Multipl myelom hastalarında flow sitometri bulgularının hastalığın klinik süreci ve prognozu arasındaki ilişkisinin değerlendirilmesi

Giriş ve amaç : Multipl myelom; anemi, kemik iliği infiltrasyonu ve yaygın iskelet destrüksiyonu ile karakterize plazma hücre malignitesidir. Bu hastalığın tanısında, gün geçtikçe önemi artış gösteren flow sitometri gibi birçok laboratuvar ve radyolojik yöntemler kullanılmaktadır. Daha önce yapılan çalışmalarda flow sitometri cihazlarının iyi standardize edilememesi ve plazma hücrelerinin spesifik belirteçlerinin olmaması araştırmacıların karşısına dezavantaj olarak çıkmaktaydı. İyi kalibre edilmiş flow sitometriler, birden fazla belirteci eş zamanlı olarak çalışabilmektedir. Flow sitometride bakılan markerların prognoz üzerinde etkili olduğu birçok çalışmada gösterilmiştir. Çalışmamızda da hastanemiz erişkin hematoloji polkliniğinde tanısı konulan hastaların verileri kullanılarak, flow sitometrinin prognoz üzerindeki etkisinin gösterilmesi ve multipl myelom hastalığının tedavisi üzerindeki yeni çalışmalara ışık tutması amaçlanmıştır. Gereç ve yöntem : Çalışmaya 1 Ocak 2013 ve 31 Mayıs 2021 tarihleri arasında Bülent Ecevit Üniversitesi erişkin hematoloji polkliniğine başvuran, flow sitometri tetkik sonucu mevcut ve çalışma verilerimizi içeren hastanemizde yeni tanı konulmuş toplam 87 multipl myelom hastası dahil edilmiştir. Çalışmanın istatistiksel analizleri IBM SPSS 21.0 istatistik paket programı ile gerçekleştirilmiştir. Sağkalım analizi ile hastaların yaşam sürelerine etki eden faktörler incelenmiştir. Bulgular : Hastane sistemindeki dosya kayıtlarından retrospektif olarak hastaların laboratuvar verileri ve demografik özellikleri elde edilmiştir. Çalışmaya dahil edilen 87 hastanın yaş ortalaması 65.76 (±11.00), %51.7'si erkek ve %48.3'ü kadındı. Uluslararası Myelom Çalışma Grubu tarafından belirlenen kriterlere göre hastaların tanı anındaki hemoglobin, kalsiyum, kreatinin ve iskelet sisteminde litik lezyonların varlığı araştırıldı. Hastaların tanı anındaki beta-2 mikroglobulin ve albumin değerlerine göre Uluslararası Evreleme Sistemi'ne uygun şekilde gruplandırma yapıldı. Hastaların %5.7'si Evre I, %66.7'si Evre II ve %27.6'sı Evre III olarak sınıflandırıldı. Flow sitometrideki markerlardan CD 19 düzeyi <15 olanlar düşük pozitif ; 15-50 arasında olanlar orta pozitif ve >50 olanlar yüksek pozitif olarak gruplandırıldı. Hastaların %16.1'i CD19 negatif, %69'u düşük pozitif, %9.2'si orta pozitif ve %5.7'si yüksek pozitif olarak belirlendi. CD38 ve CD56 değeri < 40 olan hastalar düşük pozitif, ≥40 olan hastalar ise yüksek pozitif olarak değerlendirildi. Hastaların %36.8'i CD38 düşük pozitif, %62.1'i yüksek pozitifti. %1.1'inde ise CD38 ölçümü yapılamadı. Hastaların %35.6'sında CD56 düzeyi düşük pozitif ve %64.4'ünde yüksek pozitifti. Sonuç : Çalışmamızda elde ettiğimiz verilere göre multipl myelom hastalığının hem tanı konulma aşamasında hem de prognozunun tayininde flow sitometrinin önemli olduğunu düşünmekteyiz. Flow sitometrideki markerların seviyesi hastalık prognozu hakkında fikir elde etmemizde yardımcı olmaktadır. Özellikle CD19 düzeyi ile sağkalım arasında anlamlı ilişki saptadık. Literatürdeki çalışmalar ile birlikte değerlendirildiğinde ise uyuşmazlıklar olmasına karşın çoğu verimiz literatüre uyumlu olarak sonuçlandı. Çalışmamızın verileri ele alındığında gelecek yıllarda yapılacak olan daha geniş ölçekli ve çok merkezli çalışmalara katkı sağlayacağını düşünebiliriz. Anahtar Kelimeler : Multipl myelom ; Flow sitometri ; Sağ kalım ; Yüzey antijeni