiştir. Ayrıca 16 bitkinin ise bilinen kullanımlarının yanı sıra, yeni kullanımlarına da rastlanmıştır. Bilimsel gezi düzenlenen köylerin %41'inde halk ilacı ile ilgilenen veya kullanan kimse olmadığı belirlenmiştir. Böylece halk ilaçlarının hızla kaybolmakta olduğu bir kez daha ortaya çıkmıştır. Bu nedenle halk ilacı araştırmalarının öncelikle çalışılmamış yöreler hedeflenmek üzere, tüm yörelerde hızla yapılması gereklidir.Anahtar kelimeler: Kızılcahamam, Halk İlaçları, Ankara, Tıbbi Bitkiler.