Lomber disk hernili hastalarda lumbal vertebra ve intervertebral disklerin morfometrik özelliklerinin incelenmesi

Lumbal bölge herniasyonları, insanların günlük aktivitelerinde aksamalara yol açabilen önemli bir faktördür. Bu nedenle, lumbal bölge anatomisindeki değişikliklerin detaylı bir şekilde incelenmesi, cerrahi müdahalelerin etkinliği açısından büyük önem taşımaktadır. Bu çalışmada disk hernisinin lumbal bölge morfolojisinde meydana getirdiği değişiklikleri kadın ve erkeklerde yaşa göre değerlendirmeyi amaçladık. Bu retrospektif çalışma için Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Picture Archiving and Communication System (PACS) sisteminden görüntüler alınarak ölçümler yapılmıştır. Çalışmaya lumbal disk hernisi bulunan 100 kadın 100 erkek toplam 200 birey dahil edilmiştir. Lumbal vertebrada osteofit tanısı konulan, travma ve cerrahi operasyon geçirmiş hastalar çalışmaya dahil edilmemiştir. Çalışmamızdaki morfometrik ölçümler, lomber manyetik rezonans (MR) görüntülemesi yapılmış bireylerin sagittal ve aksiyal görüntüleri kullanılarak, SECTRA programı üzerinden yapılmıştır. Çalışmamız sonucunda lumbal vertebraların ön, arka ve orta yükseklikleri cinsiyete göre anlamlı bulunmuştur (p<0,001). Lumbal vertebraların ön, arka ve orta yüksekliği ve yaşla ilişkisi anlamlı bulunmamıştır (p>0,050). L1-L2 ile L4-L5 discus intervertebralisin ön yükseklikleri arasında cinsiyete bağlı anlamlı farklılık bulunmuştur (p=0,001). L1-L2 ve L2-L3 discus intervertebralisin arka yüksekliği arasında cinsiyete ve yaşa bağlı anlamlı farklılık bulunmuştur (p=0,003, p<0,001). Ölçülen tüm disk derinlikleri arasında cinsiyete bağlı farklılık anlamlı bulunmuştur (p<0,001). L2-L3 seviyelerinde ölçülen kama indeksi değerlerinin cinsiyet ve yaşa göre ilişkisi anlamlı bulunmuştur. Cinsiyete ve yaşa göre Cobb açısı değerleri anlamlı bulunmuştur (p=0,044, p<0,001). Yaşla discus intervertebralisin arka yüksekliği arasındaki ilişki anlamlı bulunmuştur (p=0,007). Tüm katılımcıların yaşa göre kama indeksi anlamlı bulunmuştur. Sonuçlarımızın cerrahi yöntemler ve tedavilerde literatüre katkı sağlayacağını düşünmekteyiz.