Mürîdî (Aydınî) (Metin, düzlük-yuvarlak uyumu, bazı imlâ özellikleri)
2004
0 views
0 downloads
Advisor: Doç. Dr. Osman Kemal Kayra
Abstract (TR)
Eski Anadolu Türkçesine ait olduğunu belirlediğimiz Mürîdî'nin mesnevisinden hareketle dönem Türkçesinin fonetik ve imlâsına ait sonuçlara varmaya çalıştık. İlk bölümde 2935 beyitten oluşan mesnevinin transkripsiyonu verilmiştir. Metnin ortaya çıkarılmasında birkaç kez ön okuma yapılmış sorunlu olan kısımlar fişlenerek beyitler numaralandırılmıştır. Yazıcının eksik bıraktığı harf ve heceler yüzünden anlamsız sesler yığını hâlindeki yazılışlar ile atlanan kelimelerin belirlenmesinde, fişlerin yardımına baş vurulmuştur. Daha sonra üzerinde çalışılacak olan ekler belirlenmiş ve ekler ikinci bölümde düzlük- yuvarlaklık uyumları açısından tüm kelimelerde incelenmiştir. Ortaya çıkan sonuçlardan hareketle o dönem Türkçesinde yer alan eklerin vokallerinin düzlük ya da yuvarlaklık eğilimleri ile düzlük-yuvarlaklık uyum oranlan belirlenmiştir. Elde edilen sonuçlar tablolar halinde ortaya konmuştur. Bölümde mesnevide yer alan yabancı kelime gruplarından aslî imlâsından farklı yazılanlar derlenmiştir. Son bölümde Arapça, Farsça ve Türkçe kelimelerin aslî biçimleriyle mesnevideki kullanımları karşılaştırılmıştır. Metinden alman tüm kelimeler mesnevideki beyit numaralan ile alfabetik olarak verilmiştir. Çalışmanın sonuna eklenen Türkçe kelimeler sözlüğü ile de eserden daha kolay ve hızlı yararlanılması amaçlanmıştır. Tüm bunların neticesinde kullanılan Türkçe söz varlığı, karşılaşılan imlâ özellikleri, düzlük-yuvarlaklık bakımından vokal uyumunun yerleşmeye başladığının görülmesi, Mürîdî'nin mesnevisinin Eski Anadolu Türkçesinin sonlarına ait bir metin olduğunu göstermiştir.
Author
Dr. Muzaffer Uzun
Institution
How to Cite
Muzaffer Uzun (Yüksek Lisans Tezi). Mürîdî (Aydınî) (Metin, düzlük-yuvarlak uyumu, bazı imlâ özellikleri), 2004, Karadeniz Technical University.
License
Tüm Hakları Saklıdır
This work is shared under the specified license terms.
More theses from Karadeniz Technical University
- Trabzon ilinde yaşayan 20 yaş ve üzeri bireylerde tütün ürünleri kullanımı, alkol kullanımı, alkol kullanım bozukluğu prevalansı ve etkileyen faktörler(2025)
- Yaşlandırma Süresinin Zn-27Al-1Cu Alaşımının Yapı ve Mekanik Özelliklerine Etkisi(2016)
- Halk bilimi açısından Trabzon ili geleneksel tarım kültürü(2023)
- Tuz stresi altındaki gökçe ve küsmen nohut çesitlerinde ekzojen olarak uygulanan sisteinin etkilerinin araştırılması(2025)
- Plaser yataklardan gravite yöntemleriyle altın kazanımı optimizasyonu(2025)
- Harşit çayından (Tirebolu-Giresun) elde edilen kırılmış dere malzemesinin beton agregası olarak kullanılabilirliğinin incelenmesi(2005)
